https://www.sansimera.gr/articles/503

25η Μαρτίου 1821 και Εθνική Επέτειος
Τι συνέβη στις 25 Μαρτίου του 1821 και την έχουμε αναδείξει ως την ημέρα της 
εθνικής μας εορτής; Απολύτως τίποτα!

 
Ο Όρκος της Αγίας Λαύρας, πίνακας του Θεόδωρου Βρυζάκη (1851)
Τι συνέβη στις 25 Μαρτίου του 1821 και την έχουμε αναδείξει ως την ημέρα της 
εθνικής μας εορτής; Απολύτως τίποτα!

Κάθε χρόνο στις 25 Μαρτίου τιμούμε και γιορτάζουμε τον ξεσηκωμό των υπόδουλων 
Ελλήνων κατά του Τούρκου δυνάστη για ελευθερία και αυτοδιάθεση. Εκ των 
πραγμάτων είναι η πιο σημαντική ημερομηνία στην ιστορία της Νεώτερης Ελλάδας, 
ως αφετηρία της εθνικής παλιγγενεσίας.

Τι συνέβη, άραγε, στις 25 Μαρτίου του 1821 και την έχουμε αναδείξει ως την 
ημέρα της εθνικής μας εορτής; Τίποτα απολύτως λένε οι ιστορικοί. Ή σχεδόν 
τίποτα, για να είμαστε ακριβείς, πέρα από κάποιες αψιμαχίες. Κανένα σπουδαίο 
πολεμικό γεγονός που να δικαιολογεί αυτή την επιλογή. Ούτε καν η ύψωση του 
λαβάρου της Μονής της Αγίας Λαύρας και η ορκωμοσία των παλληκαριών από τον 
Παλαιών Πατρών Γερμανό.

Το περιστατικό της Αγίας Λαύρας είναι ένας εθνικός μύθος. Τον οφείλουμε στον 
γάλλο περιηγητή και ιστορικό Φρανσουά Πουκεβίλ (1770-1838), ο οποίος συνέγραψε 
την τετράτομη Ιστορία της Αναγεννήσεως της Ελλάδος (1824). Η ιστορία διαδόθηκε 
από στόμα σε στόμα, αλλά και μέσω του πίνακα Ο Όρκος της Αγίας Λαύρας (1851) 
του σημαντικού έλληνα ζωγράφου Θεόδωρου Βρυζάκη (1814-1878).

Άλλωστε και ο ίδιος ο Παλαιών Γερμανός δεν αναφέρει λέξη για το περιστατικό στα 
απομνημονεύματά του. Είναι ιστορικά εξακριβωμένο ότι εκείνη την ημέρα δεν 
βρισκόταν στη Μονή της Αγίας Λαύρας, αλλά στην Πάτρα, όπου όντως όρκισε τους 
επαναστάτες της περιοχής στην Πλατεία του Αγίου Γεωργίου.

Τι γιορτάζουμε 25 Μαρτιου (Διπλή Γιορτή)

Η επέτειος να γιορτάζουμε τον εθνικό ξεσηκωμό στις 25 Μαρτίου καθιερώθηκε στις 
15 Μαρτίου 1838 από τον βασιλιά Όθωνα, προκειμένου να συνδεθεί με το 
εκκλησιαστικό γεγονός του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Ήταν και επιθυμία του 
Αλέξανδρου Υψηλάντη και της Φιλικής Εταιρείας να συνδεθεί η έναρξη της 
επανάστασης με μια μεγάλη εκκλησιαστική εορτή για να τονωθεί το φρόνημα των 
υπόδουλων Ελλήνων.

Στην πραγματικότητα, η Επανάσταση δεν ξεκίνησε στις 25 Μαρτίου 1821, αλλά λίγες 
μέρες νωρίτερα στην Πελοπόννησο, μία περιοχή με συμπαγείς ελληνικούς πληθυσμούς 
και μικρή στρατιωτική παρουσία των Τούρκων. Ο στρατιωτικός και πολιτικός 
διοικητής της Πελοποννήσου (Μόρα Βαλεσί) Χουρσίτ Πασάς βρισκόταν στα Γιάννινα 
για να εξοντώσει τον Αλή Πασά, ο οποίος είχε αυτονομηθεί από την Υψηλή Πύλη. 
Πριν από την αναχώρησή του, ο Χουρσίτ είχε λάβει διαβεβαιώσεις από τους 
προεστούς του Μοριά ότι οι φήμες που κυκλοφορούσαν για τον επικείμενο ξεσηκωμό 
των ραγιάδων ήταν ανυπόστατες.

Αχαιοί και Μανιάτες ερίζουν για το ποιος έριξε την πρώτη τουφεκιά του εθνικού 
ξεσηκωμού. Στις 21 Μαρτίου αρχίζει η πολιορκία των Καλαβρύτων από τον Σωτήρη 
Χαραλάμπη και τους Πετμεζαίους. Είναι η πρώτη πολεμική ενέργεια της Επανάστασης 
και θα λήξει νικηφόρα μετά από πέντε ημέρες.

Στις 23 Μαρτίου οι Μανιάτες υπό την αρχηγία του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη και τη 
συνεπικουρία του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη καταλαμβάνουν την Καλαμάτα και με 
διακήρυξή τους κάνουν γνωστό στη διεθνή κοινότητα τον ξεσηκωμό των Ελλήνων. Την 
ίδια ημέρα, οι άνδρες του Αντρέα Λόντου θέτουν υπό τον έλεγχό τους τη Βοστίτσα 
(σημερινό Αίγιο), ενώ επαναστατικός αναβρασμός επικρατεί στην Πάτρα. Από την 
Κωνσταντινούπολη με προορισμό το Άγιο Όρος αναχωρεί ο σερραίος έμπορος και 
φλογερός πατριώτης Εμμανουήλ Παππάς, προκειμένου να ξεκινήσει την Επανάσταση 
στη Μακεδονία.

Η 23η Μαρτίου είναι ο πρώτος σημαντικός σταθμός του εθνικού αγώνα και θα 
μπορούσε κάλλιστα να είχε πάρει τη θέση της 25ης Μαρτίου στο εορταστικό 
καλεντάρι της χώρας μας.

Ήρωες του 1821: Θεόδωρος Κολοκοτρώνης


Ήρωες του 1821: Θεόδωρος Κολοκοτρώνης
O Θεόδωρος Κολοκοτρώνης ήταν ηγετική μορφή της Ελληνικής Επανάστασης, που 
έδρασε στην Πελοπόννησο και εξ αυτού του λόγου είναι γνωστός και ως «Γέρος του 
Μωριά». Γεννήθηκε «εις τα 1770, Απριλίου 3, την Δευτέρα της Λαμπρής... εις ένα 
βουνό, εις ένα δέντρο αποκάτω, εις την παλαιάν Μεσσηνίαν, ονομαζόμενον 
Ραμαβούνι», όπως αναφέρει στα Απομνημονεύματά του. Ήταν γιος του 
κλεφτοκαπετάνιου Κωνσταντή Κολοκοτρώνη (1747-1780) από το Λιμποβίσι Αρκαδίας 
και της Γεωργίτσας Κωτσάκη, κόρης προεστού από την Αλωνίσταινα Αρκαδίας.
Η οικογένεια των Κολοκοτρωναίων από το 16ο αιώνα, που εμφανίζεται στο προσκήνιο 
της ιστορίας, βρίσκεται σε αδιάκοπο πόλεμο με τους Τούρκους. Μονάχα από το 1762 
έως το 1806, 70 Κολοκοτρωναίοι εξοντώθηκαν από τους κατακτητές. Το 1780, ήταν 
10 ετών, όταν ο πατέρας του σκοτώθηκε από τους Τούρκους, ένα γεγονός που 
σημάδεψε τη ζωή του.

Στα 17 του έγινε οπλαρχηγός του Λεονταρίου και στα 20 του νυμφεύτηκε την κόρη 
του τοπικού προεστού Αικατερίνη Καρούσου. Το 1818 μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία 
και στις αρχές του 1821 αποβιβάστηκε στη Μάνη για να λάβει μέρος στον 
επικείμενο Αγώνα.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη εδώ

Ήρωες του 1821: Γεώργιος Καραϊσκάκης

Ο Γεώργιος Καραϊσκάκης ήταν ηγετική μορφή της Ελληνικής Επανάστασης, που έδρασε 
κυρίως στη Ρούμελη (Στερεά Ελλάδα). Γεννήθηκε το 1780 στο Μαυρομάτι Καρδίτσας 
και ήταν καρπός της σχέσης του αρματολού Δημήτρη Καραΐσκου και της μοναχής Ζωής 
Ντιμισκή, αδελφής του κλέφτη Κώστα Ντιμισκή και εξαδέλφης του οπλαρχηγού Γώγου 
Μπακόλα. Μεγάλωσε με τους θετούς γονείς του, μία οικογένεια Σαρακατσάνων, αφού 
η μητέρα του τον εγκατέλειψε μη αντέχοντας τον διασυρμό μιας παράνομης σχέσης 
και πέθανε όταν ήταν οκτώ ετών. Από τη μητέρα του, ο «γιος της καλογριάς» 
κληρονόμησε τον ανυπότακτο χαρακτήρα του και την παροιμιώδη βωμολοχία του.

Στα 15 του ο Γεώργιος Καραϊσκάκης εγκαταλείπει τους θετούς του γονείς και 
σχηματίζει κλέφτικη ομάδα από συνομηλίκους του. Τρία χρόνια αργότερα πέφτει στα 
χέρια του Αλή Πασά, ο οποίος εκτιμώντας τον ισχυρό του χαρακτήρα τον 
προσλαμβάνει στη σωματοφυλακή του. Στην Αυλή των Ιωαννίνων όχι μόνο έμαθε τη 
στρατιωτική τέχνη, αλλά και στοιχειώδη γράμματα, γραφή και ανάγνωση.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση του Γεωργίου Καραϊσκάκη εδώ

Ήρωες του 1821: Οδυσσέας Ανδρούτσος


Ήρωες του 1821: Οδυσσέας Ανδρούτσος
Από τους επιφανέστερους στρατιωτικούς ηγέτες της Επανάστασης του ‘21.
Ο Οδυσσέας Ανδρούτσος έπεσε θύμα των εμφύλιων διαμαχών κατά τη διάρκεια του 
Αγώνα και σκοτώθηκε από χέρι ελληνικό. Γεννήθηκε στην Ιθάκη το 1788 και ήταν ο 
μονάκριβος γιος του ξακουστού αρβανίτη αρματολού της Ρούμελης Αντρέα Βερούση ή 
Καπετάν Ανδρούτσου και της Ακριβής Τσαρλαμπά, κόρης προεστού της Πρέβεζας. Στο 
νησί του Οδυσσέα είχε καταφύγει η μητέρα του για να γλιτώσει από την καταδίωξη 
των Τούρκων, επειδή ο πατέρας του είχε ακολουθήσει τον θαλασσομάχο Λάμπρο 
Κατσώνη στις ανά το Αιγαίο περιπέτειές του. Εκεί βαφτίστηκε το 1792 από τη 
γυναίκα του Κατσώνη, Μαρουδιά, που για τον ίδιο λόγο είχε ζητήσει κι αυτή άσυλο 
στο νησί.

Προς τιμή του ομηρικού ήρωα, του δόθηκε το όνομα Οδυσσέας. Ο ίδιος, όμως, 
πατρίδα του θεωρούσε την πατρίδα του πατέρα του, τις Λιβανάτες της Λοκρίδας. 
Όταν ο Αλή Πασάς έμαθε πως ο φίλος του καπετάν Ανδρούτσος, που εν τω μεταξύ 
είχε αποκεφαλιστεί από τους Τούρκους το 1797, άφησε γιο, τον πήρε κοντά του 
στην αυλή του στα Γιάννενα, που αποτελούσε τότε σπουδαίο στρατιωτικό σχολείο, 
στο οποίο μαθήτευσαν αρκετοί Έλληνες αγωνιστές του '21. Μέσα σ’ αυτό το 
περιβάλλον μεγάλωσε ο μικρός Οδυσσέας. Εκεί έμαθε τα πρώτα γράμματα και να 
μιλάει ιταλικά και αρβανίτικα. Η σωματική του δύναμη ήταν παροιμιώδης και 
διηγούνται αναρίθμητα κατορθώματά του. Κάποιος βιογράφος του γράφει, ότι «επήδα 
ως έλαφος, έτρεχεν ως ίππος και ίππευεν ως Κένταυρος».

Περισσότερα για την ζωή και την δράση του Οδυσσέα Ανδρούτσου εδώ

Ήρωες του 1821: Παπαφλέσσας

Κληρικός, από τους σημαντικότερους αγωνιστές της Επανάστασης του ‘21.

Ο Γεώργιος Δικαίος Φλέσσας, όπως ήταν το κοσμικό του όνομα, γεννήθηκε το 1786 ή 
το 1788 στην Πολιανή Μεσσηνίας. Ο Παπαφλέσσας φοίτησε στην ονομαστή Σχολή της 
Δημητσάνας και το 1816 εκάρη μοναχός στο μοναστήρι της Βαλανιδιάς στην Καλαμάτα 
κι έλαβε το όνομα Γρηγόριος. Ζωηρός και εριστικός ως χαρακτήρας, γρήγορα ήλθε 
σε ρήξη με τον ηγούμενό του και πήγε να μονάσει στο μοναστήρι της Ρεκίτσας, 
μεταξύ Μυστρά και Λεονταρίου.

Στις αρχές του 1818 μάλωσε μ’ ένα Τούρκο αγά της περιοχής για κάποια 
διαφιλονικούμενα κτήματα και αναγκάστηκε να καταφύγει στην Κωνσταντινούπολη. 
Λίγο προτού εγκαταλείψει την Πελοπόννησο κι ενώ καταδιώκετο από Τούρκους 
οπλοφόρους, φέρεται να τους είπε: «Άιντε ρε και πού θα μου πάτε! Θα ξαναγυρίσω 
πάλι ή δεσπότης ή πασάς και τότε θα λογαριαστούμε!» .Στην Κωνσταντινούπολη 
γνωρίστηκε με τον Παναγιώτη Αναγνωστόπουλο, ο οποίος τον κατήχησε και τον μύησε 
στη Φιλική Εταιρεία στις 21 Ιουνίου του 1818 με το συνθηματικό όνομα Αρμόδιος. 
Την ίδια περίοδο έγινε αρχιμανδρίτης από τον πατριάρχη Γρηγόριο Ε'. Από τη 
στιγμή που έγινε μέλος της Φιλικής Εταιρείας, ο Παπαφλέσσας αφιερώθηκε ψυχή τε 
και σώματι στην υπόθεση του εθνικού ξεσηκωμού.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση του Παπαφλέσσα εδώ

Ήρωες του 1821: Αθανάσιος Διάκος

Ο Αθανάσιος Διάκος ήταν από τους πρωτεργάτες του εθνικού ξεσηκωμού στην 
Ανατολική Στερεά Ελλάδα και ήρωας της μάχης της Αλαμάνας. Γεννήθηκε το 1788 
στην Άνω Μουσουνίτσα της Φωκίδας (σημερινός Αθανάσιος Διάκος) και κατ’ άλλους 
στη γειτονική Αρτοτίνα, απ’ όπου καταγόταν η μητέρα του. Το πραγματικό του 
όνομα ήταν Αθανάσιος Γραμματικός.

Ο πατέρας του μη μπορώντας να αντέξει τα βάρη της πολυμελούς οικογένειάς του, 
τον έστειλε δόκιμο μοναχό στο κοντινό μοναστήρι του Αγίου Ιωάννου Προδρόμου, σε 
ηλικία 12 ετών. Πέντε χρόνια αργότερα χειροτονήθηκε διάκονος, αλλά γρήγορα 
εγκατέλειψε την καλογερική, όταν σκότωσε ένα Τούρκο αγά, επειδή, σύμφωνα με 
κάποια παράδοση, αυτός του έθιξε τον ανδρισμό του, θαμπωμένος από την ομορφιά 
του. Ο νεαρός Αθανάσιος εντάχθηκε ως πρωτοπαλίκαρο στο σώμα του οπλαρχηγού 
Γούλα Σκαλτσά και τότε ήταν που έλαβε το προσωνύμιο Διάκος, με το οποίο έγινε 
γνωστός και έμεινε στην ιστορία.

Το 1814 πήγε στα Ιωάννινα και εντάχθηκε στη σωματοφυλακή του Αλή Πασά, της 
οποίας επικεφαλής ήταν ο Οδυσσέας Ανδρούτσος. Όταν ο Ανδρούτσος διορίστηκε 
αρχηγός στο αρματολίκι της Λιβαδειάς, ο Διάκος τον ακολούθησε. Μετά την 
αποχώρηση του Ανδρούτσου, ο Διάκος ανακηρύχθηκε καπετάνιος τον Οκτώβριο του 
1820, ενώ την ίδια περίοδο μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία. Στις 27 Μαρτίου 1821, ο 
Αθανάσιος Διάκος πρωτοστατεί στην κήρυξη της Επανάστασης στην Ανατολική Στερεά.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση του Αθανασίου Διάκου εδώ

Ήρωες του 1821: Μπουμπουλίνα


Ήρωες του 1821: Μπουμπουλίνα
Μια από τις δύο κορυφαίες γυναικείες μορφές της Ελληνικής Επανάστασης. Η άλλη 
είναι η Μαντώ Μαυρογένους. Η Μπουμπουλίνα ήταν κόρη του Υδραίου πλοιάρχου 
Σταυριανού Πινότση και γεννήθηκε το 1771 στις φυλακές της Κωνσταντινούπολης, 
όπου ο πατέρας της εκρατείτο για συμμετοχή στα Ορλοφικά. Στα 17 της παντρεύτηκε 
τον Σπετσιώτη πλοίαρχο Δημήτριο Γιάννουζα και στα 26 της έμεινε χήρα με τρία 
παιδιά.
Το 1801 παντρεύτηκε σε δεύτερο γάμο τον Σπετσιώτη καραβοκύρη Δημήτριο 
Μπούμπουλη και έγινε έκτοτε γνωστή ως Μπουμπουλίνα (η γυναίκα του Μπούμπουλη). 
Έχασε και τον δεύτερό της σύζυγο με τον οποίο απέκτησε τρία παιδιά. Την 
περιουσία του θανόντος συζύγου της, που ξεπερνούσε τα 300.000 τάλληρα, την 
επένδυσε αποκτώντας μερίδια σε διάφορα σπετσιώτικα πλοία.

Ο Εθνικός Ξεσηκωμός βρήκε την Μπουμπουλίνα «πεντηκοντούτιδα, ωραίαν, αρειμάνιον 
ως αμαζόνα, επιβλητικήν καπετάνισσαν, προ της οποίας ο άνανδρος ησχύνετο και ο 
ανδρείος υπεχώρει», όπως τη σκιαγράφησε ο δημοσιογράφος και ιστορικός Ιωάννης 
Φιλήμων. Ξόδευε την περιουσία της, όχι μόνο για τη διατήρηση των πλοίων της, 
αλλά και για τα στρατεύματα στην ξηρά.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση της Μπουμπουλίνας εδώ

Ήρωες του 1821: Μαντώ Μαυρογένους

Εξέχουσα μορφή της Ελληνικής Επανάστασης, μία από τις ελάχιστες γυναίκες που 
διακρίθηκαν στον Αγώνα.

Οι πληροφορίες για τη ζωή και τη δράση της αντλούνται κυρίως από ξένους 
συγγραφείς, τους οποίους φαίνεται ότι είχε σαγηνεύσει με την προσωπικότητα και 
την ομορφιά της και όχι από τους συγχρόνούς της Έλληνες ιστορικούς και 
απομνηματογράφους, που αποσιώπησαν ή υποτίμησαν την προσφορά της στον Αγώνα.

Η Μαντώ (Μαγδαληνή το βαπτιστικό της όνομα) Μαυρογένους γεννήθηκε το 1796 ή το 
1797 στην Τεργέστη, όπου ο πατέρας της Νικόλαος Μαυρογένης, γόνος της ονομαστής 
φαναριώτικης οικογένειας των Μαυρογένηδων με καταγωγή από τις Κυκλάδες, 
ασχολείτο με το εμπόριο. Η μητέρα της Ζαχαράτη Χατζή Μπατή, γεννημένη στη 
Μύκονο, αλλά με καταγωγή από τη Σπάρτη, ήταν πολύγλωσση και κρατούσε τα 
κατάστιχα των εμπορικών δραστηριοτήτων του άνδρα της. Σύμφωνα με τον Γάλλο 
φιλέλληνα στρατιωτικό και συγγραφέα Μαξίμ Ρεμπό , η Μαντώ γνώριζε γαλλικά και 
ιταλικά. Ήταν προικισμένη μ’ ένα γλυκύτατο χαρακτήρα, αλλά «όταν μιλάει για την 
ελευθερία της πατρίδας της, φλογίζεται, η συζήτηση ζωντανεύει και τα λόγια της 
κυλάνε με μια φυσική ευγλωττία που σου κρατούν την ανάσα». Με την έναρξη της 
Επανάστασης, η Μαντώ Μαυρογένους από την Τήνο, όπου διέμενε μετά τον θάνατο του 
πατέρα της, έσπευσε στη Μύκονο και πρωτοστάτησε στην εξέγερση των κατοίκων του 
νησιού.

Περισσότερα για την ζωή και την δράση της Μαντούς Μαυρογένους εδώ

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Περισσσότερα αφιερώματα για την επανάσταση του 1821 εδώ

Περισσότερες βιογραφίες για Ηρωες του 1821 εδώ

Για Ιστορικά Ανέκδοτα για το 1821 δείτε εδώ

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
164 Γεγονότα, 44 Γεννήσεις και 31 Θανάτους.
Γιορτάζουν

Εθνεγερσία, Ευάγγελος, Ευαγγελία.

Επέτειοι

Διεθνής Ημέρα Αλληλεγγύης για τους Κρατούμενους και Αγνοούμενους Υπαλλήλους του 
ΟΗΕ
Διεθνής Ημέρα Μνήμης για τα Θύματα της Δουλείας και του Διατλαντικού 
Δουλεμπορίου
Διεθνής Ημέρα του Αγέννητου Παιδιού
Ημέρα Ανάγνωσης Έργων του Τόλκιν
Γεγονότα

1807

 
Ο Γεώργιος Κάνινγκ, από τους ένθερμους υποστηρικτές της ελληνικής ανεξαρτησίας, 
γίνεται υπουργός Εξωτερικών στην Αγγλία. Προς τιμήν του υπάρχει η πλατεία 
Κάνιγγος.

1838

 
Γιορτάζεται για πρώτη φορά επισήμως, με διάταγμα του βασιλιά Όθωνα, η επέτειος 
της 25ης Μαρτίου 1821.

1884

 
Τελούνται στην Αθήνα τα εγκαίνια του μεγαλύτερου νοσοκομείου των Βαλκανίων, του 
«Ευαγγελισμού της Θεοτόκου» (γνωστού σήμερα ως «Ευαγγελισμός»), παρουσία του 
βασιλιά Γεωργίου Α’, της βασίλισσας Όλγας, σύσσωμης της Βουλής, των Αρχών των 
Αθηνών και πλήθους κόσμου. Ο πρώτος ασθενής θα εισαχθεί στις 13 Απριλίου.

1896

 
Ανήμερα της 75ης επετείου από την έναρξη της Επανάστασης του ’21, αρχίζουν στην 
Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες.

1932

 
Γίνονται από την κυβέρνηση του Ανδρέα Μιχαλακοπούλου τα αποκαλυπτήρια του 
Μνημείου του Άγνωστου Στρατιώτη, στην πλατεία μπροστά στα παλιά Ανάκτορα της 
σημερινής Βουλής.

1957

 
Υπογράφεται στη Ρώμη η Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (ΕΟΚ), 
νυν Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Γεννήσεις

1771

 
Παλαιών Πατρών Γερμανός, κατά κόσμον Γεώργιος Κόζης, ο μητροπολίτης που ύψωσε 
το λάβαρο της Ελληνικής Επανάστασης. (Θαν. 30/5/1826)

1942

 
Αρίθα Φράνκλιν, αμερικανίδα τραγουδίστρια. (Θαν. 16/8/2018)

1947

 
Έλτον Τζον, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο του Ρέτζιναλντ Κένεθ Ντουάιτ, βρετανός 
τραγουδοποιός.

Αποφθέγματα
Θάνατοι

1857

 
Γουίλιαμ Κολγκέιτ, αγγλος επιχειρηματίας, ιδρυτής της γνωστής εταιρίας ειδών 
ατομικής υγιεινής. (Γεν. 25/1/1783)

1917

 
Σπύρος Σαμάρης ή Σαμαράς ή Σαμάρας, κερκυραίος μουσουργός, που μελοποίησε τον 
«Ολυμπιακό Ύμνο» σε ποίηση Κωστή Παλαμά. (Γεν. 17/11/1861)

2012

 
Αντόνιο Ταμπούκι, ιταλός συγγραφέας. (Γεν. 23/9/1943)

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
138 Γεγονότα, 52 Γεννήσεις και 43 Θανάτους.
Γιορτάζουν

Γαβριήλ, Γαβριηλία, Γαβριέλα.

Γεγονότα

1896

 
Ο Λεωνίδας Πύργος γίνεται ο πρώτος έλληνας ολυμπιονίκης στην ιστορία των 
σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Στον τελικό του ξίφους ασκήσεως διδασκάλων νικά 
τον γάλλο Περονέ και κατακτά το χρυσό μετάλλιο.

1945

 
Οι ΗΠΑ καταλαμβάνουν ολοκληρωτικά από τους Ιάπωνες το στρατηγικής σημασίας νησί 
Ιβοζίμα στον Ειρηνικό. (Η Μάχη της Ιβοζίμα)

1983

 
Επιστρέφει στην Ελλάδα, έπειτα από 33χρονη εξορία στη Σοβιετική Ένωση, ο Μάρκος 
Βαφειάδης, αρχηγός του «Δημοκρατικού Στρατού» (ΔΣΕ) και της Κυβέρνησης του 
Βουνού στον Εμφύλιο Πόλεμο. Τα επόμενα χρόνια θα πολιτευθεί με το ΠΑΣΟΚ.

1996

 
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο εγκρίνει δάνειο για τη Ρωσία, ύψους 10,2 
δισεκατομμυρίων δολαρίων, προκειμένου η χώρα να προχωρήσει στην οικονομική της 
εξυγίανση.

2000

 
Η Ελλάδα γίνεται πλήρες μέλος της Συνθήκης του Σένγκεν, που έχει ως στόχο την 
προοδευτική κατάργηση των ελέγχων στα κοινά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την 
καθιέρωση της ελεύθερης κυκλοφορίας για όλα τα πρόσωπα, υπηκόους των κρατών που 
υπέγραψαν τη Συμφωνία, καθώς και την αστυνομική και δικαστική συνεργασία.

2010

 
Ο πρωθυπουργός, Γιώργος Παπανδρέου, εκφράζει την πεποίθηση ότι δεν θα χρειαστεί 
να ενεργοποιηθεί ο μηχανισμός στήριξης της ελληνικής οικονομίας. Ευφορία 
επικρατεί στο ελληνικό χρηματιστήριο, που σημειώνει άνοδο 4,12%, ενώ το spread 
των ελληνικών δεκαετών ομολόγων υποχωρεί ακόμα και κάτω από τις 300 μονάδες 
βάσης. Η Standard and Poor’s δεν μεταβάλλει την αξιολόγησή της για την ελληνική 
πιστοληπτική ικανότητα μετά τη Σύνοδο Κορυφής, διατηρώντας την Ελλάδα στο ΒΒΒ+ 
με αρνητικές προοπτικές.

Γεννήσεις

1849

 
Αρμάν Πεζό, γάλλος επιχειρηματίας, ιδρυτής της ομώνυμης αυτοκινητοβιομηχανίας. 
(Θαν. 2/1/1915)

1913

 
Ζακλίν ντε Ρομιγί, γαλλίδα κλασική φιλόλογος και ελληνίστρια. (Θαν. 18/12/2010)

1985

 
Κίρα Νάιτλι, αγγλίδα ηθοποιός.

Θάνατοι

1827

 
Λούντβιχ φαν Μπετόβεν, γερμανός συνθέτης. (Γεν. 16/12/1770)

1940

 
Σπύρος Λούης, έλληνας ολυμπιονίκης του Μαραθωνίου στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 
1896. (Γεν. 12/1/1873)

2015

 
Τούμας Τράνστρεμερ, σουηδός ποιητής, βραβευμένος με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2011. 
(Γεν. 15/4/1931)

Λογοτεχνικό Ανθολόγιο
Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
134 Γεγονότα, 49 Γεννήσεις και 33 Θανάτους.
Γιορτάζουν

Ματρώνα, Ματρώνη.

Επέτειοι

Διεθνής Ημέρα Ουίσκι
Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου
Γεγονότα

1821

 
Ο Αθανάσιος Διάκος, μετά από δοξολογία στη Μονή του Οσίου Λουκά, κηρύσσει την 
Επανάσταση στην Ανατολική Στερεά Ελλάδα. Ελληνικές δυνάμεις, με επικεφαλής τον 
αρματολό Πανουργιά, ελευθερώνουν την πρωτεύουσα της Φωκίδας, Σάλωνα (Άμφισσα).

1855

 
Ο καναδός χημικός Έιμπραμ Γκέσνερ φτιάχνει ένα νέο καύσιμο - παράγωγο του 
πετρελαίου και το ονομάζει «κηροζίνη», από την ελληνική λέξη «κηρός» (κερί).

1941

 
Η Ναυμαχία του Ταινάρου. Αγγλικός στολίσκος καταναυμαχεί και βυθίζει πέντε 
πλοία της φασιστικής Ιταλίας.

1946

 
Ο Μίκης Θεοδωράκης μεταφέρεται σε νοσοκομείο της Αθήνας με σοβαρές 
κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, οι οποίες θα του προκαλέσουν μόνιμο πρόβλημα στον 
αριστερό οφθαλμό. Την προηγούμενη μέρα έλαβε μέρος σε συλλαλητήριο του ΚΚΕ κατά 
των εκλογών της 31ης Μαρτίου και συνελήφθη από την Αστυνομία, η οποία τον 
κακοποίησε στο νεκροτομείο της Αθήνας.

1977

 
Δύο Boeing 747, ένα της KLM κι ένα της PanAm, συγκρούονται στο διάδρομο 
απογείωσης της Τενερίφης στα Κανάρια Νησιά. Πρόκειται για το πιο πολύνεκρο 
αεροπορικό δυστύχημα, καθώς 583 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και μόλις 61 
διασώζονται.

1999

 
Το σερβικό αντιεροπορικό πυροβολικό καταρρίπτει ένα αμερικανικό «αόρατο» 
αεροπλάνου τύπου F-117 στον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου.

Γεννήσεις

1959

 
Ιβάν Σαββίδης, ελληνορρώσος επιχειρηματίας (ΠΑΟΚ, ΕΘΝΟΣ, OPEN, ΟΛΘ).

1963

 
Κουέντιν Ταραντίνο, αμερικανός σκηνοθέτης του κινηματογράφου («Pulp Fiction»).

1963

 
Γιώργος Κατρούγκαλος, έλληνας συνταγματολόγος και πολιτικός (ΣΥΡΙΖΑ), νυν 
υπουργός Εξωτερικών.

Θάνατοι

1897

 
Ανδρέας Αναγνωστάκης, διακεκριμένος έλληνας οφθαλμίατρος. (Γεν. 11/8/1826)

1968

 
Γιούρι Γκαγκάριν, σοβιετικός κοσμοναύτης, ο πρώτος άνθρωπος που τέθηκε σε 
τροχιά γύρω από τη Γη. (Γεν. 9/3/1934)

2010

 
Καίσαρ Αλεξόπουλος, έλληνας φυσικός και ακαδημαϊκός, μέλος της ομάδας ΒΑΝ για 
την πρόβλεψη των σεισμών. Το τετράτομο έργο του «Φυσική» καλύπτει όλους τους 
επιμέρους τομείς της Φυσικής επιστήμης και αποτελεί σημείο αναφοράς στην 
ελληνική βιβλιογραφία. (Γεν. 10/11/1909)

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
128 Γεγονότα, 34 Γεννήσεις και 41 Θανάτους.
Γιορτάζουν

Ηρωδίων.

Γεγονότα

845

 
Οι Βίκινγκς καταλαμβάνουν το Παρίσι, με αρχηγό τον Ράγκναρ Λόντμπροκ. Για να 
αποχωρήσουν, ο βασιλιάς των Φράγκων, Κάρολος ο Φαλακρός, τους δίδει τρεις 
τόνους ασήμι, ποσό κολοσσιαίο για την εποχή.

1821

 
Ο Αθανάσιος Διάκος, επικεφαλής ελλήνων επαναστατών, φθάνει στον Προφήτη Ηλία 
Λιβαδειάς και απαιτεί την παράδοση της πόλης από τον διοικητή της Χασάν Αγά.

1871

 
Εγκαθίσταται η Κομμούνα του Παρισιού, μία μορφή σοσιαλιστικής διακυβέρνησης, 
που θα διαρκέσει έως τις 28 Μαΐου 1871.

1930

 
Η Κωνσταντινούπολη μετονομάζεται και επίσημα σε Ιστανμπούλ.

1939

 
Λήγει ο ισπανικός εμφύλιος, με την κατάληψη της Μαδρίτης από τις δυνάμεις του 
στρατηγού Φράνκο.

1969

 
Ο Γιώργος Σεφέρης στηλιτεύει τη χούντα με την περίφημη δήλωσή του στο ραδιόφωνο 
του BBC.

Γεννήσεις

1893

 
Σπύρος Σκούρας, μεγαλοπαράγων του Χόλιγουντ, πρόεδρος της «20th Century - Fox» 
από το 1942 έως το 1962. (Θαν. 16/8/1971)

1936

 
Μάριο Βάργκας Λιόσα, περουβιανός συγγραφέας και πολιτικός, βραβευμένος με 
Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2010.

1973

 
Παναγιώτα Βλαντή, ελληνίδα ηθοποιός.

Θάνατοι

1794

 
Μαρκήσιος Κοντορσέ, (Μαρί Ζαν Αντουάν Νικολά Καριτά, Μαρκί ντε Κοντορσέ), 
γάλλος φιλόσοφος, μαθηματικός και πολιτικός επιστήμονας, από τους θεμελιωτές 
του Διαφωτισμού. (Γεν. 17/9/1743)

1953

 
Τζίμι Θορπ, ινδιάνος αθλητής του στίβου. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1912 
κατέκτησε χρυσά μετάλλια στο πένταθλο και το δέκαθλο, τα οποία όμως του 
αφαιρέθηκαν επειδή έπαιξε επαγγελματικό μποξ και του επιστράφηκαν μετά θάνατον, 
το 1982. (Γεν. 28/5/1888)

2009

 
Μορίς Ζαρ, γάλλος συνθέτης κινηματογραφικής μουσικής, βραβευμένος με Όσκαρ, 
πατέρας του Ζαν Μισέλ Ζαρ. («Λόρενς της Αραβίας», «Δόκτωρ Ζιβάγκο») (Γεν. 
13/9/1924)

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
141 Γεγονότα, 51 Γεννήσεις και 33 Θανάτους.
Γεγονότα

1430

 
Οι δυνάμεις του Οθωμανού σουλτάνου Μουράτ Β’ καταλαμβάνουν την πόλη της 
Θεσσαλονίκης.

1864

 
Η Αγγλία ανακοινώνει ότι παραχωρεί τα Επτάνησα στην Ελλάδα, ως προίκα στο νέο 
βασιλιά Γεώργιο Α’.

1896

 
Ο Σπύρος Λούης κόβει το νήμα στο Μαραθώνιο των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών 
Αγώνων, με χρόνο 2 ώρες, 58 λεπτά και 50 δευτερόλεπτα.

1963

 
Διήμερη πανελλαδική αποχή των δικηγόρων από τα καθήκοντά τους, με κλαδικά και 
θεσμικά αιτήματα.

2007

 
Λίγο πριν από την έναρξη του αγώνα βόλεϊ γυναικών Παναθηναϊκός - Ολυμπιακός για 
το Κύπελλο Ελλάδος, σκοτώνεται στην Παιανία από μαχαίρι ο 25χρονος Μιχάλης 
Φιλόπουλος, κατά τη διάρκεια επεισοδίων μεταξύ των οπαδών των δύο ομάδων σε 
προγραμματισμένο ραντεβού «θανάτου» για ξεκαθάρισμα λογαριασμών. Την επόμενη 
ημέρα, η πολιτεία θα αποφασίσει την αναβολή όλων των αγώνων των ομαδικών 
αθλημάτων για δύο εβδομάδες.

2010

 
Στους δρόμους της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης κάνουν την εμφάνισή τους οι 
ομάδες της δίκυκλης αστυνόμευσης «ΔΙΑΣ», που εξήγγειλε πριν από λίγο καιρό ο 
υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης. Στο λεκανοπέδιο της 
Αττικής θα περιπολούν 2.004 αστυνομικοί ανά δυάδες, με 1.002 μοτοσικλέτες των 
650 κυβικών και στη Θεσσαλονίκη 422 αστυνομικοί με 211 μοτοσικλέτες.

Γεννήσεις

1870

 
Παύλος Μελάς, στρατιωτικός, από τους οργανωτές του Μακεδονικού Αγώνα. (Θαν. 
13/10/1904)

1966

 
Γερούν Ντάισελμπλουμ, ολλανδός πολιτικός.

1984

 
Μοχάμετ Μπουαζιζί, τυνήσιος μικροπωλητής, ο θάνατος του οποίου προκάλεσε την 
Τυνησιακή Επανάσταση και κατ’ επέκταση την Αραβική Άνοιξη. (Θαν. 4/1/2011)

Θάνατοι

1979

 
Νίκος Πεντζαρόπουλος, διεθνής ποδοσφαιριστής του Πανιωνίου, για πολλούς ο 
κορυφαίος έλληνας τερματοφύλακας, ο επονομαστείς και «Ήρωας του Τάμπερε». (Γεν. 
17/1/1927)

2005

 
Μίλτος Σαχτούρης, ένας από τους σημαντικότερους έλληνες ποιητές της 
μεταπολεμικής γενιάς. (Γεν. 29/7/1919)

Λογοτεχνικό Ανθολόγιο
2011

 
Ιάκωβος Καμπανέλλης, έλληνας θεατρικός συγγραφέας. (Γεν. 2/12/1922)

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
134 Γεγονότα, 50 Γεννήσεις και 33 Θανάτους.
Επέτειοι

Εβδομάδα Ηλεκτρονικού Εμπορίου
Η Ώρα της Γης
Γεγονότα

1822

 
Οι Τούρκοι σφαγιάζουν τους κατοίκους της Χίου, ξεσηκώνοντας θύελλα αντιδράσεων 
σε όλη την Ευρώπη.

1841

 
Με βασιλικό διάταγμα, ιδρύεται η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος. Πρώτος διοικητής 
της αναλαμβάνει ο Γεώργιος Σταύρου.

1867

 
Οι Ρώσοι πουλάνε την Αλάσκα στην Αμερική για 7,2 εκατομμύρια δολάρια, μη 
γνωρίζοντας ότι κάτω από τους πάγους κρύβεται μαύρος χρυσός. Τα αμερικανικά 
μέσα ενημέρωσης κατηγορούν την κυβέρνησή τους ότι διασπάθισε το δημόσιο χρήμα 
για να αγοράσει ένα παγόβουνο.

1952

 
Ο Νίκος Μπελογιάννης και οι σύντροφοί του Αργυριάδης, Μπάτσης και Καλούμενος 
εκτελούνται στου Γουδή, πίσω από το νοσοκομείο «Σωτηρία».

1968

 
Ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος λανσάρει το σύνθημα «Ελλάς, Ελλήνων, 
Χριστιανών» και το συνοδεύει με τη διαγραφή των αγροτικών χρεών.

1980

 
Οι Police εμφανίζονται στο γήπεδο του Σπόρτινγκ, στην πρώτη μεγάλη ροκ συναυλία 
στην Αθήνα, μετά το επεισοδιακό κοντσέρτο των Rolling Stones τον Απρίλιο του 
1967.

Γεννήσεις

1853

 
Βίνσεντ Βαν Γκογκ, Ολλανδός ζωγράφος με περιπετειώδη βίο και τραγικό τέλος, 
θρυλική μορφή στην ιστορία της τέχνης. Ενταγμένος από τους τεχνοκριτικούς στο 
κλίμα του μετα-ιμπρεσιονισμού, άσκησε με το έργο του τεράστια επιρροή στην 
τέχνη του 20ου αιώνα. (Θαν. 29/7/1890)

1926

 
Ίνγκβαρ Κάμπραντ, σουηδός επιχειρηματίας, ιδρυτής της IKEA. (Θαν. 27/1/2018)

1945

 
Έρικ Κλάπτον, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο του Έρικ Πάτρικ Κλαπ, άγγλος ρόκερ.

Θάνατοι

1872

 
Νικόλαος (Χαλκιόπουλος) Μάντζαρος, κερκυραίος μουσουργός, ο συνθέτης του 
Εθνικού Ύμνου της Ελλάδας. (Γεν. 26/10/1795)

1896

 
Χαρίλαος Τρικούπης, κορυφαίος έλληνας πολιτικός. (Γεν. 11/7/1832)

1992

 
Μανώλης Ανδρόνικος, έλληνας αρχαιολόγος, που έγινε παγκοσμίως γνωστός όταν 
ανακάλυψε τον τάφο του βασιλιά των Μακεδόνων Φίλιππου Β’ στη Βεργίνα. (Γεν. 
23/10/1919)

Προβάλλονται μόνο τα σημαντικότερα!

Η πλήρης έκδοση της ημερομηνίας αυτής περιλαμβάνει 
127 Γεγονότα, 39 Γεννήσεις και 39 Θανάτους.
Επέτειοι

Διεθνής Ημέρα Διεμφυλικής Ορατότητας
Παγκόσμια Ημέρα Αποθήκευσης Αρχείων
Γεγονότα

1492

 
Οι βασιλείς της Ισπανίας Φερδινάνδος και Ισαβέλλα εκδίδουν το διάταγμα της 
Αλάμπρας, με το οποίο διατάσσονται οι 150.000 Εβραίοι που ζουν στη χώρα, είτε 
να μεταστραφούν στο Χριστιανισμό, είτε να εγκαταλείψουν την Ισπανία.

1821

 
Ο Αθανάσιος Διάκος υψώνει τη σημαία της Επανάστασης στη Λιβαδειά.

1833

 
Ο τούρκος φρούραρχος των Αθηνών Οσμάν Εφέντης παραδίδει την Ακρόπολη στον 
Βαυαρό ταγματάρχη Πάλιγκαν και στον υπολοχαγό Χριστόφορο Νέζερ. Οι Οθωμανοί 
αποχωρούν οριστικά από την Αθήνα.

1889

 
Γίνεται η επίσημη τελετή εγκαινίων του Πύργου του Άιφελ.

1946

 
Στην Ελλάδα διεξάγονται οι πρώτες μεταπολεμικές εκλογές, από τις οποίες απέχει 
το ΚΚΕ. Το Λαϊκό Κόμμα κερδίζει 250 έδρες, ενώ η χώρα μπαίνει σε τροχιά 
εμφυλίου πολέμου.

1970

 
Οκτώ μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης «Γιαπωνέζικος Κόκκινος Στρατός» 
καταλαμβάνουν αεροπλάνο των Ιαπωνικών Αερογραμμών με 129 επιβάτες, κραδαίνοντας 
σπαθιά σαμουράι και μία χειροβομβίδα. Θα τους ελευθερώσουν λίγες ώρες αργότερα.

Γεννήσεις

1596

 
Ρενέ Ντεκάρτ, γνωστότερος στην Ελλάδα ως Καρτέσιος, γάλλος φιλόσοφος και 
μαθηματικός. Έμεινε στην ιστορία και για τη ρήση του «σκέφτομαι, άρα υπάρχω». 
(Θαν. 11/2/1650)

Αποφθέγματα
1732

 
Γιόζεφ Χάιντν, αυστριακός συνθέτης, που συνόψισε στο έργο του την Κλασσική 
Περίοδο της Δυτικής Μουσικής και ανέδειξε τη μουσική φόρμα της σονάτας. («Η 
Δημιουργία», «Συμφωνία αρ. 94») (Θαν. 31/5/1809)

1914

 
Οκτάβιο Παζ, μεξικανός διπλωμάτης και συγγραφέας, βραβευμένος με Νόμπελ 
Λογοτεχνίας το 1990. («Ο λαβύρινθος της μοναξιάς») (Θαν. 19/4/1998)

Αποφθέγματα
Θάνατοι

1917

 
Εμίλ Άντολφ φον Μπέρινγκ, γερμανός γιατρός, ο πρώτος επιστήμονας που βραβεύτηκε 
με το Νόμπελ Ιατρικής και Φυσιολογίας, το 1901, για το έργο του που αφορούσε τη 
χρήση του ορού ως θεραπευτικού μέσου και ειδικότερα για τη χρήση του στη 
θεραπεία της διφθερίτιδας. (Γεν. 15/3/1854)

1980

 
Τζέσε Όουενς, αφροαμερικανός αθλητής του στίβου, που κέρδισε 4 χρυσά μετάλλια 
στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου και ανέτρεψε στην πράξη τις θεωρίες του 
Αδόλφου Χίτλερ περί άρειας φυλής. (Γεν. 12/9/1913)

2008

 
Ζιλ Ντασέν, γαλλικής καταγωγής αμερικανός σκηνοθέτης, σύντροφος της Μελίνας 
Μερκούρη. (Γεν. 18/12/1911)



Κώστας στάλθηκε από το iPhone μου
 ________

Orasi mailing list
για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση
orasi-requ...@hostvis.net
και στο θέμα γράψτε unsubscribe

Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας 
στείλτε email στην διεύθυνση
Orasi@hostvis.net

διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα
http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net

Για το αρχείο της λίστας
http://www.mail-archive.com/orasi@hostvis.net/
Εναλλακτικό αρχείο:
http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/
παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011)
http://www.freelists.org/archives/orasi
__________
NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού
http://www.nvda-project.org/
_____________
Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις 
προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών ενώ Για 
να κατεβάσετε τον σχετικό κατάλογο επισκεφθείτε το 
http://www.hostvis.net/audiobooks/katalogos.zip
____________

Απαντηση