Συνεξάρτηση – Μια γάγγραινα της ψυχής
http://www.i-psyxologos.gr/sinexartisi/
Η συνεξάρτηση αποτελεί φαινόμενο οι αιτιολογικές ρίζες του οποίου
ανιχνεύονται ήδη στη διάρκεια της πρώιμης παιδικής ηλικίας και μπορεί να
μεταβιβάζεται
από γενεά σε γενεά. Αρχικά, ο όρος «συνεξάρτηση» χρησιμοποιούνταν κυρίως
για μέλη του άμεσου περιβάλλοντος ή της οικογένειας ατόμων στις οποίες
υπήρχε
προβληματική εθισμού στο αλκοόλ ή στη χρήση ναρκωτικών ουσιών. Αυτά δεν
θεωρούνται πλέον ως οι μόνες προϋποθέσεις.
Τα τελευταία χρόνια, ο όρος της συνεξάρτησης έχει διευρυνθεί,
συμπεριλαμβάνοντας κάθε μορφή συνεξάρτησης που συναντάται σε μια
δυσλειτουργική οικογένεια
ή σχέση, όπως, για παράδειγμα, σε οικογένειες με γονέα ψυχικά
ασθενή/ασταθή, με ναρκισσιστική προβληματική ή με κάποιου άλλου είδους
εξάρτηση, όπως επίσης
και σε μία οικογένεια μέλος της οποίας έχει κάποιας μορφής εξάρτηση που
σχετίζεται με τη λήψη τροφής (ψυχογενή ανορεξία/βουλιμία ή ορθορεξία),
με την εργασία
(εργασιομανία), με τον άκρατο καταναλωτισμό (shopping), με την κατάχρηση
φαρμακευτικών ουσιών, με τον εθισμό στο σεξ, στην πορνογραφία, στα
videogames,
στο διαδίκτυο, στον τζόγο, στην TV, στη θρησκεία, και στη σωματική άσκηση.
Ένα συνεξαρτημένο άτομο, στην περίπτωση που, για κάποιον λόγο, λήξει η
σχέση συνεξάρτησής του, δημιουργεί, σχεδόν πάντα, και πάλι μια ανάλογη
σχέση πλήρους
εξάρτησης, φροντίδας και αποκλειστικότητας με κάποιο άλλο προβληματικό
άτομο. Με άλλα λόγια, ένα τέτοιο άτομο συγχέει πάντα την αγάπη με τη
φροντίδα, ανακυκλώνοντας
το εσωτερικό του δράμα.
Τι σημαίνει συνεξάρτηση;
Η συνεξάρτηση είναι μια ανάγκη για εγγύτητα που έχει χάσει το δρόμο της.
Η εγγύτητα με άλλους προϋποθέτει να μπορούμε να θέτουμε τα απαραίτητα
όρια και
να σεβόμαστε -εκτός από τον άλλον, ως ξεχωριστό άτομο- τον εαυτό και τις
προσωπικές μας ανάγκες. Η χρησιμοποίηση άλλων για κάλυψη προσωπικών
αναγκών είναι
σύνηθες φαινόμενο, και δεν έχει καμία σχέση με την αγάπη. Ακόμα και η
αγάπη έχει, φυσικά, τις δικές της προσδοκίες, αλλά είναι πολύ σημαντικό
να μπορούμε
να διαχωρίζουμε το τι σημαίνει να αγαπούμε κάποιον από το να τον
χρειαζόμαστε.
Συνεξάρτηση σημαίνει, λοιπόν, το να είμαστε εξαρτημένοι από ένα άλλο
άτομο σε βαθμό εθισμού αλλά και το άτομο αυτό να είναι με τη σειρά του
εξαρτημένο
από εμάς. Η εξάρτηση του συνεξαρτημένου ατόμου από τον άλλον είναι τόσο
ισχυρή που βιώνεται ως ταυτόσημη με την επιβίωση και, για το λόγο αυτό,
η συνύπαρξη
θα πρέπει να επιτευχθεί με κάθε μέσο και τρόπο.
Ένα συνεξαρτημένο άτομο νιώθει ως ο απόλυτος υπεύθυνος για το ευ ζην
άλλων ατόμων, έχοντας ταυτόχρονα μεγάλη δυσκολία να λάβει υπόψη τον
εαυτό και τις
προσωπικές του ανάγκες. Η βοήθεια και η φροντίδα προς τους άλλους έχουν
απόλυτη προτεραιότητα και, ως εκ τούτου, δημιουργείται σταδιακά η
αίσθηση πως το
ίδιο έχει κάποια αξία και νιώθει καλά μόνον όταν φροντίζει και στηρίζει
άλλους και με την προϋπόθεση οι τελευταίοι να νιώθουν καλά.
Η ανάληψη της ευθύνης για το ευ ζην του άλλου δημιουργεί στον
συνεξαρτώμενο μια αίσθηση άμεσης συμμετοχής και ευθύνης για όλα όσα
συμβαίνουν και, ως εκ
τούτου, μεγάλο ψυχικό πόνο και φθορά, από τη στιγμή που τα προβλήματα
συνεχώς ανακυκλώνονται χωρίς όμως να επιλύονται.
Θα πρέπει να αναφερθεί πως, εάν αυτός ο τρόπος λειτουργίας δεν
αντιμετωπισθεί κατάλληλα, προκαλεί τόσα προβλήματα και τόσο μεγάλη
ψυχική επιβάρυνση που,
για να «ανακουφιστεί», το άτομο μπορεί να εμφανίσει και το ίδιο κάποιο
είδος εξάρτησης, πέραν των σχέσεων εξάρτησης, που έχουν σχέση με την
τροφή, τη διασκέδαση,
το αλκοόλ, διάφορες ναρκωτικές ουσίες, το σεξ, τον τζόγο, την ανάγκη για
διαφόρων ειδών επιτυχίες/επιδόσεις κ.ά.
Η συνεξάρτηση, εκτός των τεράστιων προβλημάτων που δημιουργεί στις
διαπροσωπικές σχέσεις, οδηγεί και σε μια προβληματική σχέση με το σεξ
και τη σεξουαλικότητα,
γενικώς. Το σεξ μπορεί να χρησιμοποιείται, για παράδειγμα, ως μέσο
μετατροπής κάποιου επώδυνου συναισθήματος, για έλεγχο, για αυτοτιμωρία ή
τιμωρία κάποιου
άλλου.
06/IMG_0873-e1489701973201-538x218
Συνεξάρτηση
Οι αιτίες που οδηγούν στη συνεξάρτηση
Η συνεξάρτηση, ως τρόπος συμπεριφοράς, αρχίζει να διαμορφώνεται, όπως
ήδη προαναφέρθηκε, στη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, αποσκοπώντας στην
ευκολότερη
προσαρμογή, στην επιβεβαίωση, στην αποφυγή συγκρούσεων ή στην είσπραξη
αγάπης. Η στάση αυτή μπορεί να αποτελεί αναγκαιότητα και στρατηγική
επιβίωσης κατά
τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, αλλά, από τη στιγμή που συνεχίζεται
και στην ενήλικη ζωή, προκαλεί σοβαρότατες δυσκολίες στη δημιουργία
αυθεντικών διαπροσωπικών
σχέσεων που να βασίζονται στην εγγύτητα, στην ειλικρίνεια, στην ελεύθερη
βούληση, στον αλληλοσεβασμό και σε αυθεντικά αισθήματα αγάπης, και όχι
σε ψευδαισθήσεις,
προβολές, καταναγκασμούς και άκαμπτη συνεξάρτηση.
Από τη στιγμή που κάποιος, ως παιδί, αναγκάζεται να μεγαλώσει μέσα σε
ένα άκαμπτο και δυσλειτουργικό οικογενειακό περιβάλλον, είναι
υποχρεωμένος, χωρίς
να έχει ακόμα τις απαραίτητες προϋποθέσεις και την ανάλογη επάρκεια, να
αναλάβει την ευθύνη της ζωής τόσο του εαυτού του όσο και του
δυσλειτουργικού και
ανεπαρκούς γονιού του. Η ανάληψη της ευθύνης για την ανεπάρκεια του
γονιού δημιουργεί όχι μόνον αισθήματα ενοχής αλλά και ντροπής. Ένα
παιδί, που αναγκάζεται
να μεγαλώσει κάτω από τέτοιες συνθήκες, εμφανίζει έντονα αισθήματα
-συνειδητά ή υποσυνείδητα- προσωπικής απαξίας και ανεπάρκειας, από τη
στιγμή που δεν
αντιμετωπίσθηκε με τη δέουσα αποδοχή, φροντίδα, αγάπη, αλλά και τον
δέοντα σεβασμό που τόσο ανάγκη κάθε παιδί έχει.
Δεν θα πρέπει ποτέ να λησμονούμε πως το να ζει κάποιος μέσα από έναν
άλλο άνθρωπο, προσαρμοζόμενος πλήρως στις καταστροφικές συμπεριφορές και
επιλογές
του, είναι αυτοθυσία και συνεξάρτηση και όχι έκφραση αγάπης που
εκπορεύεται από ελεύθερη βούληση.
Ποια είναι τα άτομα που δημιουργούν σχέσεις συνεξάρτησης
Τα άτομα που δημιουργούν σχέσεις συνεξάρτησης συνηθέστατα είναι:
list of 6 items
• Παιδιά γονέων οι οποίοι έδιναν μεγάλη βαρύτητα στην εφαρμογή
συγκεκριμένων άκαμπτων κανόνων παρά στο κτίσιμο μιας στενής, τρυφερής
και ζεστής συναισθηματικής
σχέσης που να δημιουργεί ένα αίσθημα αποδοχής, ασφάλειας και εμπιστοσύνης.
• Συγγενικά πρόσωπα ατόμων με διαφόρων μορφών ιδιαίτερα προβληματικής
συμπεριφοράς που να αφορούν στη λήψη τροφής, στην εργασία, στην
καθαριότητα, στα
τυχερά παιχνίδια, στον καταναλωτισμό, στη δίαιτα, στο κάπνισμα, στη
σωματική άσκηση, στη νοσηρή θρησκευτική προσκόλληση, στη σιωπή ως μέσο
τιμωρίας και
στον ασφυκτικό έλεγχο.
• Συγγενικό πρόσωπο ατόμου με σοβαρό χρόνιο νόσημα
• Συγγενικό πρόσωπο με σοβαρό ψυχικό νόσημα
• Συγγενικό πρόσωπο ατόμου με εγκληματική συμπεριφορά
• Συγγενικό πρόσωπο που το ίδιο έχει εκτεθεί σε διάφορες μορφές βίας
(φυσικής, σεξουαλικής, ψυχικής) ή σε απειλές για άσκηση βίας.
list end
Συνοπτικά, θα πρέπει να αναφερθεί πως το συγγενικό πρόσωπο -είτε
πρόκειται για ερωτική/ό σύντροφο, παιδί, γονιό, αδελφή/ό, άλλο συγγενικό
πρόσωπο, φίλο/η
ή συνάδελφο- απορροφάται και γίνεται μέρος της καταστροφικής
συμπεριφοράς του δυσλειτουργικού ατόμου, προσαρμοζόμενο σε αυτήν και, με
τον τρόπο αυτόν,
μετατρέπεται σε συνεξαρτώμενο δορυφόρο του. Θα πρέπει να γνωρίζουμε πως
πίσω από κάθε συνεξάρτηση ελλοχεύει πάντα ένας τεράστιος φόβος.
________
Orasi mailing list
για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
και στο θέμα γράψτε unsubscribe
Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας
στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα
http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net
Για το αρχείο της λίστας
http://www.mail-archive.com/[email protected]/
Εναλλακτικό αρχείο:
http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/
παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011)
http://www.freelists.org/archives/orasi
__________
NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού
http://www.nvda-project.org/
_____________
Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις
προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών
____________
