*Zengin olmak için Nijerya’dan e-mail bekleyenler!
<http://globalekonomikmonitor.blogspot.com/2013/01/zengin-olmak-icin-nijeryadan-e-mail.html>*
Finansal piyasalarda yap?lan yat?r?mlar kars,?l?g(? kars,? kars,?ya
kal?nan risk, üstlendig(iniz tek risk deg(ildir. Yat?r?mlar?n?z?n
deg(erinin düs,mesinden daha tehlikeli bir riskle her zaman yüz
yüzesinizdir. O da hatal? ve art niyetli bilginin yaratt?g(? tehlikedir.
Herkesin kazand?g(? bir oyun salonu uzun süre ayakta kalamayacag(? gibi
herkesin kazand?g(? bir finansal piyasa da fazla uzun süreli olamaz.
Bunun basit sebebi piyasalarda sonsuz para olmay?s,?d?r. Bir hisse
senedinin fiyat? sonsuza kadar artamaz. Düs,üs,ler kaç?n?lmazd?r.
Piyasalar?n bu iki yönlü dog(as? getiri ve zarar?n olabileceg(inin
is,aretidir. Öngörülmezlik, kis,ilerin daima kazanmalar?n?n önündeki en
büyük dog(al engeldir. Fakat baz?lar? sürekli kazanma arzular?n? art
niyetli davran?s,lar?yla destekleyerek ortalama yat?r?mc? için tehlikeli
olabilecek bir bilgi ortam? yarat?rlar. Bunu yapanlar?n her zaman
profesyonel olug(unu düs,ünüyorsan?z yan?l?rs?n?z.
Jonathan Lebed’in hikayesi, insanlar?n yat?r?m kararlar?n? verirken
kendilerine sunulan bilgilerin arkas?ndaki önemli bir sis perdesini
kald?rmas? aç?s?ndan emsalsiz bir ders sunmaktad?r. ABD Sermaye Piyasas?
Kurumu, Jonathan Lebed’i 2000’li y?llar?n bas,?nda mahkemeye verir.
Lebed’in is,ledig(i suç _“pompala ve bos,alt” _(pump and dump) ad?
verilen yayg?n bir hisse senedi manipülasyonudur. Pompala ve bos,alt
operasyonunda is,lemler k?saca s,öyle yap?l?r. Yat?r?mc?, is,lem hacmi
çok düs,ük olan hisse senetlerinden sat?n al?r. Ald?ktan hemen sonra
kis,isel imkanlar?n? kullanarak hisse senedinin reklam?n? yapar. Bu
reklamlardan etkilenen dig(er yat?r?mc?lar hisse senedinden al?rlar.
Böylelikle hisse senedinin fiyat? yükselis,e geçer. Bu as,amada hisse
senedini daha düs,ük fiyattan al?p reklam?n? yapan yat?r?mc?, yükselen
fiyatlardan elindeki hisse senetlerini satar. Böylece aradaki fiyat
fark?ndan kar elde eder. Dig(er yat?r?mc?lar ise bu suni art?s,?n uzun
sürmemesinden ötürü kayba ug(rarlar.
Lebed is,lemleri s,öyle yap?yordu. Önce hisse senedinden büyük miktarda
sat?n al?yordu. Daha sonra Yahoo-Finans forumlar?nda ya da chat
odalar?nda çok say?da eposta ile s,irketin reklam?n? yap?yordu.
Genellikle _“Tüm zamanlar?n en ucuz hisse senedi!” _gibi bir bas,l?k
alt?nda hisse senedinin fiyat?n?n çok yak?n zamanda patlayacag(?n?
söylüyordu. I.s,te bu epostalardan etkilenen okuyucular hisse senedine
hücum ederek fiyat? yükseltiyorlar, Lebed ise ald?g(? hisse senetlerini
1 gün bile geçmeden satarak büyük bir kar elde ediyordu. Mahkeme
taraf?ndan suçlu bulunan Lebed, herkesin düs,ündüg(ü gibi bir piyasa
profesyoneli deg(il, sadece 13 yas,?nda bir çocuktu.
Lebed savunmas?nda _“bilgi kirlilig(i olmazsa borsa da olmaz” _diyordu.
I.nsanlar?n çog(u bu argüman kars,?s?nda ne yönde düs,ünmeleri
gerektig(ini bilemez. Ama insanlar? hataya düs,üren bu argüman?n
gerçeklig(i üzerine atfettikleri teyit deg(ildir. Hem Lebed, hem de
tuzag(?na düs,ünler ayn? düs,ünce s,ekline sahiptiler: _“Kazanmak için
inanmak gerek!” _
Kazanmaya istekli ama piyasalar hakk?nda fazla bilgisi olmayan duygusal
kis,iler bu hataya düs,müs,lerdi. Çünkü piyasaya geç girenler bu tür
epostalar? okuduklar? zaman erken girenlerin çok para kazand?klar?n?
düs,ünürler. Öyleyse acele etmeleri gerekiyor ki onlar?
yakalayabilsinler. Böylece Lebed’in epostas?na inanarak al?m kararlar?n?
verirler.
I.nternet üzerinden gönderilen e-mail’ler ile yarat?lan bilgi kirlilig(i
herkesin dikkat etmesi gereken bir aland?r. Kökeni Nijeryal? inovatif
internet giris,imcilerinin, ülkenin diktatör bas,kan? Sani Abacha ve
ailesinin isimleri üzerine kurduklar? hikayelerle tüm dünyadaki
insanlar? doland?rmalar?na kadar uzan?r. Gönderilen postalarda, küçük
bir para ödeyerek büyük bir servete kavus,acag(?n?z yazmaktad?r ve
milyonlarca kis,i bu tuzaklara düs,müs,tür.
Bilgi kirlilig(i yüksek bir mühendislik ile yarat?lsa da asl?nda
arkas?nda herkesi etkileyecek basit bir matematik vard?r. Diyelim ki bir
gün posta kutunuzda s,öyle bir e-mail ile kars,?las,t?n?z: _“Bugün X
hisse senedini mutlaka al?n çünkü yükselecek!” _Birçoklar? pek itibar
etmeyecektir. Fakat gün sonunda öngörünün dog(ru ç?kt?g(?n? gördünüz ve
ertesi gün ayn? kis,iden yeni bir ileti ald?n?z. Bu kez bas,ka bir hisse
senedinin artacag(?n? söylüyor. Yine almad?n?z tabi ki ama gün sonunda
öngörünün yine dog(ru ç?kt?g(?n? gördünüz. Diyelim ki bu iletiyi üst
üste 6 gün ald?n?z ve her defas?nda öngörü dog(ru ç?kt?. 7.gün ayn?
kis,iden benzer bir eposta ald?g(?n?zda ne düs,ünürsünüz?
Birçok kis,i tan?mad?g(? birinden ald?g(? bir iletiye pek güvenmez ama
yap?lan aras,t?rmalar az da olsa küçük bir kalabal?g(?n bu tür tuzaklara
düs,tüg(ünü söylemektedir. Kars,?daki kis,inin bas,ar?l? bir tahminci
oldug(unu düs,ünebilirsiniz ama deg(ildir. Basit bir taktig(i vard?r.
I.lk gün 64 kis,iye e-mail göndermis, ve 32’sine hisse senedinin
yükseleceg(ini, 32’sine düs,eceg(ini söylemis,tir. Bas,ar?l? oldug(u 32
kis,iye ertesi gün yeni bir e-mail göndererek bu kez yine ayn? senaryoyu
uygulam?s,t?r. Yar?s?na düs,eceg(ini yar?s?na yükseleceg(ini
söylemis,tir. 6 gün boyunca yapt?g(? budur ve 7.gün sadece 1 kis,i
kalm?s,t?r. I.s,te tuzak bu basit matematig(in alt?ndad?r.
Tüm bu bilgi kirlilig(i tek bir sebep için yap?l?r: Kis,ilerin bas,ar?l?
deg(erlendirme sistemlerini vaatlerle tahrip ederek onlar? kand?rmak
için. Piyasalarda kaybetmek kazanmak kadar normal bir durumdur. En
bas,ar?l? yat?r?mc?lar bile kaybetme potansiyellerini s?f?rlayamazlar.
Bas,kalar?n?n karar ve önerileriyle sürekli kazanan veya çok kazanan
olmak her durumda al?nabilecek bir risk deg(ildir. Bilgiyi yayan kars,?
taraf? tan?maman?z?n bir maliyeti vard?r ve bu maliyeti
hesaplamalar?n?zda mutlaka dikkate alman?z gerekir. Bu maliyet maalesef
çog(u zaman çok yüksek olabilmektedir.
Bilgi çag(?nda ne kadar ak?ll? oldug(unuz çok önemli deg(ildir.
Duygular?n?z?n, akl?n?z?n sesini ne kadar duydug(u önemlidir. Aksi
takdirde zengin olmak için Nijerya’dan e-mail beklersiniz!
a45UyF587661-201301231124-12
--
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Baskasi dustu mu curuk tahtaya basmasaydi deriz.kendimiz
dusunce,bastigimiz tahtanin curuk olmasindan sikayet ederi.
Cenab sahabettin
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Osmanli tebaasindan olan Ermeni unsurlari, gordukleri tesvik ve yardimin
neticesiyle de,
milli namusumuzu yaralayacak taskinliklardan baslayarak, nihayet hazin
ve kanli safhalara girinceye kadar kustahane tecavuzlere koyuldular.
Vatanin parcalanmasi soz konusu ve karar olarak, Dogu Vilayetlerimiz- -
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Ingiltere'ye direnip durmak gereksiz ve tehlikelidir.
Sadrazam Salih Pasa - 20.08.1921
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Daha gun o gun degil, derlenip durulmesin bayraklar.
Dinleyin, duydugunuz cakallarin ulumasidir.
Saflari siklastirin cocuklar,
Bu kavga fasizme karsi, bu kavga hurriyet kavgasidir.
Nazim Hikmet Ran
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Ben,Manevi Miras olarak,
Hicbir Ayet, hicbir Dogma,
Hicbir Donmus ve kaliplasmis Kural birakmiyorum.
Benim Manevi Mirasim Bilim ve Akildir...
K.Ataturk
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Kurmus oldugum gruba uye olun
Moderasyonsuz, sansursuz ve ozgur bir gruptur:
[email protected]
Ayrilmak isterseniz de:
[email protected]
Arzu ederseniz bloguma da goz atabilirsiniz.
http://orajpoyraz.blogspot.com/
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
--
You received this message because you are subscribed to the Google Groups
"Gugukluhayat" group.
To post to this group, send email to [email protected].
To unsubscribe from this group, send email to
[email protected].
Visit this group at http://groups.google.com/group/gugukluhayat?hl=en.
For more options, visit https://groups.google.com/groups/opt_out.
