Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία - Πέμπτη, 24 Σεπτεμβρίου 2020 - 09:40
Το Σαρλί Εμπντό και η ελευθερία Εδώ και αρκετές μέρες γίνεται στο Παρίσι η δίκη για τη δολοφονική επίθεση στο σατιρικό περιοδικό Σαρλί Εμπντό, τότε που οι φανατικοί ισλαμιστές αδελφοί Κουασί εισέβαλαν στα γραφεία του περιοδικού σε ώρα σύσκεψης του επιτελείου του και δολοφόνησαν πολλά στελέχη του περιοδικού, ανάμεσά τους και τον 80χρονο διάσημο γελοιογράφο Ζορζ Βολίνσκι. Είχαμε γράψει τότε στο ιστολόγιο. Κατηγορούμενοι είναι συγγενείς και φίλοι των (φερόμενων ως) δραστών, που μόνο βοηθητικό ρόλο έπαιξαν στο μακελειό, αφού οι φερόμενοι ως δράστες σκοτώθηκαν στη συνέχεια (όχι αμέσως, αλλά μερικές μέρες μετά) από την αστυνομία. Έτσι, η δίκη δεν έχει φοβερό ποινικό ενδιαφέρον αλλά οπωσδήποτε φέρνει ξανά στις μνήμες το απαίσιο εκείνο έγκλημα. Με την ευκαιρία της δικης, το περιοδικό κυκλοφόρησε στις αρχές του μηνός έχοντας στο εξώφυλλό του τις γελοιογραφίες για τον Μωάμεθ που αποτέλεσαν την αρχική αιτία του μακελειού -αφού πρώτα δημοσιεύτηκαν από τη δανέζικη Jyllands Post και στη συνέχεια από το γαλλικό περιοδικό- και με μεγάλα στοιχεία, σε μαύρο φόντο, τη φράση Tout ça pour ça, «Όλα αυτά γι’ αυτό». Όλα αυτά: το μακελειό, το κυνηγητό, οι απειλές, η δαμόκλεια σπάθη που κρέμεται τόσα χρόνια πάνω από το κεφάλι όσων επέζησαν κι όσων πήραν τη θέση των δολοφονημένων. Η αναδημοσίευση, όπως θα μπορούσε κανείς να περιμένει, προκάλεσε καινούργιες απειλές. Προχτές η επικεφαλής του τμήματος προσωπικού του περιοδικού, που επί πέντε χρόνια ζει με αστυνομική φρούρηση, αναγκάστηκε να φύγει εσπευσμένα από το σπίτι της για να ζει στο εξής κρυμμένη. Στο τεύχος του που κυκλοφόρησε χτες, το περιοδικό έχει στην πρώτη του σελίδα μια έκκληση που την υπογράφουν πολλά γαλλικά έντυπα και μέσα ενημέρωσης. Πιο κάτω αναδημοσιεύω και το χτεσινό εξώφυλλο. Η έκκληση συντάχθηκε με πρωτοβουλία του Riss, του σημερινού διευθυντή του περιοδικού, που το 2015 είχε τραυματιστεί με σφαίρα στον ώμο. Σε ένδειξη αλληλεγγύης, μετέφρασα και δημοσιεύω την έκκληση, μια και δεν την βρήκα πουθενά μεταφρασμένη ολόκληρη. [Μια μεταφραστική παρωνυχίδα στην αρχή. Σύμφωνα με τα λεξικά, συμπολίτης είναι αυτός που γεννήθηκε ή/και κατοικεί στην ίδια πόλη. Τον τελευταίο καιρό βλέπω πως όλο και περισσότεροι χρησιμοποιούν τη λέξη με τη σημασία του συμπατριώτη, ανάμεσά τους, πρόσφατα, και ο πρωθυπουργός και ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Στο άρθρο υιοθετώ κι εγώ αυτή τη σημασία, που έχει το πλεονέκτημα ότι φέρνει στο προσκήνιο ακριβώς την ιδιότητα του πολίτη. Όσο για τον άνθρωπο που γεννήθηκε στην ίδια πόλη, υπάρχει πάντοτε ο συντοπίτης, που καλύπτει και περιπτώσεις ανάμεσα στο χωριό και στην πόλη]. Mαζί, να υπερασπιστούμε την Ελευθερία – Ανοιχτή επιστολή στους συμπολίτες μας Πρώτη φορά συμβαίνει εφημερίδες που συχνά υπερασπίζονται διαφορετικές οπτικές γωνίες, και που δεν έχουν ως συνήθη μορφή έκφρασης το μανιφέστο, να αποφασίζουν να απευθυνθούν από κοινού στους αναγνώστες τους και στους συμπολίτες τους με τόσο επίσημο τρόπο. Το κάνουμε αυτό επειδή μας φάνηκε κεφαλαιώδες να σας ενημερώσουμε σχετικά με μια από τις πιο θεμελιώδεις αξίες της δημοκρατίας μας : την ελευθερία της έκφρασης. Σήμερα, το 2020, μερικοί από εσάς δέχονται απειλές για τη ζωή τους στα κοινωνικά δίκτυα όταν εκφράζουν ασυνήθιστες απόψεις. Μέσα ενημέρωσης χαρακτηρίζονται ανοιχτά στόχοι από διεθνείς τρομοκρατικές οργανώσεις. Κράτη ασκούν πιέσεις σε Γάλλους δημοσιογράφους που θεωρούνται «ένοχοι» επειδή δημοσίευσαν επικριτικά άρθρα. Η βία των λέξεων σιγά σιγά μετατράπηκε σε υλική βία. Τα πέντε τελευταία χρόνια, γυναίκες και άνδρες στη χώρα μας δολοφονήθηκαν από φανατικούς, εξαιτίας της προέλευσής τους ή των απόψεών τους. Δημοσιογράφοι και σκιτσογράφοι εκτελέστηκαν για να σταματήσουν μια για πάντα να γράφουν και να σχεδιάζουν ελεύθερα. «Κανείς δεν πρέπει να διωκεται για τις πεποιθήσεις του, ακόμα και τις θρησκευτικές, εφόσον η εκδήλωσή τους δεν διαταράσσει τη δημόσια τάξη που ο νόμος έχει ορίσει», διακηρύσσει το άρθρο 10 της Διακήρυξης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του πολίτη, του 1789, η οποία είναι ενσωματωμένη στο Σύνταγμά μας. Ωστόσο, όλο αυτό το νομικό οικοδόμημα που έχει συγκροτηθεί μέσα σε περισσότερους από δύο αιώνες για να προστατεύει την ελευθερία της έκφρασής σας, δέχεται επίθεση, επίθεση πρωτοφανή για τα τελευταία 75 χρόνια. Και αυτή τη φορά από νέες ολοκληρωτικές ιδεολογίες, που ορισμένες φορές διατείνονται ότι εμπνέονται από θρησκευτικά κείμενα. Φυσικά, περιμένουμε από τις αρχές να αναπτύξουν τα απαραίτητα αστυνομικά μέσα για να εξασφαλίσουν την υπεράσπιση αυτών των ελευθεριών και να καταδικάσουν κατηγορηματικά τα κράτη που παραβιάζουν τις συνθήκες που εγγυώνται τα δικαιώματά μας. Φοβόμαστε όμως μήπως ο απολύτως εύλογος φόβος του θανάτου εξαπλωθεί περισσότερο και μήπως καταπνίξει μια για πάντα τα τελευταία ελεύθερα πνεύματα. Τι θα μείνει τότε απ’ όσα είχαν οραματιστεί οι συντάκτες της Διακήρυξης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του πολίτη το 1789; Οι ελευθερίες αυτές είναι κάτι τόσο φυσιολογικό για μας, που συμβαίνει να ξεχνάμε το προνόμιο και την παρηγοριά που αποτελούν για τον καθένα μας. Είναι σαν τον αέρα που ανασαίνουμε· κι ο αέρας αυτός αραιώνει. Για να φανούμε άξιοι των προγόνων μας που τις κατάκτησαν με αγώνα και που μας τις μετέδωσαν, πρέπει να πάρουμε την απόφαση να μην υποχωρήσουμε άλλο σε αυτές τις θανατηφόρες ιδεολογίες. Η νομοθεσία της χώρας μας προσφέρει στον καθένα μας ένα πλαίσιο που μας επιτρέπει να μιλάμε, να γράφουμε και να σχεδιάζουμε όπως σε λιγοστά μέρη στον κόσμο. Σε σας απόκειται να το αξιοποιήσετε αυτό. Ναι, έχετε το δικαίωμα να εκφράζετε τις απόψεις σας και να επικρίνετε τις απόψεις των άλλων, είτε είναι πολιτικές, είτε φιλοσοφικές ή θρησκευτικές, εφόσον αυτό μένει μέσα στα ορια που ορίζει ο νόμος. Να θυμίσουμε εδώ, σε έκφραση αλληλεγγύης προς το Σαρλί Εμπντό που πλήρωσε την ελευθερία του με το αίμα των συνεργατών του, ότι στη Γαλλία το αδίκημα της βλασφημίας δεν υφίσταται. Ορισμένοι από εμάς είμαστε πιστοί και μπορεί φυσικά να μας σοκάρει η βλασφημία. Ωστόσο, συμμετέχουν και αυτοί στο διάβημά μας. Διότι με το να υπερασπιζόμαστε την ελευθερία της βλασφημίας, δεν υπερασπιζόμαστε τη βλασφημία αλλά την ελευθερία. Σας έχουμε ανάγκη. Έχουμε ανάγκη την κινητοποίησή σας. Τις επάλξεις της συνείδησής σας. Πρέπει να το καταλάβουν οι εχθροί της ελευθερίας, ότι είμαστε όλοι μαζί αποφασισμένοι αντίπαλοί τους, όποιες κι αν είναι άλλωστε οι διαφορές των απόψεων ή των πεποιθήσεών μας. Πολίτες, τοπικοί άρχοντες, πολιτικά στελέχη, δημοσιογράφοι, μέλη όλων των κομμάτων και οργανώσεων, περισσότερο από ποτέ σε αυτή την αβέβαιη εποχή, πρέπει να ενώσουμε τις δυνάμεις μας για να διώξουμε τον φόβο, έτσι ώστε να θριαμβεύσει η ακατάλυτη αγάπη μας για την Ελευθερία. #DefendonsLaLiberté – #ΝαΥπερασπιστούμεΤηνΕλευθερία Alliance de la presse d’information générale, BFMTV, Canal+, Challenges, Charlie Hebdo, Cnews, Europe1, France Télévisions, L’Alsace, L’Angérien Libre, L’Avenir de l’Artois, L’Echo de l’Ouest, L’Echo de la Lys, L’Equipe, L’Essor Savoyard, L’Est-Eclair, L’Est républicain, L’Express, L’Hebdo de Charente-Maritime, L’Humanité, L’Humanité Dimanche, L’indicateur des Flandres, L’informateur Corse nouvelle, L’Obs, L’Opinion, L’Union, La Charente Libre, La Croix, La Dépêche du Midi, La Nouvelle République, La Renaissance du Loir-et-Cher, La Renaissance Lochoise, La Savoie, La Semaine dans le Boulonnais, La Tribune Républicaine, La Vie Corrézienne, La Voix du Nord, Le Bien public, Le Canard Enchaîné, Le Courrier français, Le Courrier de Gironde, Le Courrier de Guadeloupe, Le Courrier de l’Ouest, Le Courrier Picard, Le Dauphiné libéré, Le Figaro, Le Journal d’Ici, Le Journal des Flandres, Le Journal du Dimanche, Le Journal du Médoc, Le Journal de Montreuil, Le Journal de Saône-et-Loire, Le Maine Libre, Le Messager, Le Monde, Le Parisien, Le Pays Gessien, Le Phare Dunkerquois, Le Point, Le Progrès, Le Républicain Lorrain, Le Réveil de Berck, Le Semeur hebdo, Le Télégramme, Les Dernières Nouvelles d’Alsace, Les Echos, Les Echos du Touquet, LCI, Libération, Libération Champagne, M6, Marianne, Midi Libre, Monaco Matin, Nice Matin, Nord Eclair, Nord Littoral, Ouest France, Paris Match, Paris Normandie, Presse Océan, Radio France, RMC, RTL, Sud Ouest, TF1, Var Matin, Vosges Matin. Μικρά και μεγάλα γαλλικά μέσα ενημέρωσης υπογράφουν, από την Ουμανιτέ του Κομμουνιστικού Κόμματος ως την δεξιά Φιγκαρό. Όσο μετέφραζα το κείμενο (κάθε υπόδειξη δεκτή, παρεμπιπτόντως) συναντούσα σημεία που δεν με έβρισκαν σύμφωνο -αλλά το βασικό είναι η αλληλεγγύη και σε αυτό συμφωνώ ανεπιφύλακτα. https://sarantakos.wordpress.com/2020/09/24/charlie-hebdo-5/ ________ Orasi mailing list για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] και στο θέμα γράψτε unsubscribe Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net Για το αρχείο της λίστας http://www.mail-archive.com/[email protected]/ Εναλλακτικό αρχείο: http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/ παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) http://www.freelists.org/archives/orasi __________ NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού http://www.nvda-project.org/ _____________ Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών ενώ Για να κατεβάσετε τον σχετικό κατάλογο επισκεφθείτε το http://www.hostvis.net/audiobooks/katalogos.zip ____________
