(*Tôi xin phép được rẽ nhánh thảo luận để tránh làm loãng chủ đề chính mà
anh Bình đưa ra: "Lấy ý kiến về giáo trình cho cán bộ xã...", đồng thời giúp
những ai quan tâm thực sự đến vấn đề đang "nóng" có thể đóng góp ý kiến một
cách tập trung và có tính xây dựng*)

Vào 14:33 Ngày 18 tháng 6 năm 2011, DangTuan at Vietkey <
[email protected]> đã viết:

> À mọi người đang khuyến cáo dùng Ubuntu cơ mà, rồi còn máy in Cannon?
>

Thân gửi anh Tuấn và các anh/chị,

Thực tế cho thấy Linux hỗ trợ các máy in Cannon "kém" hơn so với các dòng
máy của hãng khác (HP, chẳng hạn). Nhất là với những máy cũ hoặc thời xa
xưa.

Nhưng công bằng mà nói chúng ta là người trong nghề thì phải hiểu rõ và khi
truyền đạt lại cho người khác thì cũng phải nhìn nhận trung thực rằng vấn đề
không nằm ở FOSS hay Linux mà là phía nhà sản xuất.

Ngay như đại gia Canon còn tính toán thiệt hơn, không bỏ tiền để viết driver
cho Linux, cung cấp lại cho cộng đồng thì dân FOSS lấy đâu "lương thực" mà
"làm không công". Do đó, hoặc là các thượng đế (người tiêu dùng) phải kêu ca
(giống như người dùng BlackBerry phàn nàn về việc RIM không hỗ trợ Linux),
hoặc là ngồi chờ sung rụng (may ra có ông FOSSer nào "điên" bỏ sức đi "cày
không công" cho cả họ được nhờ) :D

Tôi hiểu ý của anh TuấnĐM: Nếu người dùng đang có máy Canon thì không dễ
dàng để giải quyết vấn đề cài đặt máy in. Đó là thực tế, nhưng "chỉ" với máy
in Canon thôi. Đa số máy in bây giờ được Linux nhận rất tốt.* Sau gần 10
năm, bản thân tôi chưa lần nào thấy Linux bó tay với máy in nào cả*. Dĩ
nhiên, những trường hợp khó như của anh ĐMTuấn nêu thì thường phải dùng "độc
thủ" của Linux là commandline mới trị được.

 Tuy nhiên, cá nhân tôi cho rằng:

   1. Thứ nhất, trường hợp mà anh ĐMTuấn nêu không phải là trường hợp phổ
   biến, chỉ là cá biệt hoặc số ít mà thôi. Nên quan tâm đến số đông trước. Với
   thiểu số hoặc cá biệt, nên có cách xử trí đặc biệt: cử ngay đội kỹ thuật
   (giống SWAT) đến hỗ trợ. Tôi tin một khi đã giải quyết xong ở đó với Linux
   rồi thì không còn phải lo lắng gì nữa. Vấn đề sẽ không lặp lại như chuyện
   virus trên Windows nữa. Đáng để gửi đội kỹ thuật đến hiện trường phải không
   ạ?
   2. Thứ hai, dù người dùng không tự giải quyết được vấn đề thì nhiều khả
   năng (nếu không dám nói làm "luôn") tồn tại giải pháp đâu đó trên Internet
   rồi. Chỉ cần có kỹ năng tim kiếm và làm theo chỉ dẫn mà thôi. (Do vậy, quay
   trở lại một chút về giáo trình, tôi thấy cần đưa thêm nội dung về mảng kỹ
   năng này. Có thể ở mức độ nâng cao thay vì đưa và ngay ở mức cơ bản).
   3. Thứ ba, nếu xuất phát từ đầu thì tôi sẽ không hục đầu vào đá bằng cách
   cứ nhắm mắt nhắm mũi mua máy in Cannon. Sẽ khôn ngoan hơn nếu chúng ta mua
   phần cứng được Linux hỗ trợ tốt hơn. Nếu người dùng làm theo cách này thì
   các hãng sẽ phải tự cạnh tranh bằng cách phải thay đổi lai thái độ bằng cách
   phải cung cấp đặc tả kỹ thuật hoặc trình điều khiển thiết bị cho Linux. Nếu
   hãng sản xuất cứ ngoan cố, không chịu hỗ trợ người dùng Linux thì rồi họ sẽ
   bị tẩy chay hoặc bỏ rơi vì đã không phục vụ "thượng đế" như là thượng đế
   thực sự. :D


Các bạn lý luận là phần mềm trong gói có hết rồi thì tôi chịu thua, tất cả
> các phần mềm cần thiết đều có hết với khoảng hơn 6000 gói ư?
>

Tôi hiểu ý này của anh Tuấn. Anh Tuấn đang lo lắng về những phần mềm mà
không tồn tại trong kho chính thức thì sẽ thế nào? có dễ cài đặt không? xử
lý trục trặc bất ngờ ntn?...

Đúng là không phải tất cả các phần mềm đều có hết trong kho. Tuy nhiên, hình
như vấn đề chính là do anh Tuấn đang trộn lẫn hai vấn đề "đóng" và "mở",
giữa "phổ biến/phổ thông" và "chuyên biệt" thì phải? (Nếu tôi vẫn hiểu chưa
đúng ý anh, mong anh nói rõ hơn: phần mềm loại nào? sự cố/trục trặc có thể
phát sinh ở đây là những gì?)

Lẫn như thế thì chỉ làm vấn đề trở nên "hóc búa" và "khó tháo gỡ" hơn
thôi. Nhưng tại sao lại lẫn? hay lẫn như thế nào?

Rõ ràng là chúng ta đang nói đến FOSS, mà lại là FOSS cho nông dân. Vì vậy,
đó phải là những phần mềm dùng nhiều nhất và "thường" (>80%) có giấy phép tự
do. Tôi nhận định rằng *"phần lớn" (nếu không nói là tất cả) phần mềm mà một
cán bộ xã bình thường cần đều có trong kho*.

Nếu phần mềm không phổ biến thì có lẽ là nó quá chuyên biệt (như phần mềm
quản lý cán bộ, quản lý đất đai...) rồi => cần gì tranh luận gì thêm nữa. Vì
"hỗ trợ phần mềm đặc thù dành cho nông dân" không phải là vấn đề mà chúng ta
quan tâm trước mắt phải không?

Tuy nhiên, ở giai đoạn tiếp theo khi chúng ta phải có phần mềm chuyên biệt
chạy trên Linux thì giải quyết như thế nào?

Nếu phần mềm không có trong kho thì (i) hoặc là nó thuộc loại đóng nên không
thể đưa vào cùng chỗ với nhóm phần mềm mở (do vấn đề pháp lý, và để tránh
nhầm lẫn cho người dùng FOSS), hoặc là (ii) nó là mở nhưng có ít người dùng
quá nên không đáng để đưa vào kho chính.

Với trường hợp (i) thì đương nhiên, người giải quyết vấn đề là công ty cung
cấp giải pháp phần mềm rồi => vấn đề của chúng ta đã có người lo liệu.

Với trường hợp (ii), nghĩa là khi *phần mềm là mở nhưng không phổ biến* thì:

   - hoặc là tìm và dùng lại kho phần mềm của ai đó (như PPA của Ubuntu
   chẳng hạn).
   - hoặc là tự đóng gói

Nhưng dù là phần mềm đóng hay mở (trường hợp (i) hay (ii) thì hướng dẫn tạo
gói phần mềm (dạng binary như .deb hoặc .rpm) đều có sổ tay hướng dẫn rồi.
VD: dành cho Debian <http://www.debian.org/doc/manuals/maint-guide/>, hướng
dẫn cho Ubuntu <https://wiki.ubuntu.com/PackagingGuide/Complete>, cho
FedoraCore<http://fedoraproject.org/wiki/PackageMaintainers/CreatingPackageHowTo>
...

Nếu phần mềm thực sự cần thiết/quan trọng/có giá trị thì theo tôi, đáng để
lập 1 hoặc nhiều "đội đặc nhiệm" để hỗ trợ cho "cán bộ xã" (trong đó có "chị
thư ký" mà anh Tuấn nêu). Không cần và không nên "đập đầu vào đá" bằng cách
đưa ra bài toán: mọi cán bộ phải biết gõ lệnh, phải biết đọc log để trong
bất cứ tình huống nào cũng có thể tự xoay xở với Linux nói riêng hay FOSS
nói chung.

Xin lưu ý: phần mềm mở nằm trong kho không có nghĩa là không được hỗ trợ
chính thức nhé. Với Ubuntu,

   - các phần mềm trong kho "main", "updates" hay "security" bao giờ cũng
   được dự án/công ty (như Canonical) hỗ trợ trong 1 thời hạn đủ dài (tùy theo
   phiên bản có phải là LTS hay không).
   - phần mềm trong các gói khác (universe, extra...) thì do cộng đồng hỗ
   trợ. (Hỗ trợ hiểu theo nghĩa: vá lỗi, cập nhật, nâng cấp)

Hơn nữa, tôi xin khẳng định là cài đặt phần mềm trong Ubuntu hiện nay hết
sức đơn giản. Không phức tạp như anh Tuấn đã nói. Không cần command line gì
cả. Chỉ cần click chuột. Và nếu muốn hoàn toàn có thể tự động hóa mà không
cần can thiệp.

Nếu anh ĐMTuấn hoặc các anh chị cần chứng minh hay tận mắt chứng kiến, tôi
xin mang máy đến tận nơi để demo. Hy vọng chúng ta không kết luận vội vàng
và đưa ra quan điểm sai lạc về FOSS nữa.

Thân ái,

-- 
Le Quoc Thai
Software Engineer
Dept. of Expert System & Softcomputing
Institute of Information Technology (VAST)
Tel.: (+84)-04-37.91.50.63
Mobile: (+84)-01694.69.69.04
_______________________________________________
POST RULES : http://wiki.hanoilug.org/hanoilug:mailing_list_guidelines
_______________________________________________
HanoiLUG mailing lists: http://lists.hanoilug.org/
HanoiLUG wiki: http://wiki.hanoilug.org/
HanoiLUG blog: http://blog.hanoilug.org/

Trả lời cho