http://www.nrc.nl/buitenland/article756797.ece/In_Jakarta_vliegt_deksel_van_doofpot
In Jakarta vliegt deksel van doofpot
In de rechtbank in Jakarta is gisteren, bijna drie jaar na de moord op
mensenrechtenactivist Munir, aangetoond dat de moordenaars met medeweten van de
overheid handelden.
Door onze correspondent Ben Knapen
Een poster van de mensenrechtenactivist Munir, die vermoord is in 2004.
Gisteren werd aangetoond dat zijn moordenaarsmet medeweten van de overheid
handelden.
(Foto AFP)
Archief:
a.. overzicht - Meer buitenlands nieuws
print artikel mail artikelJakarta, 23 aug. Al drie jaar lang,
sinds zijn dood op 7 september 2004 terwijl hij onderweg was van Jakarta naar
Amsterdam, was het een hardnekkig gerucht dat de Indonesische
mensenrechtenactivist Munir in opdracht van de staatsveiligheidsdienst van zijn
land was vergiftigd. Drie jaar lang hebben zijn weduwe Suciwati en vrienden
geprocedeerd en overal in de wereld aan de bel getrokken. Tot in het gebouw van
de Verenigde Naties in New York, tot in het Huis van Afgevaardigden in
Washington toe. Hun thema was steeds hetzelfde: de Binnenlandse
Veiligheidsdienst zit erachter en de doofpot doet, met stilzwijgende steun van
de Indonesische regering, zijn werk. Munir stond kritisch tegenover de rol van
het leger in onder andere Oost-Timor.
Maar gisterochtend haalden de vrienden van Munir in de rechtbank van Jakarta
onverwachts een eclatant succes: daar draaide de openbare aanklager een bandje
af met een telefoongesprek. Als versteend luisterden in het rumoerige zaaltje
de twee mensen, wier stemmen nu via de luidspreker te horen waren, naar
zichzelf. Het waren de president-directeur van luchtvaartmaatschappij Garuda en
een van zijn piloten.
Het gesprek was vier maanden geleden opgenomen en het liet er geen twijfel over
bestaan dat de Garuda-topman een brief van de geheime dienst had gekregen om
mee te werken aan het plannetje om Munir te vergiftigen. Je hoort de directeur
zeggen: "Ik ben bang dat iemand die brief van A gaat vinden en me dan in de val
lokt." De andere kant van de lijn, de piloot, stelt hem gerust: "Maak je niet
druk, die brief is weg. En bovendien, alle mensen in het ministerie en bij het
Hooggerechtshof staan aan onze kant."
Op 7 september 2004 vloog Munir naar Nederland om er een studie te volgen in
Utrecht. Een functionaris van Garuda bood hem een plaats aan in de business
class en gaf hem later ook zijn maaltijd. Daarin zat, zo bleek later bij
vivisectie, arsenicum. Die functionaris was een piloot van Garuda Airlines,
Pollycarpus genaamd, die door ingrijpen van hogerhand op het laatste moment als
een soort inspecteur op de bewuste vlucht was gezet. Directeur Indra Setiawan
had daar hoogstpersoonlijk voor gezorgd.
Het onderzoek naar deze moord duurde jaren en zeker het eerste anderhalf jaar
zat er geen enkel schot in. Later werd de piloot Pollycarpus voor de moord
veroordeeld maar in hoogste instantie werd hij weer vrijgesproken. Volgens het
log van het telefoonbedrijf had hij tientallen keren het telefoonnummer van de
Binnenlandse Veiligheidsdienst gebeld, maar dat was volgens de rechters
onvoldoende bewijs voor moord. Wel werd hij veroordeeld voor valsheid in
geschrifte, wegens de valse voorwendselen waarmee hij aan boord was gekomen.
Onder druk van de internationale gemeenschap kwam er een nieuw onderzoeksteam.
Dat ontdekte de betrokkenheid van directeur Indra Setiawan, die in voorlopige
hechtenis werd genomen en wiens telefoongesprekken werden afgeluisterd. Het
resultaat was gisteren een gĂȘnante onthulling voor de twee
Garuda-functionarissen en een ondubbelzinnige verwijzing naar de rol van de
inlichtingendienst.
In de rechtszaal was gisteren ook een man aanwezig die beweerde voor die
inlichtingendienst te hebben gewerkt met als opdracht Munir het leven zo lastig
mogelijk te maken. Hij moest, in zijn eigen woorden, "Munir beheksen". De
ex-agent werd na de hoorzitting onder gedrang via een achteruitgang afgevoerd.
Volgens zijn weduwe zou Munir een schat aan informatie hebben over misdaden en
corruptie onder hoge legerofficieren en gold hij voor deze invloedrijke clan
als een gevaarlijk man. Het onderzoek nadert nu het bolwerk van de
inlichtingendienst zelf. In de wandelgangen viel gisteren al enkele keren de
naam van de vroegere baas, Arie Kumaat. Voor de inlichtingendienst zelf zou dit
overigens de minst riskante verdachte zijn, want Arie Kumaat is al overleden.
<<munir_185356d.jpg>>
