Hodie es li anniversarie del morte de Otto Jespersen in 1943.

Yo copie por vos li articul scrit de Ric Berger in Cosmoglotta B 75
(1945-10).

________________


Li nova que Otto Jespersen, li grand danesi linguist, ha morit, esset ja
conosset de quelc interlinguistes. Hodie it es regretabilmen confirmat.
Atendente precisiones pri li exacti date, li loc e li circumstanties de
ti morte, noi da un curt resumate del vive de ti alt personalitá.

Jespersen ludet un important rol in li Comité del Delegation fundat de
Couturat por arbitrar inter omni projectes de lingues international in
1907. On save que de ti arbitrage surtit Ido. Li pseudo-autor de ti
lingue, de Beaufront, e su efectiv autor, Couturat, ha mult emfasat li
colaboration de Jespersen in li creation de Ido, ma quam pruva li
corespondentie inter ti tri interlinguistes, li rol de Jespersen bornat
se a quelc consilies e a servir… quam scude por li propaganda del
«lingue del Delegation». Strax pos li nascentie de ti-ci, Couturat fat
nominar Jespersen quam presidente del Academie de Ido, poy, practicmen
escartat le quande lor conceptiones linguistic ne concordat.

In facte, in li trio Couturat ― de Beaufront ― Jespersen li ultim
esset li max oposit al artificialitá de Esperanto e sempre tendet a
alontanar Ido de it. Li du unesimes, in contrari, volet conservar su
caractere esperantesc per posser atraer… li Esperantistes. Li resultates
de ti divergenties esset previsibil del comensa: Pos 2 annus de
colaboration, Jespersen demissionat quam presidente e restat passiv, que
havet li felici consequentie que li conservatori de Beaufront devenit
minu ínquiet!

Pos li morte de Couturat, in 1914, Jespersen semblat desembarassar se
del logistica quel Couturat hat tam energicmen imposit al lingue
international e, benque representant Ido in li conferenties de IALA, il
bentost revat crear self un lingue international… quel aparit in
1928.

Ti projecte esset un specie de compromisse inter Ido e Occidental, ma
obtenet presc null successe malgré li celebritá de su autor e un
remarcabil propaganda. It es evident que si on postula del
interlinguistes que ili fa li salta del demí artificialitá al
naturalitá, it es contrari al rason far haltar le, quam fat Novial, in
un demí via.

Jespersen bentost self comprendet to e in 1937 il publicat un «Novial
reformat» quel esset ancor plu proxim a Occidental, talmen que on
demande se seriosimen ca it vale li pena continuar ti duplic propaganda
pro tam poc diferenties.

Li evolution de Jespersen es tre interessant a studiar, pro que it
monstra, qualmen un linguist professional esset poc a poc ganiat a
conceptiones queles in prim il desdignat e combattet. De Wahl devet
sovente polemicar contra le e havet li joya vider su anteyan adversario
progressivmen adherer a su idés. Just ante li guerre li du ancian
concurrentes laborat durante un tot semane in complet amicitá in
Helsingör e un brochura ha dat li resumate de lor discussiones.

Si, in diversi ocasiones, Jespersen, malgré su alt competentie
linguistic sovente errat in li unesim parte de su activitá
interlinguistic, il havet adminim li merite tre rari ne obstinar quande
il constatat que altres esset rect. Il savet aconosser lor rasones con
un charmant modestie. Su caractere, secun tis, qui aproximat le, esset
sempre benevolent. Su nómine va restar in li memorie del interlinguistes
quam exemple de conciliant spíritu.

Hodie Jespersen ha morit. De sr. de Wahl noi ne plu have novas. Omni
actores del epoca del Delegation ha bentost desaparit. Ma lor ovre resta
por docer nos qualmen deve esser (e anc ne deve esser!) li lingue
international.

Ric Berger

________________

-- 
Marcos Cruz
http://alinome.net


-- 
ne.alinome.net


-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-
Groups.io Links: You receive all messages sent to this group.
View/Reply Online (#359): https://groups.io/g/interlingue/message/359
Mute This Topic: https://groups.io/mt/82489481/21656
Group Owner: [email protected]
Unsubscribe: 
https://groups.io/g/interlingue/leave/5161842/21656/2010256328/xyzzy 
[[email protected]]
-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-=-


Reply via email to