Η προοπτική μιας φτωχότερης Δύσης

Τα μεσοστρώματα του ανεπτυγμένου κόσμου μεταξύ της σφύρας των εντονότερων 
ανισοτήτων και του άκμονος των αναδυόμενων οικονομιών
Από τον Κώστα Ράπτη

Κρίση, υπερχρέωση, λιτότητα, απώλεια ανταγωνιστικότητας, απορρύθμιση του 
εργασιακού τοπίου, γήρανση του πληθυσμού, υποχώρηση του κοινωνικού κράτους. Για 
το μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού των βιομηχανικών κρατών της Δύσης το όραμα 
της διαρκώς ανοδικής κοινωνικής κινητικότητας έχει δώσει τη θέση του στην 
απειλή της φτωχοποίησης.

Η βεβαιότητα που επικρατούσε μέχρι πρότινος ότι η επόμενη γενιά θα γνωρίσει 
«ακόμα καλύτερες μέρες» έχει αντιστραφεί, ενώ, την ίδια στιγμή, η έξαρση της 
ξενοφοβίας υπενθυμίζει την «κούρσα προς τον πάτο» που δημιουργεί στην αγορά 
εργασίας η εισροή μεταναστών από λιγότερο προνομιούχα μέρη.

Ό,τι για τον «μέσο άνθρωπο» είναι ήδη μια καθημερινότητα ανασφάλειας και 
δυσαρέσκειας αρχίζει να γίνεται αντικείμενο μιας όλο και πιο ζωηρής δημόσιας 
συζήτησης μεταξύ ακαδημαϊκών, δημοσιογράφων και (πολύ λιγότερο) πολιτικών 
ιθυνόντων, που μέχρι προ ολίγων ετών θα θριαμβολογούσαν για την εγγενή 
ανωτερότητα του «δυτικού μοντέλου».

Από τη μια, οι επιδόσεις των αναδυόμενων οικονομιών (έστω και αν αυτές 
αποδεικνύονται ακόμη ιδιαίτερα ευάλωτες στις μεταβολές των διεθνών κεφαλαιακών 
ροών) γεννούν την αίσθηση ότι το προβάδισμα των ανεπτυγμένων οικονομιών δεν 
είναι εσαεί εξασφαλισμένο.

Από την άλλη, η εστίαση της προσοχής στην εντεινόμενη ανισότητα εντός του πάλαι 
ποτέ «Πρώτου Κόσμου» -είτε με το σύνθημα του Occupy Wall Street, «Είμαστε το 
99%», είτε με την πολυσυζητημένη ήδη μακροοικονομική μελέτη του Τομά Πικετί «Το 
κεφάλαιο στο 21ο αιώνα»- αποτυπώνει τον ίδιο φόβο φτωχοποίησης των 
μεσοστρωμάτων.

Πόσω μάλλον όταν η μεταπολεμική ευημερία για ολοένα και περισσότερους στη Δύσης 
αποκαλύπτεται, τουλάχιστον σύμφωνα με τον Πικετί, ως ιστορική «εξαίρεση», 
οφειλόμενη στη χαλιναγώγηση της φυσικής τάσης του καπιταλισμού προς την όξυνση 
των ανισοτήτων από λόγους εξωοικονομικούς: τη μεγάλη καταστροφή κεφαλαίου κατά 
τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την επιβολή πολιτικών φορολόγησης του πλούτου. Για 
να μη μιλήσουμε για το ιστορικό πλεονέκτημα που σώρευσε ο πληθυσμός της Δύσης 
(όχι μόνο η άρχου-σα τάξη της...) από την αποικιακή λεηλασία του υπόλοιπου 
πλανήτη.

Μηδενική ωφέλεια από την ανάκαμψη
Τίποτα δεν εικονογραφεί πιο χαρακτηριστικά την εν εξελίξει υποχώρηση της 
«μεσαίας τάξης» από την πορεία που έχει ακολουθήσει τα τελευταία χρόνια η 
ηγεμονική δύναμη της Δύσης. Μολονότι η ανάκαμψη από την κρίση του 2008 υπήρξε 
ισχυρότερη στις Ηνωμένες Πολιτείες, σε σύγκριση με άλλες ανεπτυγμένες 
οικονομίες, η μέση «εργαζόμενη οικογένεια» σε τίποτα δεν είδε τη θέση της να 
βελτιώνεται - εξού και η δυσφορία γίνεται μόνιμο χαρακτηριστικό του κοινωνικού 
τοπίου και μόλις το 30% των ερωτηθέντων στις δημοσκοπήσεις δηλώνει ότι «η χώρα 
βαδίζει προς τη σωστή κατεύθυνση».

Πρόκειται, μάλιστα, για φαινόμενο με βάθος και όχι συγκυριακό. Ήδη από το 2010 
το διάμεσο εισόδημα στον Καναδά έφτασε (και προφανώς έκτοτε ξεπέρασε) αυτό των 
ΗΠΑ, ήτοι 18.000 δολάρια ετησίως - ενώ και οι Βρετανοί, οι Ολλανδοί και οι 
Σουηδοί εργαζόμενοι κάλυψαν σε σημαντικό βαθμό κατά την παρελθούσα δεκαετία τπ 
διαφορά που τους χώριζε από τους Αμερικανούς.

Για τους πλέον αδύναμους, τα πράγματα είναι χειρότερα: Το κατώτερο 20% του 
πληθυσμού στην εισοδηματική πυραμίδα κινείται χαμηλότερα από ό,τι το αντίστοιχο 
τμήμα σε σειρά ευρωπαϊκών χωρών, αντίστροφα από όσα ίσχυαν προ 35ετίας, οπότε 
οι Αμερικανοί φτωχοί ήταν, σε απόλυτους αριθμούς, σαφώς πλουσιότεροι των 
Ευρωπαίων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που συγκεντρώθηκαν σε βάθος χρόνου στη βάση δεδομένων 
του Luxembourg Income Study, το αμερικανικό διάμεσο εισόδημα ήταν το 2010 
αυξημένο κατά 20% σε σχέση με το 1980, όμως απολύτως στάσιμο σε σχέση με το 
2000, όταν την ίδια δεκαετία η Βρετανία και ο Καναδάς γνώρισαν αύξηση κατά 20% 
και η Ολλανδία κατά 14%.

Βεβαίως, η σύγκριση του διάμεσου με το μέσο κατά κεφαλήν εισόδημα αποκαλύπτει 
άνοιγμα της εισοδηματικής ψαλίδας υπέρ των ισχυροτέρων, οι οποίοι και είναι οι 
μόνοι που επωφελήθηκαν από την ανάκαμψη.

  Σελίδα 1 από 2  Επόμενη σελίδα »
http://www.capital.gr/news.asp?id=2043589

http://www.capital.gr/news.asp?id=2043589
________

Orasi mailing list
για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
και στο θέμα γράψτε unsubscribe

Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας 
στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]

διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα
http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net

Για το αρχείο της λίστας
http://www.mail-archive.com/[email protected]/
παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011)
http://www.freelists.org/archives/orasi
__________
NVDA δωρεάν αναγνώστης οθώνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού
http://www.nvda-project.org/
__________
Για καλή Ελληνική και ξένη μουσική, Θεατρικά έργα από το ελληνικό και παγκόσμιο 
ρεπερτόριο επισκεφθείτε το
http://www.isobitis.com

______________

Απαντηση