ASALA operasyonları efsane mi?
MİT'in ASALA'ya yönelik düzenlediği operasyonlarda neler yaşandı?


*Ecevit Kılıç / Sabah*

MİT'in öncülüğünde terör örgütü ASALA'ya yönelik düzenlenen operasyonlarda
neler yaşandı? Gerçekten iddia edildiği gibi örgüt üyeleri öldürüldü mü?
Nereler bombalandı?..

Yıl: 1973 Yer: Amerika'nın Santa Barbara kenti. Türkiye'nin Los Angeles
Başkonsolosu Mehmet Baydar ve konsolos Bahadır Demir bu kentteki Baltimore
Oteli'nin lobisinde Gurgun Yanikiyan adlı Ermeni tarafından öldürüldü.
Suikastın arkasında Ermenistan'ın Kurtuluşu İçin Ermeni Gizli Örgütü (ASALA)
çıktı. Bu ASALA'nın diplomatlarımıza yönelik ilk eylemiydi. Özellikle
1975'te dünyanın birçok kentinde peşpeşe suikastlar gerçekleştirdi. 1982'ye
gelindiğinde örgütün öldürdüğü Türklerin sayısı 19'u bulmuştu. Ayrıca 140'ı
aşkın da bombalama eylemi gerçekleştirmişlerdi.

*ÜÇ AYRI EKİP
*8 Ağustos 1982'de bu kez eylem yerleri ilk kez Türkiye oldu. Levon
Ekmekçiyan ve Zohrap Sarkisyan, Ankara Esenboğa Havalimanı'nın bekleme
salonuna bomba attı, silahla ateş açtılar. 9 kişi öldü, 82 kişi de
yaralandı. ASALA'nın Türkiye'nin başkentinde hem de en çok korunan bir
havalimanında eylem yapması büyük yankı buldu. Devlet içinde "Neden bir
şeyler yapmıyoruz" sesleri yükselmeye başladı. Ankara'daki eylemden 19 gün
sonra bu kez Türkiye'nin Kanada Ottawa Büyükelçiliği Askeri Ataşesi Kurmay
Albay Atilla Altıkat'ı öldürdüler. Üstelik ASALA'nın eylemlerinde ilk kez
bir asker yaşamını yitiriyordu. Bunun üzerine Kenan Evren, ASALA'yla aktif
ve örgütü bitirecek şekilde mücadele edilmesi talimatını verdi. Bu görev de
MİT'e verildi. MİT de aynı yılın eylül ayının sonunda büyük gizlilik içinde
çalışmalara başladı. MİT'in başvuracağı tek kaynak vardı; Esenboğa eyleminde
yakalanan Levon Ekmekçiyan. İlk kez bir ASALA militanı yakalanmıştı. Örgüt
hakkında detaylı bilgi verilmesi durumunda idam edilmeyeceği sözü verildi.
Ekmekçiyan'ın tutuklu bulunduğu Mamak Cezaevi'ne giden ekibin başında ise
MİT'in Cumhurbaşkanlığı'ndaki görevlisi ve Kenan Evren'in damadı Erkan
Gürvit vardı. Ekmekçiyan da kendisine verilen bu söz karşılığında tüm
bildiklerini anlattı. Ama Ekmekçiyan'a verilen söz tutulmadı; idam edildi.
Sonra Ekmekçiyan'ın verdiği bilgiler ışığında ASALA'ya karşı düzenlenecek
operasyonları yönetecek isimler belirlendi. Operasyonların sorumluluğu
MİT'in dış istihbarat sorumlusu olan Kenan Evren'in kızı Şenay Gürvit,
Müsteşar Yardımcısı Süleyman Yenilmez ve İstanbul Bölge Başkanı Nuri
Gündeş'e verildi. Operasyonların alan yani eylem düzenleme sorumluluğu ise
teşkilatın Dış İstihbarat Daire Başkanı Mete Günyol'a verildi. Sonra da
operasyonlarda yer alacak ekipler belirlendi. Avrupa'da eylem yapacak
birinci ekibin ülkücü Abdullah Çatlı ve arkadaşlarından oluşturulmasına
karar verildi. Çatlı'ya teklifi Mete Günyol götürdü. Bir süre önce
İsviçre'de uyuşturucu ticaretinden yeni serbest kalan Çatlı teklifi kabul
etti. İkinci ekip için ise Nuri Gündeş MİT elemanı Sabah Ketene'yi önerdi.
Önerinin kabul edilmesiyle Ketene de ekibini oluşturdu. Yanına sadece iki
Türkmen genç aldı. ASALA'nın Beyrut'taki merkezine yönelik eylemler için de
ekip kuruldu. Bu ekip tamamen resmi görevlilerden oluşturuldu; MİT ve Özel
Harp Dairesi karışımı. Ekip lideri ise MİT yöneticisi Hiram Abas'tı. Ekip
altı kişiden oluşuyordu.

*Boş konser salonu bombalandı *

MİT'çi Sabah Ketene'nin ekibi Fransa'ya Hiram Abas ekibi ise Beyrut'a gitti.
Çatlı ve arkadaşları ise zaten Fransa'daydı. Eylemlerde kullanılacak
silahlar ise Özel Harp Dairesi tarafından sağlandı. Artık sıra eylemlere
gelmişti. İki ayrı ekibin görevlendirildiği Avrupa'da hiçbir şey istenildiği
gibi gitmedi. 22 Mart 1983'te Paris'te ASALA lideri Ara Toranyan'ın
otomobiline bomba konuldu. Ancak bomba patlamadı. Aynı eylem daha sonra
yeniden tekrarlandı. Ama yine başarılı olunmadı. Toranyan'ın sonraki
yıllardaki açıklamasına göre hedef şaşırılmıştı. Yani Toranyan'ın yerine
başka birisinin aracına bomba konulmuştu. 1 Mayıs 1984'te Paris'te Henri
Papazyan'ın otomobiline konulan bomba da patlamadı. ASALA operasyonlarına
katılanların özellikle de Çatlı'nın yaşarken destan gibi anlattığı eylem
örgüt liderlerinden Agop Agopyan'ın öldürülmesidir. Oysa Çatlı bu sırada
uyuşturucu ticareti suçundan Paris'te cezaevineydi. Peki, bu ekipler hangi
eylemleri gerçekleştirdi? Bu eylemler 4 Nisan 1984'te Alfortville'deki
Ermeni Anıtı'nın bombalanması, aynı gün bir itfaiye aracının bombalanması ve
25 Kasım 1984'te Salle Pleyel'deki boş bir konser salonun önüne bomba
konması gibi küçük birkaç eylemle sınırlı kaldı. Bombalama sonucunda da anıt
hafifçe yana eğilmiş ve sadece kaidesindeki haç havaya uçmuştu. Çatlı ve
arkadaşları İsviçre'de de benzer eylem girişimleri ise sonuçsuz kaldı. Daha
da önemlisi Çatlı'ya mal edilen anıtın, spor salonun bombalanması eylemleri
Sabah Ketene'nin ekibi tarafından gerçekleştirilmişti. Bir dönem yaşadığı
iddia edilen Agopyan'ın da örgüt içi hesaplaşma sonucu öldürüldüğü bugün
artık bilinen bir gerçek. Beyrut'taki ekibin ise eylem gerçekleştirip
gerçekleştirmediği bugün bile meçhul.

*Örgüt kendi kendini bitirdi *

Peki, ASALA MİT'in oluşturduğu bu ekiplerin eylemlerinin sonucunda mı bitti?
Örgütün dağılmasının birinci nedeni içlerindeki fikir ayrılıklarıydı.
İkincisi İsrail'in Lübnan'da ele geçirdiği yerlerde örgütünde üsleri
bulunuyordu ve artık buraları kullanamıyorlardı. Yani örgütün merkezi bir
anlamda darbe yemişti. Üçüncüsü ise ASALA'nın 15 Temmuz 1983'te Paris'te
gerçekleştirdiği Orly katliamında Fransızların da hayatını kaybetmesi. Bu
eylemle örgüte tepkiler arttı, verilen destek kesildi. ASALA himayesiz
kalınca da kendi kendine yok oldu.


-- 
Düşünmek taraf olmaktır.

--~--~---------~--~----~------------~-------~--~----~
You received this message because you are subscribed to the Google Groups 
"borsamorsa" group.
To post to this group, send email to [email protected]
To unsubscribe from this group, send email to [EMAIL PROTECTED]
For more options, visit this group at 
http://groups.google.com/group/borsamorsa?hl=en
-~----------~----~----~----~------~----~------~--~---

Cevap