Η άλλοτε μητρόπολη του μικρασιατικού ελληνισμού είναι σήμερα μια γιγαντιαία, άναρχη πόλη. Αλλά το κάλλος δεν κρύβεται μακριά. Εφεσος, Πέργαμος και Φώκαια βρίσκονται σε ακτίνα μιας ώρας δρόμου από τη Σμύρνη.
ΚΕΙΜΕΝΟ: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ Ενέχει σίγουρα κινδύνους οποιαδήποτε προσπάθεια συγγραφής ενός κειμένου για τη Σμύρνη, ακόμη και αμιγώς τουριστικού, δύσβατες ατραπούς που οδηγούν σε συγκινησιακές φορτίσεις ή στρωμένες λεωφόρους κατευθείαν στην αμφισβήτηση ή στο παράπονο. Μπορεί να κοντεύει ένας αιώνας από τη Μικρασιατική καταστροφή, αλλά για ένα μεγάλο πλήθος του ελληνικού πληθυσμού οι σκηνές που διαδραματίστηκαν στο λιμάνι της Σμύρνης το Σεπτέμβριο του 1922 αποτελούν εικόνες βαθιά εντυπωμένες στο υποσυνείδητό του - ακόμη κι αν δεν ήταν παρόν το συγκεκριμένο κομμάτι του πληθυσμού, αλλά οι πρόγονοί του. Θα κρατήσω αυτό το κομμάτι αποστασιοποιημένο από τέτοιου είδους πάθη - ας πούμε ότι διαβάζετε την ελληνική μετάφραση ενός τουριστικού κειμένου που γράφτηκε από κάποιον Γερμανό ή Ιάπωνα επισκέπτη της πόλης. Ετσι κι αλλιώς, το μεγάλο ενδιαφέρον ενός ταξιδιού σήμερα ώς την τρίτη μεγαλύτερη πόλη της Τουρκίας (μόλις τρία τέταρτα δρόμος, παρεμπιπτόντως, από το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος») δεν είναι η ίδια η Σμύρνη, αλλά η θέση της στο κέντρο των παραλίων της Μικράς Ασίας και το οδικό δίκτυο που επιτρέπει την πρόσβαση σε μια πλειάδα αξιόλογων αρχαιολογικών χώρων και τουριστικών περιοχών μέσα σε λιγότερο από μία ώρα. Εν ολίγοις: στη Σμύρνη ιδανικά θα βρεθείς για ένα τριήμερο και θα τη χρησιμοποιήσεις ως το κέντρο για ημερήσιες εκδρομές στα πέριξ. Στην Εφεσο, την Πέργαμο, στο Τσεσμέ, το Κουσάντασι... Η ΠΟΛΗ Οχι ότι η ίδια η Σμύρνη δεν έχει ενδιαφέρον. Απλώς, σε σχέση με την προνομιακή θέση της και το τεράστιο ιστορικό παρελθόν της, είναι πια μια πόλη «χαλασμένη», γιγαντωμένη σχεδόν βίαια. Από τους 300.000 κατοίκους το 1918 (που μειώθηκαν στο μισό με τη Μικρασιατική καταστροφή), η πόλη σήμερα ξεπερνά τα 3 εκατομμύρια πληθυσμό (σχεδόν 4, αν συνυπολογίσει κανείς την ευρύτερη περιοχή). Τούρκοι πολίτες της ενδοχώρας έψαξαν μια ευκαιρία για καλύτερη ζωή σ' αυτό το κέντρο εμπορίου, κουβαλώντας όμως μαζί τους και συνήθειες που πολύ απέχουν από το αστικό περιβάλλον που είχε δημιουργηθεί εκεί από τα μέσα του 19ου αιώνα. Το πιο αξιοπρεπές κομμάτι της πόλης σήμερα είναι το Αλσαντζάκ, ακριβώς κάτω από το λιμάνι της Σμύρνης. Είναι η βορειότερη από τις συνοικίες του κέντρου και η πιο όμορφη, καθαρή και πολυάσχολη. Τη μέρα θα περιπλανηθείτε στα καταστήματα των λεωφόρων του, τη νύχτα θα στρίψετε σε κάποιο από τα στενάκια, για να πιείτε την μπίρα σας σ' ένα από τα άπειρα μπαρ που κρύβονται εκεί και που, μόλις το ρολόι δείξει μεσάνυχτα, μεταμορφώνονται σχεδόν όλα σε μικρές μουσικές σκηνές, με συγκροτήματα που παίζουν ζωντανά, μαζεύοντας όλη τη νεολαία της πόλης. Λίγο νοτιότερα του Αλσαντζάκ, στη φυσική συνέχεια του μεγάλου παραλιακού πεζοδρόμου προς το κέντρο της Σμύρνης, είναι το Κορντονμπογιού. Εδώ σώζονται και κάποια υπέροχα ελληνικά και λεβαντίνικα σπίτια και εδρεύουν τα περισσότερα εστιατόρια και καφέ, που λόγω της απρόσκοπτης θέας στη θάλασσα και, φυσικά, του ναργιλέ σφύζουν από ζωή μέρα και νύχτα, αφού κάποια από αυτά μετατρέπονται στο τουρκικό αντίστοιχο των «μπουζουκιών» ή των «σκυλάδικων», αν προτιμάτε, με ζωντανό πρόγραμμα και μπόλικο τσιφτετέλι. Το Κονάκ είναι το κέντρο της πόλης, αλλά ταυτόχρονα και το όριο του περάσματος από την «ευρωπαϊκή» Σμύρνη στην ανατολίτικη. Ο Πύργος του Ρολογιού, το σύμβολο της πόλης, βρίσκεται εδώ, δίπλα στην παραλία. Δεν είναι τίποτε το σπουδαίο, ένας μαρμάρινος πύργος ύψους 25 μέτρων που κτίστηκε το 1901 για τον εορτασμό της 25ετίας τότε στον οθωμανικό θρόνο του Αμπντουλχαμίντ Β΄. Αλλά κάθε μεγάλη πόλη χρειάζεται ένα διακριτό σύμβολο και η Σμύρνη, χωρίς κάποια σπουδαία μοντέρνα αρχιτεκτονική ή σωζόμενα παλιά κτίρια, έπρεπε να επιλέξει ανάμεσα σε αυτό ή ίσως στις κολόνες από τη ρωμαϊκή αγορά, λίγο πιο πέρα. Ανάμεσα στα δύο αξιοθέατα, υπάρχει ο πολύβουος δρόμος που τα ενώνει και είναι το παζάρι Κεμεράλτι. Μπορεί να είναι πιο πτωχό από το Μεγάλο Παζάρι της Κωνσταντινούπολης, αλλά σίγουρα θα δώσει ένα ανατολίτικο χρώμα στην εκδρομή σας. Λίγο πιο ανατολικά βρίσκεται η περιοχή του κεντρικού σταθμού του τρένου, το Μπασμάνε και η Τσάνκαγια, με τα ξενοδοχεία και αρκετά εμπορικά καταστήματα. Κι από εκεί και πέρα, το χάος: οι λόφοι γύρω από την πόλη με τις άπειρες εργατικές πολυκατοικίες και την αύρα μιζέριας. Οποιος θέλει να αποφύγει να τα περπατήσει όλα αυτά και προτιμά να κρατήσει τις δυνάμεις του για τις κοντινές εκδρομές εκτός Σμύρνης και τους πολλούς αρχαιολογικούς τόπους, μπορεί πάντα να χαζέψει τη Σμύρνη από ψηλά. Οι επιλογές είναι δύο: Είτε στον Πάγο, το Καντιφέκαλε σήμερα, όπου ο Μέγας Αλέξανδρος είχε θεμελιώσει τη Νέα Σμύρνη όταν η εκστρατεία του τον έφερε εδώ, και όπου σήμερα υπάρχει ένα κάστρο. Είτε στο... ασανσέρ, ένα κτίσμα του 1907, στα νότια του κέντρου της Σμύρνης, που συνδέει την παραλία με τη γειτονιά Χαλίλ Ριφάτ Πασά, σ' ένα λόφο 50 μέτρα πιο ψηλά. Η αρχαία Μικρά Ασία ΤΕΠΕΚΟΥΛΕ Ο πρώτος, και πιο κοντινός, προορισμός για τις μικρές, αρχαιολογικού ενδιαφέροντος εκδρομές με αφετηρία τη Σμύρνη είναι η αρχαία πόλη. Μόλις 5,5 χιλιόμετρα ανατολικά του Αλσαντζάκ, το Τεπέκουλε, όπως λέγεται σήμερα, πρωτοκατοικήθηκε το 3000 π.Χ. Ευρήματα από τους πολιτισμούς των Τρώων και των Χιττιτών προδίδουν την τεράστια ιστορία της περιοχής. Αλλά είναι ο Τάφος του Τάνταλου και οι ιωνικού ρυθμού κολόνες από το μέγαρο του 7ου π.Χ. αιώνα, που στέκονται ακόμη στο ύψος τους, τα δύο πιο ενδιαφέροντα αρχαιολογικά αξιοθέατα. ΕΦΕΣΟΣ Καμία σχέση, βεβαίως, δεν έχουν σε ομορφιά όλα αυτά με την απίθανη Εφεσο, που βρίσκεται περίπου 45 λεπτά με το αυτοκίνητο στο Νότο, στο δρόμο προς το Αϊδίνιο. Μπορεί, βέβαια, η Εφεσος να είναι μια πόλη με ιστορία από το 6000 π.Χ., αλλά τα περισσότερα από τα σωζόμενα σήμερα αρχαία κτίσματά της είναι της εποχής του Λυσιμάχου, ενός από τους στρατηγούς του Μεγάλου Αλεξάνδρου, που την έκανε μεγάλη και τρανή κάπου το 300 π.Χ., καθώς και από τα ρωμαϊκά χρόνια (γι' αυτό, άλλωστε, βρίσκονται και σε τόσο καλύτερη κατάσταση από τα κτίρια της αρχαίας Σμύρνης), όταν έφτασε να έχει πληθυσμό 200.000 κατοίκους και να διαθέτει το μεγαλύτερο λιμάνι της Ασίας. Στην Εφεσο αξίζει να αφιερώσετε μία ολόκληρη ημέρα, ίσως συνδυαζόμενη με το Τόρμπαλι, μια κωμόπολη λίγο πιο βόρεια, όπου βρίσκεται η Μητρόπολη, άλλη μια πόλη του 300 π.Χ., και το περίφημο Κουσάντασι στην παραλία, το κέντρο του μικρασιατικού τουρισμού κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Και αξίζει να μείνετε τόσο, γιατί είναι τόσο μεγάλη η αρχαία πόλη και τόσο καλά διατηρημένα τα αξιοθέατα, που θα νιώσετε ξαφνικά να μεταφέρεστε στο κέντρο της Αγοράς της, 2.500 χρόνια πίσω στο παρελθόν... Από μόνη της η Εφεσος θα μπορούσε να καλύψει αρκετές σελίδες ετούτου εδώ του εντύπου, οπότε καλό είναι να προσπαθήσουμε να αναφέρουμε συνοπτικά τα πιο σημαντικά αξιοθέατά της: lΤο θέατρό της, χωρητικότητας 24.000 θεατών στις δόξες του, κατασκευάστηκε στην Eλληνιστική εποχή και είναι το μεγαλύτερο του αρχαίου κόσμου. lΟι διώροφες εξοχικές κατοικίες στους πρόποδες του λόφου Μπούλμπουλ είναι πολύ καλά διατηρημένα πολυτελή σπίτια του 1ου αιώνα μ.Χ., με τα μωσαϊκά τους σε σχεδόν άψογη κατάσταση. lΗ βιβλιοθήκη του Κέλσου, του 117 μ.Χ., με πλήρως αποκατεστημένη την πρόσοψή της, η τετράγωνος αγορά και ο μαρμάρινος δρόμος με την αποχέτευση είναι η ραχοκοκαλιά της πόλης και οι καλύτερες αποδείξεις για το υψηλότατο επίπεδο πολιτισμού που είχε στα ελληνιστικά και τα ρωμαϊκά χρόνια. ΦΩΚΑΙΑ Η Φώκαια, στο βορειότερο άκρο του κόλπου της Σμύρνης, σε απόσταση μιας ώρας με το αυτοκίνητο, δεν διατήρησε, δυστυχώς, σε τόσο καλή κατάσταση τα δικά της αρχαία. Ωστόσο, η ιστορία της, που ξεκινάει από το 700 π.Χ., δεν διεκόπη έως σήμερα και η πόλη είναι ένας πανέμορφος συνδυασμός αιγαιοπελαγίτικου τοπίου, οθωμανικών και γενοβέζικων κτισμάτων, βυζαντινών και ελληνιστικών αναμνήσεων, και, βεβαίως, της μεσογειακής φώκιας, που της έδωσε και το όνομά της, του υπό εξαφάνιση θηλαστικού που σχεδόν λατρεύεται από τους ντόπιους. Αξίζει μια παράκαμψη έως εδώ την ημέρα που θα αποφασίσετε να κάνετε το ταξίδι στην Πέργαμο, στα βόρεια της Σμύρνης. Από τη Φώκαια θα χρειαστείτε άλλη μία ώρα ώς την Πέργαμο. Αν πάτε κατευθείαν από τη Σμύρνη, η διαδρομή δεν θα κρατήσει πάνω από μιάμιση ώρα. ΠΕΡΓΑΜΟΣ Η Πέργαμος είναι το άλλο σπουδαίο, μαζί με την Εφεσο, αξιοθέατο της ευρύτερης περιοχής της Σμύρνης. Ηταν το μεγάλο ιατρικό κέντρο του αρχαίου κόσμου, κυρίως λόγω του Γαληνού, του πατέρα της Φαρμακευτικής. Ενα μεγάλο κομμάτι της Ακρόπολης της Περγάμου βρίσκεται, ως γνωστόν, στο Βερολίνο. Ωστόσο, τα αξιοθέατα που παραμένουν εδώ κόβουν την ανάσα: το ελληνιστικό θέατρο των 10.000 θεατών με τις σχεδόν κάθετες κερκίδες, το ιερό του Τραϊανού, τα βασιλικά παλάτια, ο ναός του Διονύσου και δεκάδες άλλα κτίσματα, που καλύπτουν μια περιοχή πολλών χιλιομέτρων, αφού η πόλη στα χρόνια της ελληνιστικής ακμής της ήταν από τις μεγαλύτερες του αρχαίου κόσμου. Κυρίως όμως, θα έλθετε έως εδώ για το σπουδαίο μουσείο. ΣΑΡΔΕΙΣ Η τελευταία εκδρομή σας προς τα αρχαία αξιοθέατα θα είναι στα ανατολικά, στις Σάρδεις, την άλλοτε πρωτεύουσα της Λυδίας, που σήμερα ονομάζεται Σαλιχλί. Τα περισσότερα αρχαία είναι της ρωμαϊκής περιόδου, αλλά υπάρχουν και πολλά περσικά, του 600-500 π.Χ., με σημαντικότερο και επιβλητικότερο όλων το Γυμνάσιο. Αν φτάσετε έως εδώ, τολμήστε και την εμπειρία της εκδρομής με άλογα στο κατάφυτο τοπίο του ποταμού Γκεντίζ Νεχρί, με αφετηρία την περίφημη «Φάρμα του Αττάλου» στο Σαλιχλί. ΟΡΓΑΝΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΧΡΟΝΟ Τι άλλο; Από αρχαία, λογικά με τρεις ημερήσιες εκδρομές σαν αυτές που προτείναμε πιο πάνω, θα χορτάσετε. Αν «δεν βγαίνετε» από άποψη χρόνου, η λύση είναι ξύπνημα πολύ νωρίς το πρωί για Εφεσο και Σαλιχλί στην επιστροφή και μετά ένα ταξίδι ώς το Τσεσμέ, το διάσημο τουριστικό θέρετρο στα δυτικά της Σμύρνης, που μπορεί το χειμώνα να χάνει αρκετό από τον παλμό του, όχι όμως και την ομορφιά του (με 300 ημέρες ηλιοφάνεια το χρόνο, θα είστε πραγματικά άτυχοι αν πετύχετε τόσο κακό καιρό που να μην μπορέστε να απολαύσετε το περίφημο παγωτό του με τη μαρμελάδα στην παραλία) και την επόμενη ημέρα Πέργαμος και Φώκαια, αν προλαβαίνετε. Το αεροδρόμιο της Σμύρνης πάντως δεν απέχει πάνω από μισή ώρα από την περιοχή όπου λογικά θα μείνετε, είτε πάτε με ταξί εκεί είτε με το μετρό και τον προαστιακό. Αρα, με μόλις μία ημέρα άδεια από τη δουλειά, η Σμύρνη θα σας προσφέρει ένα πραγματικά γεμάτο τριήμερο. Τοπία, αρχαία αξιοθέατα, νυκτερινή διασκέδαση - ακόμη και ψώνια για όσους έχουν το κουράγιο. Κι όλα αυτά, υπενθυμίζω, 45 λεπτά της ώρας μακριά από την Αθήνα! ΠΩΣ ΠΑΜΕ Η Pegasus Airlines (T/801 20 00 102/ 210-32.44.452-3, www.flypgs.com) πραγματοποιεί απευθείας πτήσεις από την Αθήνα στη Σμύρνη, τρεις φορές την εβδομάδα. Εναλλακτικά, θα ταξιδέψετε μέσω Κωνσταντινούπολης με Olympic Air, Aegean ή Turkish Airlines (η τελευταία ξεκινά στις 27 Μαΐου και απευθείας πτήσεις μεταξύ Θεσσαλονίκης και Κωνσταντινούπολης). Επίσης, στο Τσεσμέ μπορείτε, την καλοκαιρινή κυρίως περίοδο, να φτάσετε ακτοπλοϊκώς από τη Χίο και στο Κουσάντασι (και την Εφεσο) με κρουαζιερόπλοιο. ΔΙΑΜΟΝΗ Το Swissotel (Gaziosmanpasa Bulvari 1, Τ/+90 (232) 414 0000, www.swissotel.com) είναι η πολυτέλεια που θα επιτρέψετε στον εαυτό σας σε ένα ταξίδι που κατά τ' άλλα δεν θα σας κοστίσει ακριβά, αφού τα εισιτήρια, το φαγητό, τα ποτά σας στη Σμύρνη έχουν τιμές... ανατολίτικες. Πρόκειται για το πιο πολυτελές ξενοδοχείο της πόλης, πάνω στην παραλιακή, στο τέλος του Κορντονμπογιού, και διαθέτει ένα υπέροχο σπα (αν δεν έχετε χρόνο για άλλα προγράμματα, απολαύστε τουλάχιστον ένα χαμάμ με μασάζ), το αξιοπρεπέστατο εστιατόριο Equinox στον τελευταίο όροφο, με μοντέρνες συνταγές πάνω σε παραδοσιακά πιάτα, αλλά και το Sky Bar ακριβώς δίπλα, με ζωντανή τζαζ τις Παρασκευές και τα Σάββατα, μια όαση σε σχέση με τα τσιφτετέλια και την τουρκική emo rock που θα βρείτε στα περισσότερα μέρη διασκέδασης που προσφέρει η πόλη. Οι τιμές ποικίλλουν ανάλογα με την εποχή. Και είναι πράγματι εφικτό να κλείσετε δίκλινο δωμάτιο (το Μάιο για παράδειγμα και μέσω booking.com) με 130 ευρώ. Υπάρχει βέβαια και η περίπτωση το ίδιο δωμάτιο, άλλες ημερομηνίες, να κοστίζει και 300 ευρώ. Οι άλλες δύο επιλογές σε πεντάστερα ξενοδοχεία (με 150 ευρώ διανυκτέρευση, γιατί τέτοιες τιμές έχουν τα ξενοδοχεία πολυτελείας εδώ, δύσκολα θα πάτε σε πιο κάτω κατηγορία) είναι το Hilton (Gazi Osmanpasa Bulvari 7, Τ/+ 90 (232) 497, www.hilton.com) και το Movenpick (Cumhuriyet Blv. 138, Τ/+90 (232) 488 1414, www.moevenpick-hotels.com), και τα δύο στην ίδια περιοχή με το Swissotel. Η πιο σημαντική τους διαφορά είναι ότι δεν είναι πρόσφατα ανακαινισμένα, όπως η πρώτη μας επιλογή, αλλά σε καμία περίπτωση δεν στερούνται υπηρεσιών. Από κει και πέρα, πραγματικά εκπληκτικά ξενοδοχεία και σε εξαιρετικές τιμές θα βρείτε στο Κουσάντασι και το Τσεσμέ. Αλλά μιλάμε για την καλοκαιρινή περίοδο, όταν οι προτεραιότητες είναι άλλες. Αν θέλετε να περιηγηθείτε την ελληνική Μικρασία το χειμώνα, η καλύτερη επιλογή διαμονής είναι αναμφισβήτητα η Σμύρνη. Για κρατήσεις που αφορούν τη διαμονή σας επισκεφθείτε τo: www.booking.com ΦΑΓΗΤΟ Σε αντίθεση με την Κωνσταντινούπολη, η Σμύρνη δεν είναι μια πόλη που θα σας ξετρελάνει με τις γεύσεις της. Οχι ότι δεν μπορείτε να βρείτε καλό τουρκικό φαγητό και εδώ, αλλά οι επιλογές είναι λίγες. Μια καλή λύση είναι το Kosebasi (Cesme Cevreyolu, Limontepe Mevkii, Τ/+90 (232) 278 2806), που ναι μεν είναι κομμάτι αλυσίδας εστιατορίων (θα το βρείτε και στη Γλυφάδα), ωστόσο αποτελεί μια εγγύηση ποιότητας, ειδικά για άντανα κεμπάπ. Αντίστοιχη περίπτωση είναι και το Tike (Sehit Nevrez Bulv. 2, Τ/+90 (232) 441 7191), που θα το βρείτε στο ισόγειο του Swissotel, με είσοδο από τον παράπλευρο δρόμο. Κατά τ' άλλα, αν δεν σας ενοχλεί το κάπως κιτς περιβάλλον, μη διστάσετε να φάτε μπογιόζ, γκεβρέκ (αυγό και τυρί) και, βέβαια, ψάρι με τουρκική ρακή σε κάποιο από τα εστιατόρια του Κορντονμπογιού, την ώρα που δύει ο ήλιος. EXTRA TIPS ΤΗΣ ΙΩΑΝΝΑΣ ΦΩΤΙΑΔΗ ΦΑΓΗΤΟ, ΚΑΦΕΣ, ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ - Παραδοσιακή τουρκική κουζίνα και γύρο α λα τούρκα (ντονέρ) θα δοκιμάσετε στο εστιατόριο Altin Kapi (1444 S. 14/A Konak, Τ/+90 232 4222648), στο κέντρο της πόλης, που θεωρείται ένα από τα παλαιότερα κεμπαπτζίδικα. Ξεχωρίζει για την καλή σχέση ποιότητας - τιμής. - Για ευρωπαϊκή κουζίνα επισκεφτείτε το ρεστοράν La Sera (Atatürk Cad. 190/A Alsancak, Τ/+90 232 4642595, www.lasera.com.tr), επίσης κεντρικό. - Για τους εγκρατείς, σαλάτες στο Μiko (Kibrissehitleri can yucel sok 11.A, Τ/+90 232 4224235) και στο Alin's salad bar. - Οσοι αγαπούν τη μουσική θα βρουν ανάμεσα σε Alsancak και Κonak το Βab-i Ali (Sehit Fethi Bey Cad. 44, Borsa, Τ/+90 232 4891565) με παραδοσιακή τουρκική μουσική με κλαρίνο( fasil), χωρίς θέα μεν, αλλά με ωραίους μεζέδες. - To «προσκύνημα» στο Topcu (Akdeniz Mh., Vali KazIm Dirik Caddesi 5, Τ/+90 232 4846261), το οποίο βρίσκεται μόλις πέντε λεπτά από το άγαλμα του Κεμάλ Ατατούρκ στην παραλία, επιβάλλεται. Εδώ θα φάτε σούπες και ψητά. - Για όσους αγαπούν το ψάρι και τα θαλασσινά, προτείνουμε το Su Restaurant στο Kordon (παραλία Σμύρνης) και το Deniz Rest (Atatürk Cad. 188/B Alsancak, Τ/+90 232 4644499), όπου οι τιμές είναι πιο «τσιμπημένες». - Eξίσου καλή επιλογή στην περιοχή Guzelbahce -προς τα Βουρλά- είναι το εστιατόριο Kule (Siteler mah. Mithatpasa Cad. 2, Liman 242, Τ/+90 2346260). - Στο Cafehane (Mithatpasa Cad. 172, Τ/+90 232 2346124), στον παλιό παραλιακό δρόμο προς τα Βουρλά, μπορείτε να πάρετε με την ησυχία το πρωινό σας, να διαβάσετε την εφημερίδα σας και να κολυμπήσετε. - Τώρα, αν σας έλειψε το ελληνικό φραπέ και η χιώτικη μαστίχα, πηγαίνετε στην καφετέρια Sakiz Adasi, το «μαστιχοχώρι» στην παραλία της Σμύρνης, κοντά στο ελληνικό προξενείο. Η ελληνική καφετέρια κέρδισε τους Τούρκους, οι οποίοι την κατατάσσουν στο top 10 της πόλης, και έχει μετατραπεί σε στέκι των Ελλήνων της Σμύρνης. - Να περάσετε από τη Σμύρνη χωρίς να πιείτε μια Efes Pilsen μπίρα με θέα το Αιγαίο δεν νοείται. Κατά μήκος της παραλίας θα βρείτε πολλά καφέ-μπαρ, όπου σερβίρεται άφθονη μπίρα (άλλωστε, η Σμύρνη είναι η περισσότερο ευρωπαϊκή πόλη της Τουρκίας, όπου η απαγόρευση του αλκοόλ από το Ισλάμ περνούσε έως τώρα στα ψιλά γράμματα). Μπορείτε να τσιμπήσετε ποικιλίες, να παρακολουθήσετε ποδόσφαιρο, ενώ σε όλα τα μαγαζιά βρίσκετε στα καθίσματα μια κουβερτούλα διπλωμένη, για να σας προστατεύσει από το θαλασσινό αεράκι. - ASANSÖR (Dario Moreno Sk. Karatash, τ/+90 232 2612662, απαραίτητη κράτηση για Σαββατοκύριακα): Προτού φύγετε από τη Σμύρνη, πρέπει να δείτε την πανοραμική εικόνα της. Με αυτοκίνητο ή ταξί, από το κέντρο της Σμύρνης φτάνετε σε 10 λεπτά στο Karatas, όπου μπορείτε να φάτε και να πιείτε καφέ έχοντας στα πόδια σας όλη την πόλη! Λέγεται, μάλιστα, ότι το καλοκαίρι υπάρχει και ζωντανή μουσική. ΕΚΔΡΟΜΗ ΣΤΟΝ ΚΙΡΚΙΝΤΖΕ «Αν υπάρχει αυτό που λέμε Παράδεισος, τότε το χωριό μας ο Κιρκιντζές αποτελεί ένα δείγμα του», έγραφε στα «Ματωμένα χώματα» η Διδώ Σωτηρίου για το χωριό της. Το πάλαι ποτέ ελληνικό χωριό, που είχε λάβει την ονομασία Κιρκιντζές («σχεδόν όμορφο») κατ' ευφημισμόν, βρίσκεται σε απόσταση 59 χλμ. από τη Σμύρνη και ζει ημέρες μεγάλης δόξας ως πόλος έλξης εσωτερικού τουρισμού. Το Σιριντζέ («ευχάριστο»), όπως ονομάζεται από το 1926, προσφέρει ένα φλασμπάκ στο χρόνο, με τα πετρόχτιστα σπιτάκια του που αγκαλιάζουν το λόφο, τις ηλικιωμένες γυναίκες που πλέκουν στις αυλές των σπιτιών τους και την ανοιχτή αγορά με τα παραδοσιακά προϊόντα - αγοράστε λάδι, κρασί, υφαντά και χειροποίητες κατασκευές. Το χωριό δικαίως είναι γνωστό ως ένα από τα ομορφότερα της Τουρκίας, ενώ το ελληνικό του χρώμα όχι μόνο δεν έχει χαθεί, αλλά επιδεικνύεται σε κάθε ευκαιρία. Πολλά καταστήματα φέρουν ελληνικά, και δη αρχαία ελληνικά, ονόματα, ενώ ελληνική μουσική ακούγεται παντού. Ηπιαμε παραδοσιακό ελληνικό (τουρκικό) καφέ στον κήπο του καφέ «Αρτεμις» υπό τους ήχους της Χαρούλας Αλεξίου, η οποία είναι άλλωστε πολύ αγαπητή στην περιοχή. Η «Αρτεμις» βρίσκεται στην είσοδο του χωριού και στεγάζεται στο παλιό ελληνικό σχολείο και στην αυλή του, που έχουν αναπαλαιωθεί. Σχετική σήμανση ενημερώνει τους επισκέπτες, ενώ στο εσωτερικό υπάρχει συλλογή φωτογραφιών, με λεζάντες -δυστυχώς- μόνο στα τουρκικά. http://www.kathimerini.gr ________ Orasi mailing list για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] και στο θέμα γράψτε unsubscribe Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net Για το αρχείο της λίστας http://www.mail-archive.com/[email protected] παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) http://www.freelists.org/archives/orasi NVDA δωρεάν αναγνώστης οθώνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού http://www.nvda-project.org/ ______________
