Λουκία Λαουτάρη Παπαγεωργίου: όλα για την Πατρίδα!
Τιμούμε τη γυναίκα που έδρασε και απέθανε περήφανη για το όνομα της
λευτεριάς
Ως αγωνίστρια και ως μάνα η Λουκία Λαουτάρη Παπαγεωργίου είχε τα
χαρακτηριστικά
εκείνα που θα ζήλευε κάθε γυναίκα του σήμερα.Η Λουκία Λαουτάρη και ο
σύζυγός της
Γεώργιος Λαουτάρης διατηρούσαν κρησφύγετο στο περιβόλι τους, όπου έκρυβαν
καταζητούμενους αντάρτες της ΕΟΚΑ
Η τεράστια συμβολή της Ελληνίδας Κύπριας γυναίκας κατά τον
Απελευθερωτικό Αγώνα
της ΕΟΚΑ 1955 - 59 ήταν αναμφισβήτητα άκρως σημαντική και εντυπωσιακή.
Μάλιστα, ο
Αρχηγός Διγενής στα Απομνημονεύματά του αναφέρεται στη γυναίκα της ΕΟΚΑ με
μεγάλο θαυμασμό, παρομοιάζοντάς τη με την γυναίκα Σπαρτιάτισσα, αφού ως
αγωνίστρια και ως μάνα είχε τα χαρακτηριστικά εκείνα που θα ζήλευε κάθε
γυναίκα
του σήμερα: Αψηφούσε τον κάθε κίνδυνο, ξεγελούσε με μεγάλη δεξιοτεχνία
τον Άγγλο
κατακτητή, χειριζόταν τα πάντα με μεγάλη μυστικότητα, ευελιξία και
πανουργία.
Φύλαγε στο σπίτι της χωρίς δεύτερη σκέψη αντάρτες με κίνδυνο τη δική της
ζωή και
της οικογένειάς της, μετέφερε μέσα στο καλαθάκι της φυλλάδια, υλικά και
σημειώματα αγωνιστών, και πολλές φορές όπλα και πυρομαχικά.
Ως γνήσια Ελληνίδα μάνα έστελνε τα παιδιά της στο βωμό της Λευτεριάς και
έκρυβε
τον πόνο της με το σθένος και την περηφάνια που τη χαρακτήριζε.
Σήμερα τιμούμε μια γυναίκα που διέθετε όλα αυτά τα χαρακτηριστικά, μιας
γυναίκας
που έδρασε και απέθανε περήφανη για το όνομα της λευτεριάς και της
Ένωσης της
Κύπρου με τη Μητέρα Ελλάδα! Την «Μπουμπουλίνα» της ΕΟΚΑ, τη Λουκία
(Λαουτάρη)
Παπαγεωργίου.
Η Λουκία γεννήθηκε στις 23 Μαρτίου του 1926, στο χωριό Αυγόρου της επαρχίας
Αμμοχώστου και τέλειωσε το δημοτικό σχολείο του χωριού της. Ασχολείτο με τα
αγροτικά από πολύ νεαρή ηλικία, ακούραστη αγρότισσα, υπόδειγμα συζύγου και
μητέρα έξι παιδιών.
Η Λουκία Λαουτάρη και ο σύζυγός της Γεώργιος Λαουτάρης διατηρούσαν
κρησφύγετο
στο περιβόλι τους, όπου φιλοξενούσαν και έκρυβαν καταζητούμενους
αντάρτες της
ΕΟΚΑ.
Ο ΑΝΤΡΑΣ ΤΗΣ ΚΑΙ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ (Φωτ.ἀπό: lekythos.library.ucy)
4 Ιουλίου 1958: Ο Αρχηγός Διγενής δίνει εντολή για γενικό ξεσηκωμό όλου του
άμαχου πληθυσμού. Στο Αυγόρου η τοπική οργάνωση της ΕΟΚΑ τοποθετεί σε
όλο το
χωριό συνθήματα, οι Άγγλοι στρατιώτες όμως τα κατεβάζουν.
5 Ιουλίου 1958: Οι Έλληνες δεν τα βάζουν κάτω, τίποτα δεν τους σταματάει
και
αναρτούν νέα συνθήματα.
Οι Άγγλοι, για να τους εκφοβίσουν, συλλαμβάνουν ένα δεκαπεντάχρονο
αγόρι, τον
Κυριάκο Μακρή και τον αναγκάζουν να ανέβει σε μια σκάλα για να κατεβάσει τα
συνθήματα. Το δεκαπεντάχρονο παιδί αρνείται πεισματικά και οι στρατιώτες
τον
σέρνουν προς το στρατιωτικό όχημα, κτυπώντας τον αλύπητα με ρόπαλο. Τότε οι
γυναίκες του χωριού, για να το προστατεύσουν, ορμούν και το αρπάζουν από τα
χέρια των Άγγλων και το φυγαδεύουν.
Από τη συμπλοκή που είχε δημιουργηθεί στο κέντρο του Αυγόρου, οι καμπάνες
άρχισαν να κτυπούν και συναγερμός σημάνθηκε, για να συγκεντρωθούν οι
κάτοικοι
του χωριού στην πλατεία. Η καμπάνα χτυπούσε και για τη Λουκία, που
εκείνη την
ώρα έκανε μπάνιο τη μικρή της κόρη Θεοδώρα. Η καρδιά της κτυπούσε στο
ρυθμό της
καμπάνας… σηκώθηκε, κοίταξε το καμπαναριό… Ξέρει πως πρέπει να φύγει να
πάει
εκεί που κτυπά για εκείνην ο ήχος της Ελευθεριάς. Κοιτάζει τη μικρή της
κόρη…
την αγκαλιάζει, της δίνει ένα φιλί και την αφήνει στη φροντίδα της
αδελφής του
ανδρός της. Τρέχει έξω από το σπίτι και κατευθύνεται στην πλατεία, κοντά
στους
άλλους συγχωριανούς, της για να δώσει και εκείνη το παρών της.
Στην πλατεία ακολούθησε άγριος λιθοβολισμός από τους κατοίκους, με
αποτέλεσμα οι
Άγγλοι να αναγκαστούν να καλέσουν ενισχύσεις. Σε λίγο καταφθάνουν τρία
θωρακισμένα αυτοκίνητα και δυο μεγάλα αυτοκίνητα γεμάτα στρατιώτες,
περικυκλώνοντας το πλήθος. Οι Άγγλοι εξαπέλυσαν επίθεση με ρόπαλα
εναντίον των
άοπλων κατοίκων, ενώ το ένα από τα τρία θωρακισμένα αυτοκίνητα ανοίγει
πυρ, με
αποτέλεσμα οι σφαίρες του να βρουν τη Λουκία Παπαγεωργίου Λαουτάρη στο
κεφάλι
και τον συγχωριανό της Παναγιώτη Ζαχαρία στο στήθος. Ο θάνατός τους ήταν
ακαριαίος, για την οικογένεια Λαουτάρη όμως ο θρήνος ήταν διπλός…. αφού
η Λουκία
κυοφορούσε το έβδομο παιδί της, όταν σκοτώθηκε…. σχεδόν ήταν 5 μηνών!
Επίσης, από τη συμπλοκή τραυματίστηκαν αλλά εκατόν πρόσωπα.
ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ
ΑΥΞΕΝΤΙΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ
Γεννήθηκε το 1928 στο χωριό Λύση της Αμμοχώστου και σκοτώθηκε στις 3
Μαρτίου του 1957 πολεμώντας με το σύντροφό του Αυγουστή Ευσταθίου
εναντίον της Τρίτης
Ταξιαρχίας πεζικού των Άγγλων. Τα ψευδώνυμα του ήταν: Ζήδρος, Αίας,
Άρης, Ζώτος και Ρήγας.
Από μικρό παιδί ξεχώριζε. Δεν του άρεζαν τα παιχνίδια των παιδιών και
συνεχώς ρωτούσε τον πατέρα του για τους ήρωες του '21 και ήθελε να γίνει
σαν το Διάκο
και το Λεωνίδα. Δε φοβόταν να κυκλοφορεί το βράδυ και ας ήταν παιδί. Του
άρεζε να καμουφλάρεται παίζοντας κρυφτό στα χωράφια με την αδερφή του.
Επίσης
του άρεζε η ιππασία και το ποδόσφαιρο. Σα χαρακτήρας ήταν ευγενής,
λιγόλογος και σοβαρός. Επίσης λάτρευε το μάθημα της ιστορίας.
Φτάνοντας στην Αθήνα το Σεπτέμβρη του 1949 για να σπουδάσει στη Σχολή
Ευελπίδων, αν και αρχικά ήθελε να γίνει φιλόλογος έγραψε στη μάνα του:
"Μη λυπάσαι
μητέρα που έφυγα από την αγκαλιά σου, γιατί βρίσκομαι στην αγκαλιά της
Ελλάδας, της πιο στοργικής μάνας όλου του κόσμου, που είναι υλικά φτωχή,
αλλά ψυχικά
η πλουσιότερη μάνα όλων των αιώνων."
Απέτυχε να εισαχθεί στη Σχολή Ευελπίδων και παρά την προτροπή του πατέρα
του να γυρίσει πίσω αποφάσισε να πάει στη Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών της
Κορίνθου.
Ύστερα από το Παγκύπριο Δημοψήφισμα του 1950 για την Ένωση έστειλε
επιστολή σε ένα φίλο του λέγοντας ότι θα ήθελε να είναι κοντά του για να
χαρεί τη νεολαία
που πίστευε πλέον σε ένα ιδανικό και αγωνιζόταν για το μεγάλο, το καλό
και το αληθινό.
Το Πάσχα του 1956 και ύστερα από μία εγχείρηση σκωληκοειδίτιδας πήγε στο
Μοναστήρι της Στρατηλάτισσας του Μαχαιρά για να αναρρώσει. Εκεί
μεταμφιέστηκε
στο μοναχό Χρύσανθο που τον έμοιαζε εκπληκτικά. Μόνο λίγοι μοναχοί
γνώριζαν την πραγματική του ταυτότητα.
Ξημέρωνε 3 Μαρτίου 1957. Ο Αυξεντίου είχε προδοθεί και βρισκόταν σε μια
τεχνητή υπόγεια σπηλιά μαζί με τέσσερις συντρόφους του οι οποίοι
παραδόθηκαν ύστερα
από αυστηρή διαταγή του Αυξεντίου. Είχε προδοθεί από τον αγωγιάτη του
μοναστηρίου. Έπειτα στο καταφύγιο πήγε και ο Ευσταθίου απεσταλμένος από
τους Άγγλους.
Ύστερα από 10 ώρες συνεχής μάχης ο Ευσταθίου παραδόθηκε και ο Αυξεντίου
έπεφτε νεκρός στις 2μ.μ. Θάφτηκε στα "Φυλακισμένα Μνήματα" της
Λευκωσίας. Σήμερα
στο χωριό του, που είναι υπό από την κατοχή των Τούρκων, υπάρχει η
προτομή του.
ΓΕΩΡΓΑΛΑΣ ΜΑΚΗΣ
Γεννήθηκε το 1935 στο Μαραθόβουνο Αμμοχώστου και σκοτώθηκε στο πλευρό
του Αυξεντίου στη συμπλοκή στη Ζωοπηγή στις 31 Δεκεμβρίου 1956. Ήταν
ενθουσιώδης,
ιδεολόγος και πολύ πιστός. Η τελευταία του φράση ήταν: "Μάστρε
μου(αρχηγέ μου) πεθαίνω, ζήτω η Ελ…". Ο ρόγχος όμως του αίματος δεν τον
άφησε να ολοκληρώσει
τη φράση του.
ΔΡΑΚΟΣ ΜΑΡΚΟΣ
Γεννήθηκε το Σεπτέμβριο του 1932 και σκοτώθηκε στις 18 Ιανουαρίου του
1957. Ήταν από τα πρώτα μέλη της ΕΟΚΑ. Σε μικρή ηλικία ήταν ήσυχος,
λιγόλογος και
στοχαστικός. Ήταν ενεργό μέλος της ΟΧΕΝ και αντλούσε δύναμη από την Αγία
Γραφή.
Ήταν από τους πρώτους που φυλακίστηκαν, Φυλακίστηκε μετά από προδοσία
στις 30 Ιουλίου. Όμως μαζί με τους συντρόφους του κατάφερε να αποδράσει
χρησιμοποιώντας
για σκοινί δεμένες κουβέρτες. Λόγω της μεγάλης του δράσης επικηρύχθηκε
από τους Άγγλους για 5.000 κυπριακές λίρες.
Στις 18 Ιανουαρίου 1957 ο Μάρκος πυροβολήθηκε θανάσιμα από έναν Άγγλο
στρατιώτη και πέθανε. Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος τον Οκτώβριο του 1962 στα
αποκαλυπτήρια
της προτομής του Δράκου δήλωσε ότι ο Μ.Δράκος δεν πέθανε. Ίνδαλμα
ευγενές θα ζει πάντα στις καρδιές των Ελλήνων και θα πλανάται πάνω από
την Κύπρο για
να μας θυμίζει ότι ο αγώνας δεν έληξε και ότι το χρέος θα εξακολουθήσει
να υπάρχει μέχρι την πραγματοποίηση των ιερών σκοπών για τους οποίους ο
Δράκος
και οι άλλοι ήρωες του αγώνα έδωσαν τη ζωή τους.
ΖΑΚΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ
Γεννήθηκε το 1932 και εκτελέστηκε στις 8 Αυγούστου 1956. Στην επιστολή
του προς τον αδερφό του γράφει: "Όταν θα πάρεις αυτό το γράμμα θα έχω
φύγει για
πάντα. Η ώρα του θανάτου μου πλησιάζει μα στην καρδιά μου φωλιάζει η
ηρεμία. Τη στιγμή αυτή ακούμε την Ηρωική συμφωνία του Μπετόβεν. Νομίζω
ότι μόνο με
την εκτέλεση θα μείνω για πάντα νέος και αθάνατος. Πρώτα ή ύστερα έπρεπε
να διαθέσω τη ζωή μου. Δε βλέπω πιο κατάλληλη περίσταση από την τωρινή
για να
το κάνω. Δίνε θάρρος στην οικογένεια μας και στη μητέρα μας. Ο πρώτος
της γιος από τώρα και στο εξής θα είσαι εσύ και όχι εγώ."
ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΟΥΤΣΟΦΤΑΣ
Γεννήθηκε το 1934 και απαγχονίστηκε στις 21 Σεπτεμβρίου του 1956 μαζί με
το Μαυρομμάτη. Στην επιστολή του προς τη μητέρα του γράφει: "Ελπίζω το
γράμμα
μου να σας βρει όλους καλά. Να είσαι βέβαιη για το δικό μας θάρρος και
την ψυχραιμία. Έχουμε τις ελπίδες μας στον Πανάγαθο Θεό και πιστεύουμε
ότι θα μας
βοηθήσει. Μη λυπάστε γιατί δε θα με χάσετε. Με αφιερώνετε στην πατρίδα.
Ο Χριστός σταυρώθηκε για να μας απαλλάξει από τα δεσμά, από την αδικία
και από
το φόβο του θανάτου. Οι μόνες λέξεις που μπορούν να ακούσουν οι δυνάστες
μας είναι Ελευθερία ή Θάνατος. Η νύχτα φέγγει ολόχαρη. Μανούλα μου
κοιμάσαι ή
βλέπεις τα άστρα κι αγρυπνάς και μένανε θυμάσαι; Έχετε χαιρετισμούς από
τον Ανδρέα."
ΛΕΝΑΣ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ
Γεννήθηκε το 1932 στα Χαντριά, στο δεύτερο ψηλότερο χωριό της Κύπρου και
πέθανε στις 28 Μαρτίου του 1956 στη φυλακή. Σε ηλικία 12 ετών αποφάσισε
παρά την
άρνηση των γονιών του να πάει να δουλέψει στη Λευκωσία, κάτι που το
κατάφερε. Ήταν μέλος της ΟΧΕΝ από το 1946. Μια φορά ξυλοκοπήθηκε από
Μάρτυρες του Ιεχωβά,
γιατί έξω από το κτίριο τους στη Λευκωσία μοίραζε ορθόδοξα έντυπα. Πήρε
υποτροφία στις Τεχνικές Σχολές Λέρου, από όπου επέστρεψε μετά από ένα
χρόνο με
το δίπλωμα των Τεχνικών Σχολών.
Επικηρύχθηκε από τους Άγγλους με το ποσό των 5.000 λιρών, όντας ο
δεύτερος καταζητούμενος μετά τον Αυξεντίου. Οι Άγγλοι τον ονόμαζαν
Κρουπ, λόγω της μεγάλης
του επιτυχίας στην κατασκευή βομβών για την ΕΟΚΑ.
Κατά τη διάρκεια της μάχης του Πελεντρίου αιχμαλωτίστηκε από τους
Άγγλους σοβαρά τραυματισμένος στο στρατιωτικό νοσοκομείο του Ακρωτηρίου,
που αποτέλεσε
κολαστήριο για το Λένα λόγω των βασανιστηρίων που υπέστη από τους
Άγγλους για να ομολογήσει ότι ήξερε. Ύστερα από 39 μέρες έχοντας δίπλα
τους γονείς του
ξεψύχησε. Ο Διγενής είπε για το Λένα ότι ήταν θεοφοβούμενος και καλός
Χριστιανός, ενώ για τον Π.Αριστείδη ότι ήταν γενναίος αγωνιστής,
ηθικώτατος και σοβαρός.
ΜΑΤΣΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΣ
Γεννήθηκε το 1926 στο Παλαιχώρι της Κύπρου και σκοτώθηκε στο Δίκωμο στις
19 Νοεμβρίου 1958. Φοίτησε στη Γεωπονική Σχολή του Πανεπιστημίου
Θεσσαλονίκης
όπου και ωρίμασε σωματικά και ψυχικά. Στη Θεσσαλονίκη ανέπτυξε μεγάλη
δράση και χάρη στα ρητορικά του προσόντα διακήρυττε τις απόψεις του για
την Κύπρο.
Για αυτό το έργο ονομαζόταν "Το αηδόνι της Κύπρου".
Ύστερα από προδοσία αιχμαλωτίστηκε και οδηγήθηκε στα Αγγλικά κρατητήρια
της Ομορφίτας, όπου και υπέστη φοβερά βασανιστήρια. Μάλιστα για πρώτη
φορά αναγκάστηκε
ο στρατάρχης Χάρντινγκ να επισκεφτεί τον ήρωα, για να αποσπάσει την
τοποθεσία του καταφυγίου του Διγενή. Του προσέφερε και το πολύ μεγάλο
ποσό των 500.000
λιρών και την προστασία του για να ομολογήσει. Όμως ο Κυριάκος είπε:
"Εξοχότατε, ου περί χρημάτων τον αγώνα ποιούμεθα, αλλά περί αρετής.". Ο
Χάρντινγκ
τον ξαναεπισκέφτηκε και δεύτερη φορά, έχοντας παράλληλα θαυμάσει τον
ακέραιο χαρακτήρα του Μάτση.Βέβαια ο Χάρντινγκ αναγκάστηκε να πάει και
λόγω της αυξανόμενης
όξυνσης της κατάστασης που επικρατούσε στην Κύπρο.
Το Νοέμβριο του 1956 κατάφερε να αποδράσει και να συνεχίσει να μάχεται
στο βουνό. Σε μια επιστολή του προς ένα παιδί ενός συγγενή του γράφει:
"Δεν υπάρχει
μεγαλύτερη χαρά από εκείνη που αισθάνεται ένας σαν βλέπει να
μετατρέπονται σε πραγματικότητα τα όνειρα, οι ελπίδες και τα ιδανικά
του. Το ξέρω πως ο δρόμος
είναι δύσκολος, μα είμαστε και εμείς ακούραστοι. Δοκίμασα πιο έντονα τον
πειρασμό όταν, περαστικός από το χωριό μου, ήμουν υποχρεωμένος να μη δω
τους δικούς
μου. Μα έτσι θα είναι πιο έντονη η χαρά όταν βρεθούμε τη μέρα της νίκης."
Στις 19 Νοεμβρίου του 1958 ο Μάτσης ύστερα από προδοσία βρισκόταν στο
καταφύγιο του περικυκλωμένος από Άγγλους στρατιώτες.Τρία πράγματα
σκέφτηκε να κάνει:
να κάψει τα έγγραφα της ΕΟΚΑ, να διώξει τους δύο συντρόφους του και να
γεμίσει το όπλο του. Οι Άγγλοι αν και πολύ περισσότεροι φοβήθηκαν και
προτίμησαν
τη σιγουριά της ρίψης χειρομβοβίδων. Ο Μάτσης κείτονταν ανεβαίνοντας στο
πάνθεον των ηρώων.
ΜΑΥΡΟΜΑΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ
Γεννήθηκε το 1933 και απαγχονίστηκε μαζί με τον Κουτσόφτα στις 21
Σεπτεμβρίου το 1956. Λίγο πριν το θάνατο του αισθανόταν γαλήνιος και
ήρεμος. Στην επιστολή
προς τους γονείς και τα αδέρφια του γράφει: "Τώρα που σας γράφω
βρίσκομαι μέσα στο σκοτεινό κελί της φυλακής μου, περιμένοντας με θάρρος
και υπομονή το
δήμιο να έρθει να με οδηγήσει στον τόπο της εκτέλεσης. Αισθάνομαι τον
εαυτό μου γαλήνιο και ισχυρό γιατί έχω το Χριστό μέσα μου και είμαι
βέβαιος πως θα
με βοηθήσει μέχρι τέλους. Δε θέλω ούτε μοιρολόγια ούτε θρήνους, παρά
μόνο να ευχαριστείτε το Θεό που με αγάπησε και θέλησε να με πάρει κοντά
του. Θέλω
να ξέρετε πως ο γιος και ο αδερφός σας πέθανε με το χαμόγελο στα χείλη
γιατί κράτησε μέχρι τέλους τον ιερό όρκο που έδωσε για να θυσιαστεί χάρη
στην ελευθερία
της Κύπρου. Θέλω να είστε υπερήφανοι, γιατί ο γιος και αδελφός σας
θυσιάστηκε για την κοινή ελευθερία. Σας στέλνω τον τελευταίο θερμό μου
ασπασμό.
ΕΥΑΓΟΡΑΣ ΠΑΛΛΗΚΑΡΙΔΗΣ
Γεννήθηκε το 1938 στη Τσάδα κοντά στην Πάφο και στις 13 Μαρτίου του 1957
απαγχονίστηκε. Από μικρός ήταν περήφανος για το όνομά του, που ήταν το
όνομα του
βασιλιά της Σαλαμίνας. Επίσης του άρεζε πολύ η μάχη στήθος με στήθος,
όπου διακρινόταν για τη σωματική του δύναμη που είχε κληρονομήσει από
τους προγόνους.
Ο Παλληκαρίδης πολεμούσε τους Άγγλους πριν ακόμη την ίδρυση της ΕΟΚΑ. Η
πρώτη του σύγκρουση με τους Άγγλους συνέβη το 1953 στην Πάφο, όπου ο
Ευαγόρας κατέβασε
μια μεγάλη αγγλική σημαία που είχε αναρτηθεί στα προπύλαια του
γυμναστηρίου. Το 1955 ορκίστηκε στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη να
θυσιαστεί για την
πατρίδα του.
Το Δεκέμβριο του 1956 συνελήφθη. Πέρασε τρομερά βασανιστήρια. Τον
έδερναν, τον έβαζαν να κοιμηθεί χωρίς στρώμα και σκεπάσματα σε σιδερένιο
κρεβάτι χορεύοντας
πάνω του μέχρι να λιποθυμήσει, του άναβαν δυνατό φως τη νύχτα, του
βούταγαν το κεφάλι σε κρύο νερό χωρίς να ανέπνεε και τον ξυλοκοπούσαν
συνεχώς. Όμως
σαν γνήσιος ήρωας δεν λύγισε.
Ύστερα από μία τυπική δίκη καταδικάστηκε σε απαγχονισμό και παρά τις
προσπάθειες πάρα πολλών Ελλήνων και Ξένων απαγχονίστηκε.Είναι
χαρακτηριστικό ότι ακόμα
και ένας Αμερικάνος γερουσιαστής ζήτησε να υιοθετήσει τον Ευαγόρα κάτι
που απέρριψε ο Χάρντινγκ.
Στην τελευταία του επιστολή προς τη μεγαλύτερη αδερφή του γράφει: "Ώρα
7:30μ.μ, η πιο όμορφη μέρα της ζωής μου, η πιο όμορφη ώρα. Μη ρωτάτε
γιατί. Λυπάμαι
που Δε πρόφτασα να βαφτίσω την βαφτιστικιά μου. Μπορείς να το κάνεις
εσύ; Το όνομα που θα δώσεις, θέλω να είναι πεντασύλλαβο και να θυμίζει
εκείνη για
την οποία ήρθα εδώ. Να θυμίζει εκείνη, για την οποία έγραψε ο Σολωμός το
πιο όμορφο τραγούδι του(προφανώς εννοεί την Ελευθερία). Το κάθε τι
γεννιέται και
πεθαίνει. Τι σήμερα, τι αύριο; Γεια σας for ever." Στις 13 Μαρτίου 1957
απαγχονίστηκε.
ΠΑΝΑΓΙΔΗΣ ΑΝΔΡΕΑΣ
Γεννήθηκε το 1934 και απαγχονίστηκε στις 21 Σεπτεμβρίου του 1956. Ήταν
παντρεμένος και είχε τρία παιδιά.
Στην επιστολή του προς τον αδερφό του έγραφε: "Αυτά τα σκοτεινά κελιά,
που άλλοτε ήταν κελιά της φρίκης του και του τρόμου, είναι τώρα κελιά
λαμπερά χαράς
και υπερηφάνειας. Η αγνή ψυχή των Ελλήνων θανατοποινιτών έκανε και αυτές
τις φυλακές ακόμα να τραντάζουν και οι τοίχοι να μιλούν σπαράζοντας, ότι
Δε θέλουν
να έχουν κλειστές και φυλακισμένες ψυχές σαν τις δικές μας.
Σε μια άλλη επιστολή προς τα πεθερικά του γράφει: "Σας στέλνω το
τελευταίο μου μήνυμα από τα προπύλαια του θανάτου. Δεν εκτελούμαι σαν
ένας κοινός εγκληματίας,
αλλά σαν ένας τιμημένος Κύπριος. Ο Χριστός είναι πάντα συντροφιά και στα
κελιά μας. Ο Χριστός μας γεμίζει την καρδιά με αληθινή χαρά. Παρακαλούμε
το Θεό
να μας σώσει όχι το σώμα, αλλά την ψυχή.
ΠΑΤΑΤΣΟΣ ΙΑΚΩΒΟΣ
Γεννήθηκε το 1934 και απαγχονίστηκε στις 9 Αυγούστου 1956, ψάλλοντας την
"Υπερμάχω Στρατηγώ". Από μικρή ηλικία είχε ένα όνειρο, μία χριστιανική
ελεύθερη
Κύπρο. Ήταν μαθητής του κατηχητικού, όπου και κατείχε μία πρωτοποριακή
θέση. Για αυτό το λόγο όντας μέλος της ΟΧΕΝ, ανέπτυξε αξιοζήλευτη
ιεραποστολική
δράση, δουλεύοντας στο τεχνικό γραφείο και προσφέροντας το λόγο του Θεού
στα παιδιά της Αγλαντζιάς, ενός χωριού κοντά στη Λευκωσία.
Όντας ένα από τα πρώτα μέλη της ΕΟΚΑ ανέλαβε και διεκπεραίωσε πολλές
σημαντικές και λεπτές υποθέσεις. Στις 23 Απριλίου του 1956 συνελήφθη από
τη στρατιωτική
αστυνομία. Βρισκόταν κοντά στην τουρκική συνοικία, όπου εκείνη την ημέρα
έγινε απόπειρα δολοφονίας του οργάνου του Χάρντινγκ. Η απόπειρα απέτυχε,
όμως
σκοτώθηκε ένας τούρκος αστυνομικός. Μετά τον πανικό που επικράτησε μια
Τουρκάλα έπιασε τον Πατάτσο και τον οδήγησε στους αστυνομικούς.
Ο Πατάτσος από την πρώτη στιγμή φώναζε για την αθωότητα του μη
βρίσκοντας ανταπόκριση. Ο Θεός όμως, όπως και οι γονείς του, στάθηκε
κοντά του. Στη φυλακή
που βρέθηκε ο Πατάτσος βρήκε τον πνευματικό του, τον ιερέα του Ι.Ν.
Φανερωμένης Λευκωσίας π. Φώτιο Καλογήρου, κάτι που ήταν μια ευκαιρία
πνευματικού ανεφοδιασμού.
Η δίκη είχε αρχίσει. Όλοι αμφέβαλλαν για την ενοχή του Ελληνοκύπριου
νέου, εκτός από δύο, του Άγγλου δικαστή Έλλισον και της Τουρκάλας, που
τον είχε παραδώσει
στην αστυνομία. Αυτό ήταν ακόμη μία ένδειξη της φιλίας μεταξύ των Άγγλων
και των Τούρκων που πολεμούσαν ενάντια των Ελλήνων. Τελικά στις 23
Ιουλίου 1956
ο Έλλισον τον καταδίκασε απαγχονισμό, αφού πρώτα σταυροκοπήθηκε, ίσως
γιατί τον βάραιναν οι τύψεις. Στο διάστημα 23 Ιουλίου μέχρι 9 Αυγούστου
παρέμενε
γαλήνιος και ήρεμος. Στη μητέρα του έλεγε να περνά καλά, να είναι
υπερήφανη και να εκκλησιάζεται.
Στην επιστολή που έστειλε στις 29 Ιουλίου στη ξαδέρφη του έγραφε: " Η
χαρά μου είναι μεγάλη, διότι η δοκιμασία μου τελειώνει σύντομα. Είναι
αλήθεια ότι
συνάντησα πολλές δυσκολίες και θλίψεις στον ανηφορικό δρόμο του Γολγοθά.
Περιμένω να φτάσει η ημέρα του λυτρωμού. Περιμένω την ώρα εκείνη που η
ψυχή μου
θα πετάξει ελεύθερα στη θερμή αγκαλιά του ουρανίου Πατρός, όπως το μικρό
παιδάκι περιμένει την ώρα που θα φτάσει στο σπίτι ο πατέρας του και να
ριχτεί
στην αγκαλιά του Μακάριοι οι νεκροί οι εν Κυρίω αποθνήσκοντες. Τα δε
έργα αυτών ακολουθεί μετ'αυτών".
Σε μία επιστολή του προς ένα στέλεχος της ΕΟΚΑ στις 24 Ιουλίου 1956
γράφει:"Αίσχος στους Άγγλους. Οι Άγγλοι είναι αιμοχαρείς δυνάστες. Οι
Άγγλοι είναι
κτήνη. Θα τολμήσουν τα τέρατα να βάψουν ακόμη μια φορά τα χέρια τους με
αίμα αθώο. Θάρρος, ο Θεός είναι μαζί μας. Τη νύχτα του παρελθόντος
Σαββάτου είδαμε
να μεταφέρουν δύο φέρετρα. Κατόπιν μας μετέφεραν στο διαμέρισμα εφτά.
Κατά τη διάρκεια της μεταφοράς μας τραγουδούσαμε το "Θα ενώσουμε την
Κύπρο μας".
Tέλος όλοι μαζί ψάλαμε τον Εθνικό Ύμνο."
Η τελευταία του επιστολή γράφτηκε στις 9 Αυγούστου προς τη μητέρα του
όπου έγραφε: "Ευρίσκομαι μεταξύ αγγέλων. Τώρα απολαμβάνω τους κόπους
μου. Το πνεύμα
φτερουγίζει γύρω από το θρόνο του Κυρίου. Θέλω να χαίρεις όπως και εγώ.
Αν κλαις θα λυπάμαι. Το όνομα σου θα γραφτεί στην ιστορία, γιατί
δέχτηκες να θυσιάσεις
για την Πατρίδα. Είναι καιρός τώρα να καμαρώσεις το παιδί σου. Βρίσκεται
εκεί ψηλά, όπου ψάλλουν οι άγγελοι. Χαίρε αγαπημένη μου μητέρα, χαίρε.
Ψάλλε και
εσύ μαζί μου." Στις 2:50π.μ ο Άγγλος λοχαγός Σόυερ ανήγγειλε το θάνατο
του νεαρού Πατάτσου στους ξένους και Έλληνες δημοσιογράφους που
περίμεναν εναγωνίως
στην έξοδο της φυλακής. Ο Ιάκωβος Πατάτσος είχε ήδη γραφτεί στην ιστορία.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Η Κύπρος μας είναι από τα λίγα μέρη του κόσμου που παρά τις τεράστιες
δυσκολίες που πέρασε, εξακολουθεί να στέκεται όρθια. Πλήθος από Ανατολή
και Δύση
πάτησαν και πατούν αυτό το πολύ ωραίο, αλλά και πολύπαθο νησί. Η
ελληνικότατη Κύπρος χλευάζει μέσα στους αιώνες το πρόσωπο του
οποιουδήποτε κατακτητή της.
Η ύπαρξη της Κύπρου οφείλεται σε ένα θαύμα που όμως έχει την εξήγησή
του. Οφείλεται όχι στην υλική προστασία και ευημερία του νησιού, αλλά
στην Ορθόδοξη
Εκκλησία, όπως και γράφει ο ιστορικός Άγγλος ιστορικός Ι.Χάκκετ. Ο
Χριστιανισμός φυτεύτηκε στην Κύπρο από τους Απόστολους Βαρνάβα και
Παύλο. Η σημαντικότερη
χρονιά για τον Χριστιανισμό της Κύπρου είναι το 489μ.Χ, όπου βρέθηκε το
άγιο λείψανο του Απόστολου Βαρνάβα με χειρόγραφο του κατά Ματθαίου ή
κατά Μάρκου
Ευαγγελίου. Τότε η Εκκλησία του νησιού απέκτησε περισσότερη δύναμη,
τιμήθηκε με αυτοκρατορικά προνόμια από τον αυτοκράτορα Ζήνων και έγινε
αυτοκέφαλη.
Πάντα το όραμα των Κυπρίων ήταν η ένωση τους με τη μάνα Ελλάδα. Η πιο
σημαντική κίνηση για αυτόν το σκοπό ήταν το δημοψήφισμα του Ιανουαρίου
του 1950 από
τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο τον 2ο με σύνθημα: "Ένωση και μόνο ένωση". Το
δημοψήφισμα είχε απόλυτη επιτυχία. Το 97% ψήφισε υπέρ της ένωσης. Το
υπόλοιπο 3%
ήταν κυβερνητικοί υπάλληλοι στους οποίους ο δυνάστης είχε απαγορεύσει να
εκφράσουν γνώμη.
Η εφημερίδα "Ελευθερία" έγραφε στις 15 Ιανουαρίου 1950: Η Λευκωσία,
καθώς και όλη η Κύπρος, περιεβλήθη από της χθες και πάλιν την εθνικήν
στολή της, την
κυανόλευκον. Εν τη πραγματικότητι την στολήν ταύτην φορεί πάντοτε η ψυχή
της η Ελληνική". Το ιστορικό αυτό έγγραφο υπεγράφη από τον Αρχιεπίσκοπο
Μακάριο
Β΄. Ο διάδοχός του παραμονές του ξεσηκώματος της ΕΟΚΑ δήλωνε: "Aι
στιγμαί τάς οποίας διερχόμεθα είναι ιστορικαί. Εις τον αγώνα τούτον
καλούμεθα να προσφέρωμεν
τα πάντα…". Και τότε ήρθε η 1 Απριλίου του 1955 η ιστορική μέρα, που η
νεολαία της Κύπρου με ηγέτη το θρυλικό Γρίβα Διγενή αντιστάθηκε στον
Άγγλο δυνάστη..
Ας ελπίσουμε πως η γενιά μας θα ζήσεισύντομα σε μία ενιαία Κύπροκαι θα
βρεθούν λύσεις στα χρόνια προβλήματα που ταλανίζουν το νησί.
Χρόνια Πολλά στυους φίλους της Κύπρου!
Καλημέρα και καλό μήνα στους φίλους της λίστας.
Μιχάλης
Υ.Γ. Το έστειλα το πρωΐ, αλλά μάλλον δεν ήρθε.
________
Orasi mailing list
για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
και στο θέμα γράψτε unsubscribe
Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας
στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα
http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net
Για το αρχείο της λίστας
http://www.mail-archive.com/[email protected]/
παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011)
http://www.freelists.org/archives/orasi
__________
NVDA δωρεάν αναγνώστης οθώνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού
http://www.nvda-project.org/
__________
Για καλή Ελληνική και ξένη μουσική, Θεατρικά έργα από το ελληνικό και παγκόσμιο
ρεπερτόριο επισκεφθείτε το
http://www.isobitis.com
______________
