*Lisanssız yatırım şirketine para kaptıran adamın 6 kişilik
özelliği!*
<http://globalekonomikmonitor.blogspot.com/2015/07/lisanssz-yatrm-sirketine-para-kaptran.html>
DİKKAT Aşağıdaki makale kesinlikle bana ait değildir.
Kaynak bağı makale başlığında yer almaktadır.
http://www.philreinhardt.com/downloads/SuperSqueezePages/Super%20Squeeze%20Page%20Pack/BonusMoreAnimatedArrows/More%20Animated%20Arrows/Arrow%20Down%204/ArrowDownLeftBig.gif
<http://globalekonomikmonitor.blogspot.com/>
Lisanssız bir yatırım şirketine milyonlarca lirasını kaybeden insanların
dramı geçtiğimiz günlerde yine manşetlerdeydi. Ne kadar finans merkezi
olursak olalım bu tür haberleri duymaya devam edeceğiz anlaşılan.
Evlilik vaadiyle kandırılan kız hikayesine benzer yatırımcı hikayeleri
olmazsa olmazımız. Ne yaparsak yapalım, ne kadar düzenleme koyarsak
koyalım bu sonuç pek değişmiyor. Yatırımcılarımızın ruhunda /*"enayi"*/
gibi para kaybetmek maalesef var.
Bu tür sahte şirketlere paralarını kaptıran yatırımcıların nitelik
özellikleri davranışsal finans tarafından çoktandır deşifre edilmiş
durumda. Yıllardır da her yerde anlatılıp duruyor. Fakat ülkemiz
insanının ihtirasları her seferinde galip geliyor ve kimse davranışsal
finans, sosyal psikoloji ya da nöropsikoloji dinlemiyor. Fakat yine de
diğer yatırımcıların bu tip hatalar yapmamaları için bu konuyu anlatmak
gerekiyor; ama nasıl?
Düşündük taşındık ve /*"Ponzi"*/ sistemine sahip bu tür şirketlere para
kaptıran yatırımcıların kişilik özelliklerini, kendi anlayacakları
şekilde yeniden anlatmaya karar verdik. Evrensel davranışsal finans
teorileriyle değil de /*"yerel bilişsel sosyolojik"*/ tanımlamaları
kullanarak.
Lisanssız yatırım şirketine para kaptıran adamın 6 kişilik özelliği:
*1- Ver malı ellere, vur popoyu yerlere!*
Sahte yatırım şirketine para kaptıran cesur yatırımcı kardeşim, şimdi
sana kendine güven hipotezinin yatırımcılar için ne kadar riskli
olduğunu anlatacak değilim. Kendisine aşırı güvenen yatırımcıların
yüksek riskleri korkusuzca alabildiklerinden bahsedecek hiç değilim.
Zaten anlatsam da anlamazsın. Yatırımcının kendi bilgisine olan
güveninin, yatırım performansının bir fonksiyonu olarak değişmesine yol
açan /*"yanlı kendine atfetme"*/ (biased self-attribution) teorisini ise
direk es geçiyorum, kafan karışmasın. Senin kendine ve yatırım
kararlarına olan aşırı güvenini, paralar buharlaştığında söylediğin
/*"beni kandırdılar"*/ sözünü de dikkate alırsak, tek bir teori açıklar.
Yerel bilişsel sosyolojide bu teoriye /*"Ver malı ellere, vur popoyu
yerlere"*/ diyorlar. Demek istediğimi anlamışsındır herhalde.
*2- İçtim kapuçinoyu, öptüm Al Pacino'yu!*
Davranışsal finansın Kumarbazın Yanılgısı (gambler's fallacy) dediği bir
düşünce hatası vardır. Yatırımcıların, bir olayın daha önce olduğu için
yine olacağına inanmaya meyilli olduğunu söyler. Ama şimdi sana bunu
anlatacak değilim. Hani demişsin ya, /*"Önce yüksek faiz ödediler, sonra
bir daha ödeme yapmadılar"*/ diye. Zaten anlayabilseydin, bu işte bir
kumarbaz hatası olduğunu o zaman anlardın. O nedenle ben de şimdi sana
uzun uzadıya bu teoriyi anlatacak değilim. Yerel bilişsel sosyolojide
/*"İçir şarabı, götür Arabı"*/ derler ya, biraz öyle oldun galiba. Azcık
para kazanınca kafan kıyaklaştı ve serap görmeye başladın. İçtim
kapuçinoyu, öptüm Al Pacino'yu teorisi bu konuyu nefis açıklar.
Öğrenmeni tavsiye ederim; boşver Kumarbazın yanılgısını. Sen yanılacak
adam mısın, Himmet Abe!
*3- Evimin kadını olurdum edeple, evlenebilseydim Johnny Depp'le!*
Hayalcilik senin temel davranış şeklin olmuş. O yüzden şimdi sana Kör
Nokta Önyargısı (blind spot bias) denilen düşünce hatasını anlatacak
değilim. Ortalamadan daha kötü araba kullandığını söyleyebilecek bir
erkek olmadığı gibi, ortalamadan daha kötü yatırım kararı verdiğini
söyleyecek de çıkmaz. Zaten Harvard'ta yapılan araştırmalarda da
ortalamadan daha kötü olduğunu düşünen öğrenci çıkmamıştır. Öyleyse
senin de hayal dünyasında yüzmen ve ortalamadan daha iyi karar verdiğini
düşünmen normal. Çok şükür ki yerel bilişsel sosyoloji de senin bu yüce
hayalperestliğini anlatan bir teori bulunuyor: Evimin kadını olurdum
edeple, evlenebilseydim Johnny Depp'le.
*4- Madem Türksün, göster ürksün!*
Davranışsal finansın Teyit Yanılgısı (confirmation bias) dediği düşünce
hatasının umurunda bile olmadığını biliyorum. Genellikle kararlarımızı,
onları destekleyen inançlarımızı dikkate alarak verdiğimizi ve
inanmadığımız kanıtları gerçekliklerini sorgulamadan çöpe attığımız
gerçeğini taktığını da sanmam. Bir kere kafaya para kazanacağını ve kısa
zamanda zengin olacağını koymuşsun. İnandığın tek gerçek bu olmuş.
Şirketin lisansı olmadığı gerçeğini bile görmezden gelmişsin. Yerel
bilişsel sosyolojide tam bu davranış şekline uygun bir teori var, belki
onun faydası olur: Madem Türksün, göster ürksün!
*5- Bahçıvansın biberin yok, */*"bilmemnesin"*/*haberin yok!*
Davranışsal finansın Demir Atma Etkisi (anchoring effect) dediği bir
düşünme hatası vardır. Bir saati 100 liradan satarsanız talep
görmeyebilir ama 400'den 200'e düşmüş gibi gösterirseniz talebi
arttırırsınız. Bu teoriye göre bizim akıllı yatırımcımız, bilgi sahibi
olmadığı konuda fikir yürüttüğünde, elindeki bilgiyi kıyaslama yapmak ve
karar vermek için kullanır. Mesela bir şirket %20 getiri vaat ederken
diğeri etmiyor mu? Çalışma lisansı olmasa da gider o şirkete yatırım
yapar. /*"Parayı kazanır hemen sıvışırım, onlardan daha zekiyim, bana
bir şey olmaz"*/ düşüncesine kapılır. O nedenle anchoring effect hiç
sana göre değil. Senin teorin yerel bilişsel sosyolojide yatıyor:
Bahçıvansın biberin yok, /*"bilmemnesin"*/ haberin yok!
*6- Zzzt Erenköy!*
Teorilerle canını çok sıktım biliyorum. /*"Ben bunları nereden bileyim,
ekonomi mi okudum"*/ diye sorduğunun farkındayım. Haksız da sayılmazsın
aslında. /*"Be güzel kardeşim, adamlar yıllardır her platformda bağırıp
duruyorlar, finansal okuryazarlık diye, niye bir kulak kabartayım
demedin?"*/ Bu soruya da /*"Hı!"*/ yanıtını verdiğini duyar gibiyim. Ne
diyeyim o zaman kardeşim, Zzzt Erenköy!
Bu teorileri öğrenmediğin sürece sonuç hiç değişmeyecek canım kardeşim.
Evlilik vaadiyle kandırılan genç kız misali dolandırıcılara para
kaptırmaya devam edeceksin. Yerel bilişsel sosyolojide dendiği gibi:
Gayme over!
------------------------------------------------------------------------
a45UyF587661-150720145742 Oraj Poyraz <[email protected]>
2015/07/22 11:30 4 58 1 undefined [email protected]
Irkimizin en uygar kesiminde din inancinin kaybolmasi, cocukluktan
olgunluga dogru atilan bir adim.
Charles Eliot Norton
Resulullah sav buyurdular ki:
Biriniz yemek yeyince, yalamadikca veya yalatmadikca elini mendile silmesin.
Buhari, Et ime 52; Muslim, Esribe 129, 2031
Ebu Davud, Et ime 52, 3847
Amerikan Devleti nin bize emrettigi ve ogrettigi gibi hissetmiyorum.
Bakin soyluyorum.
Benim aklim oyle calismiyor.
Bir moron gibi yaptigim birsey var adi: Dusunmek.
Kendi goruslerimi de olusturmayi sevdigim icin icin pek iyi bir
Amerikali degilim.
Bana soylendigi anda yere yuvarlanmiyorum.
Ne yazik ki cogu amerikali emir verildigi anda yere yuvarlanir.
Ben boyle degilim.
Hayatimda uydugum kesin kurallarim var.
Birinci kuralim: Devletin bana soyledigi hicbir seye inanmamak.
Hicbir seye.
George Carlin
Grup eposta komutlari ve adresleri :
Gruba mesaj gondermek icin : [email protected]
Gruba uye olmak icin : [email protected]
Gruptan ayrilmak icin : [email protected]
Grup kurucusuna yazmak icin : [email protected]
Grup Sayfamiz : http://groups.yahoo.com/group/Ozgur_Gundem/
Arzu ederseniz bloguma da goz atabilirsiniz :
http://orajpoyraz.blogspot.com/
--
You received this message because you are subscribed to the Google Groups
"Gugukluhayat" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email
to [email protected].
To post to this group, send email to [email protected].
Visit this group at http://groups.google.com/group/gugukluhayat.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.
