Alevi Kızılbaş farkı

Benim bilgilerime göre de Alevi ille Kızılbaş arasında bir fark var.

Kızılbaş ilk başta Iran Safevi şahı Şah İsmaili'n ordusundaki
askerlere denirdi. Bu unıformalı askerler kızıl bir başlık takarlardı.
16 yy Iran Safevi hanedanlığı Kurdstanı Sivasa kadar işgal etti, Kürt
Beyliklerini lağvetti, beyleri tuttuklatıp kendi başkentinde tutsak
tuttu. Kürdistan şehirlerine merkezden kendi valilerini atadı.

Şah ismail baba tarafından bir kaç ata geriye gidildiğinde kürttü. Ama
şiiliği benimsemişti ve İran'daki azerilere yaslanan bir hanedanlık
kurduğu için dili Türkçeydi.

Şah İsmail sunni Kürtler arasında şiiliği yayıyordu. Hem bu nedenle
hem de Kurdistandaki statülere son verdiği için Kürtler Osmanlıların
da yardımını alarak Safevi hanedanına karşı baş kaldırdılar,
topraklarının büyük bür bölümünü kurtardılar. Idrisi Bidlisinin
rehberliğinde bu gerçekleşti. Kürtlerle osmalılar arasında varılan
anlaşma gereği Yavuz Sultan Selim Kürt beyliklerini, onların kendi
içilerinde bağımsızlıklarını resmen tanıdı. Kürtler de osmanlı
birliğine katılmayı ve savaş dönemlerinde ona ordularıyla yardımı
kabul ettiler. Böylece Kürtler Iran tehdidine karşı kendilerini güvene
aldılar.

İşte bu dönemde kürtlerle safeviler arasındaki savaşlarda ve
osmanlılarla safeviler arasndaki savaşlarda safeviler için 'kızılbaş'
deyimi kullanıldı.
Daha sonra osmanlılar Anadoludaki alevilere yöneldiklerinde onları
İran şii hanedanlarının işbirlikçileri saydıklarından, kötüleme
anlamında 'kızılbaş' kelimesini kendilerine karşı da kullandı, bunlar
kızılbaştır dendi. Bu minvalde, alevilere kendileri dışındaki
topluluklar, özellikle sünniler tarfından bugüne kadar kızılbaş deyimi
kullanıldı. Bir benzetme yaparsak 60lı 70li yıllarda Türkiye'de
sağcıların özellikle MHPlilerin solculara, komünistlere, kürtlere ve
alevilere toptan moskaf (Moskova sovyetlerin merkezi olduğu için)
uşağı demesi gibi bir şey.

Bildiğim kadarıyla aleviler kendilerine kızılbaş denmesinden
hoşlanmazlar ve bunda bir hakaret anlamı bulurlar, alevi denmesini
isterler.
Selamlar
Murad Ciwan


On 1 Dec, 07:36, Hamdi Özyurt <[email protected]> wrote:
> Değerli Hocam;
>
> Aslında böyle bir polemiğe girmeye ne zamanım ne se sağlık durumum uygundu.
>
> O yüzden Ece Hanım'a gerekli düzeltmeyi yapması ricasında bulundum.
>
> Yanıt gelmeyince kendisine bir daha yazdım. Yine yanıt gelmedi.
>
> Köşesinde de bir düzeltme yapmadı.
>
> Selamlar, saygılar...
>
> Hamdi
>
>
>
>   ----- Original Message -----
>   From: recep marasli
>   To: [email protected]
>   Sent: Monday, November 30, 2009 11:23 PM
>   Subject: AW: {Diwanxane} ALEVILER KIZILBASTIR
>
>   Sayın Özyurt,
>
>   Bu açıklamanızı Ece Temelkuran'a da göndermişsinizdir umarım. Böylece 
> yanlışını düzeltebilir. Ayrıca "Alevilik", "Kızılbaşlık" kavramlarının 
> ilişkisi hakkında birkaç kitap da önerebilirseniz çok iyi olur.
>
>   Selamlar ve başarılar.
>
> ---------------------------------------------------------------------------­---
>   Von: Hamdi Özyurt <[email protected]>
>   An: [email protected]
>   Gesendet: Montag, den 30. November 2009, 20:14:26 Uhr
>   Betreff: {Diwanxane} ALEVILER KIZILBASTIR
>
>   Ece Temelkuran, ezilenlerden yana, militarizme karsi bir gazeteci. 25 Kasim
>   Çarsamba 2009 tarihinde, Milliyet'teki kösesinde yayinlanan, "Izmirliden
>   Izmirliye" baslikli yazisi iyi niyeyle yazilmis bir yazi. Yazinin ikinci
>   paragrafi söyle: "Içimize yerlesmis, ögretilmis irkçi tohumlardan kurtulmak
>   hiç de kolay degil. Hatta onlarin orada oldugunu anlamak bile çaba, deneyim
>   ve derin bir samimiyet gerektiriyor. Ermenilerin 'alçak', Kürtlerin 'hain',
>   Alevilerin 'kizilbas', Araplarin 'pis' olmadigini biliyorsunuz belki, ama
>   bunu ta içlerinize sindirmek, daha önemlisi onlarla esit oldugumuzun
>   'bilincine varmak' bizlerin geçtigi egitimden sonra aslinda ciddi bir
>   kisisel çaba gerektiriyor."
>
>   Dikkatli bir okuyucu degilseniz, hele ki Kizilbas degilseniz gözünüze bir
>   tuhaflik çarpmayacaktir: "Ermenilerin 'alçak', Kürtlerin 'hain', Alevilerin
>   'kizilbas', Araplarin 'pis' olmadigini biliyorsunuz."
>
>   Yani demek istiyor ki, Ermeniler alçak degil, Kürtler hain degil, Araplar
>   pis degil, Aleviler ise Kizilbas degil.
>
>   Oysa Aleviler Kizilbastir.
>
>   Kizilbaslik, Aleviligin bir kolu falan da degil, düpedüz kendisidir. 
> Osmanli'nin
>   Alevilere verdigi addir "Kizilbas" ve her zaman hakaret içermez. Hiçbir
>   Alevi, ben Kizilbas degilim demez. Balkanlar'daki Aleviler kendilerine
>   sadece "Bektasi" ya, da "Kizilbas" derler. Alevi adi pek kullanilmaz. Sünni
>   Kürtler de eskiden Alevilere, sadece "Kizilbas" derlerdi.
>
>   Kizilbasligin anlami Türkiye'de sadece bunlarla sinirli degil tabii. 
> Anadolu'nun
>   hemen her yerinde Sünni çogunluk tarafindan, "Kizilbas" agir bir hakaret
>   anlaminda da kullanilir. Her Alevi, askerlikte, okulda, mahallede yeni
>   tanistigi birinden Kizilbaslikla ilgili can sikici bir seyler mutlaka duyar.
>   Bazen öyle bir sey olur ki herkes ayni anda duyar.
>
>   1995 yilinda Güner Ümit adli sunucu, Star Tv'deki programinda "Kizilbas"
>   sözcügünü ensest anlaminda kullandi. 26 Agustos 2009 Tarihinde, yine Star 
> Tv'de
>   yayinlanan ''Desti Izdivaç'' isimli programda, canli yayin konugu olan 82
>   yasinda bir sahis, kendisine evlenmesi için genç bir kadin öneren sunucuya
>   ''Ben Kizilbas miyim ki evladim yasindaki bir kizla evleneyim?'' diye tepki
>   gösterdi.
>
>   Içinde yasadigimiz döneme ait bu iki örnek bile, Yavuz Sultan Selim
>   zamaninda, Sünni halki, Alevileri yok etmeye daha istekli kilmak için
>   uydurulmus "mumsöndü" iftirasinin, neredeyse hizindan hiçbir sey kaybetmeden
>   varligini sürdürmekte oldugunu gösterir.
>
>   Hiçbir hükümet, hiçbir parti, hiçbir örgüt, hiçbir kurum bunun alçakça bir
>   iftira oldugunu kitlelere anlatmadi. Geleneksel olarak Sünni olan aydinlar,
>   yazarlar sanatçilar da, bunun, sadece Alevileri degil, Türiye'de yasayan
>   herkesi asagilayan bir yalan oldugun söylemedi, yazmadi, islemedi. Tam
>   tersi, "laik" cumhuriyetin, çogu hiç de gerici, dinci olmayan
>   edebiyatçilari, aydinlari "o Kizilbasi" ve güya mumsöndü törenlerini
>   eserlerinde hiçbir kaygi duymadan, hiçbir ahlaki endise yasamadan rahatça,
>   keyifle islediler: Yakup Kadri Karaosmanoglu'nun Nur Baba romani, Resat Nuri
>   Güntekin'in Tanri Dagi Ziyafeti adli eseri, Hüseyin Rahmi Gürpinar'in
>   Toraman adli romani, Haldun Taner'in Sishane'ye Yagmur Yagiyordu adli öykü
>   kitabi, Ömer Seyfettin'in Harem adli öykü kitabi bunlarin sadece
>   bazilaridir.
>
>   Varlik Yayinlari tarafindan, 1973 yilinda Türkçeye çevirtip yayinlanan
>   Cinsel Iliskiler Sosyolojsi adli bir kitap var. Kitabin yazari Fransiz Dr.
>   André Morali Daninos. Çevirmen ise Samih Tiryakioglu. Kitabin en az on
>   yerinde geçen ensest, ya da cinsel sapkinlik, Türkçeye kizilbaslik olarak
>   çevirilmis. Varlik dergisi, 1995 yili haziraninda çikan 1053. sayisinda
>   Alevilerden özür diliyor. Ama isteyen o kitabi internetteki satis
>   sitelerinden hâlâ bulup satin alabilir. Varlik Yayinlari, o kitabi piyasadan
>   toplayip gerekli düzelmeleri yaptiktan sonra yeniden mi basti,
>   bilmiyorum, -yanilmayi çok isteyerek- sanmiyorum da. Milliyet Gazetesi'nin
>   1991 yilinda okurlarina armagan ettigi Cinsel Kültür Ansiklopedisi'nin 300.
>   sayfasida da "ensest" anlaminda kullanilan "kizilbaslik" sözcügüne
>   rastladim.
>
>   Bunlar siradan yazarlar, siradan yayinevleri ve siradan gazeteler degil.
>   Kizilbasligi Alevilere yakistirmayan Ece Temelkuran gibi gazetecilerin de
>   entelektülel altyapilarini olusturan kaynaklardir.
>
>   Gerçekten de Içimize yerlesmis, ögretilmis irkçi tohumlardan kurtulmak hiç
>   de kolay degil. Ve gerçekten de bu çaba, deneyim ve derin bir samimiyet
>   gerektiriyor.
>
>   Hamdi Özyurt
>
>   __________________________________________________
>   Do You Yahoo!?
>   Sie sind Spam leid? Yahoo! Mail verfügt über einen herausragenden Schutz 
> gegen Massenmails.
>  http://mail.yahoo.com- Dölj citerad text -
>
> - Visa citerad text -

--~--~---------~--~----~------------~-------~--~----~
 -  Diwanxane, platformek azad u serbixwe; koma hemi Kurda ye. Diwanxane 
grubeke ideolojik nine. Li ve dere demokrasi serdest e; hemu Kurd dikarin bir u 
ramanen xwe bi serbesti binin ziman. Lebele di nava me de heqaret u rexneyen 
reshkirine qedexe ne. Ji kerema xwe, hevalen ku Kurdi dinivisin, dixwinin an ji 
teze hin dibin; ki dibin bila bibin, deweti Diwanxane bikin. 
 -  Diwanxane; en genis katilimli, ozgur Kurd mail grubu. Her yazinin hukuki 
sorumlulugu yazarina aittir. Kurd milliyetciligi esas alinir. Her inanisa, her 
millete saygili olan bu BAGIMSIZ grupta ideolojik kaba propagandalara sicak 
bakilmaz. Imlasi, anlatimi savruk; saldirganlik ya da siddet iceren gereksiz 
mailler onaylanmaz. Kurtce mesajlara oncelik taninir. MODERATORLER: Serger 
Barî, Xanim Rojda, Mihemed Rojbin ANA SAYFAMIZ: 
http://groups.google.com.tr/group/diwanxane
-~----------~----~----~----~------~----~------~--~---

Cevap