στη Χίο, όπου τον φιλοξενούν με μεγάλη προθυμία. Και από κει περνά στην
Τουρκία.
Οι Τούρκοι τον υποδέχτηκαν με θαυμασμό. Ο σουλτάνος του πρόσφερε 15
χιλιάδες γρόσια το μήνα και 300 σε καθένα απ” τους συντρόφους του, και
του είπε πως είναι λεύτερος να κινείται σ” όλη την επικράτεια.
Ζούσε στα περίχωρα της Σμύρνης, μόνος, μακριά απ” τη γυναίκα του και τον
γιό του, πίνοντας το πικρό ποτήρι της θλίψης.
Έγινε μια προσπάθεια να δοθεί αμνηστεία. Το παλάτι όμως επιφυλάχτηκε.
Ήθελε πρώτα να προσκυνήσει τον Όθωνα ο Κριεζώτης. Αυτός όμως απάντησε
στους μεσολαβητές:
-«Τι λέτε, ορέ βελιάκιμ. Ο Κριεζώτης δεν προσκυνά το βαυαρό, αλλά θα
πεθάνω εδώ στην ξενητιά. Τι με μέλλει • την τιμήν δε θα την χάσω και μια
μέρα η πατρίδα μου, όταν βάλει γνώση, τα κόκκαλά μου θα τα πάρει από την
ξενιτιά και θα τα τιμήσει. Θα μου δώσει και τρεις πήχεις τόπο γιατί έχω
δίκιο κι ας φωνάζουν τώρα τα κοράκια. Ο Όθωνας, ορέ, δε θα μείνει, αργά
ή γρήγορα θα φύγει. Λέγουν πως μια φορά και ένας κάποιος Θεμιστοκλής
έτσι σαν και μένα εξορίστηκε και πέθανε σε τούτα τα χώματα και κατόπιν
του δώσανε δίκιο, του έκαμαν κι ένα μεγάλο άγαλμα. Οι Ρωμιοί έτζι είναι,
κατόπιν τους έρχεται γνώση…».
Και ένα πρωί εκεί στην ξενητειά του ήρθε ο θάνατος ύστερα από ολιγοήμερη
αρρώστια. Ήταν ακάλεστος ή σταλμένος απ” το παλάτι της Αθήνας; Πολλοί
υποστηρίζουν πως κάποιος αποσταλμένος απ” το παλάτι τον πότισε
δηλητήριο. Το αγγελτήριο του θανάτου του έλεγε:
«Την νύκτα της Τετάρτης προς την Πέμπτην απεβίωσεν εις το χωρίον Γωνιά
(Μπουτζά) ο γέρων στρατηγός Κριεζώτης μετά ολιγοήμερον νόσον. Επιμέλεια
δετινών συγγενών και φίλων του στρατηγού, κατεβιβάσθη ο νεκρός εκ του
χωρίου εις την πόλιν δια να κηδευθή σήμερον (13-2-1853) μετά της
ανηκούσης πομπής.
Στη Σμύρνη και στο ναό της Αγίας Φωτεινής έγινε μεγαλόπρεπα η κηδεία
του. Την παρακολούθησε ο αδούλωτος ψυχικά ελληνικός πληθυσμός της
Σμύρ¬νης και απέδωσε τιμές στρατηγού στρατιωτικό τουρκικό απόσπασμα. Η
επίσημη Ελλάδα απουσίαζε. Τον επικήδειο εκφώνησε ο Θωμάς Τιμαγένης. Ήταν
ένας εξαίσιος ύμνος κι ένα λογοτεχνικό αριστούργημα που συνόδεψε το
νεκρό στην αθανασία. Αξίζει να παραθέσουμε εδώ μερικά κομμάτια του:
«Και έπεσεν ο δυνατός του Ισραήλ. Και ο δυνατός του Ισραήλ φέρεται
άπνους εις την κοινήν αποθήκην του ανθρωπίνου γένους… Έλα κατέβα συ γέρε
απόμαχε στρατιώτα, κατέβα από των υψικαρήνων ορέων της Ελλάδος, έλα,
κατέβα να ιδής, αν γνωρίζης, οποίον άνδρα δέχεται σήμερον εκείνος ο
χαίνων εκεί τάφος. Έλα κατέβα, Σύ των Ευβοϊκών ορέων ορεσίστροφε
Αρματολέ να ιδής οποίον μεγάνορος φέρετρον περιστοιχεί σήμερον η
Σμυρναίων πόλις, πηλίκου ανδρός νεκρόν χωρεί ο μικρός εκείνος τάφος…
«Μόλις ηκουετο όπλων κλαγγή και πάταγος ίππων, ανδρών πολεμούντων, και ο
λεοντόκαρδος Κριεζώτης, με υψιπέτου αετού και τόλμην και ταχύτητα,
επήρχετο εκεί ως καταιγίς φερομένη μετά βροντής και σει¬σμού και φωνής
μεγάλης και ως φλόξ πυρός κατεσθίουσα μυριάνδρους φάλαγγας εις προς
χίλιους και δυο μετακινούντες μυριάδας…
«Ο πρόμαχος της Ελλάδος και Υποστράτηγος Νικόλαος Κριεζώτης ο φυράσας
την γην της Ελλάδος με το αίμα του, αποθνήσκει σήμερον ως ένας των
ιδιωτών, ξένος εν ξένη… Αλλ” όσοι, στρατηγέ της Ελλάδος, κατώρθωσαν όσα
σύ, έχουν τιμάς ικανός τας πράξεις των, το όνομα των…
«Και αν άπαξ ο Θεμιστοκλής έπιε το κώνειον χάριν της πατρίδος του, ο
Κριεζώτης έπινε το πικρόν ποτήριον της προσβεβλημένης φιλοτιμίας του
καθ” εκάστην και η αδιάλειπτος ανάμνησις της πατρίδος του έφερε τον
θάνατον εις τον Στρατάρχην της Ελλάδος. Έως και αυτή η τελευταία πνοή
του εξήρχετο με το όνομα της φιλτάτης πατρίδος… Ετελεύτησας τον βίον
εξόριστος, ατυχής και ως ο αρχαίος Ισραήλ, καθήμενος επί της ξένης γης
έψαλλες με την παλληκάρια σου. «Επίτονποταμόν Βαβυλώνος εκεί εκαθήσαμεν
και εκλαύσαμεν εν τω μνησθήναι ημών της Σιών…
«Σήμερον λύονται αι βαρείαι της εξορίας σου αλύσεις και σήμερον παύει ο
γύψ της ιδίας σου φιλοτιμίας να κατατρώγει τα σπλάχνα του γέρου τούτου
αρματολού, διότι απέθανε πλέον.
Κατάβα, κατάβα Στρατάρχα της Ελλάδος, εις τον χοίνοντα τάφον και ανάμενε
εκεί την εσχάτην σάλπιγγα της κοινής αναστάσεως. Φέρε μαζί σου και θάψον
εν τω αυτώ σου τάφω, τας αλγηδόνας, τας θλίψεις, τας πληγάς σου. Η δε
αδέκαστος ιστορία, ταχέως ή βραδέως, θέλει σε ανελκύσει από τον
σκοτεινόν σου τάφον και θέλει σε ανυψώσει εις την αξίαν περιωπήν,
αποδίδουσα εις την μνήμην σου το δίκαιον σέβας και τους πρέποντος
επαίνους…».
Αυτόν τον επιτάφιο λόγο καταχώριζε σε λίγες μέρες στις στήλες της η
εφημερίδα «Ελπίς» αντί νεκρολογίας και πρόσθετε:
«Αν οι υπουργοί μας έχουν αίσθημα τιμής ας αισχυνθώσι. Αν οι βουλευταί
έχουν αίσθημα τιμής ας αισχυνθώσι και αυτοί. Ο Στρατηγός Κριεζώτης
εις ξένην γην απέθανε, εις ξένην γην ετάφη, μακράν της πατρίδος, εις
την απελευθέρωσιν της οποίας έλαβεν τόσον ενεργητικόν μέρος και οι
συνεταίροι του εν τη ανταρσία έχουσι χαρτοφυλάκια, κάθηνται εις βου
λευτικός και γερουσιαστικάς θέσεις!!». –
Με το θάνατο του Κριεζώτη προστέθηκε στην ελληνική ιστορία ένα ακόμα
στίγμα αχαριστίας.
Από το βιβλίο του Κώστα Δ. Παπαδημητρίου: «ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΩΡΕΣ -ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ
ΛΟΓΙΑ των ΑΓΩΝΙΣΤΩΝ του 21.» Αθήνα, Φλεβάρης 1993.
Μου αρέσει!Μου αρέσει!
________
Orasi mailing list
για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
και στο θέμα γράψτε unsubscribe
Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας
στείλτε email στην διεύθυνση
[email protected]
διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα
http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net
Για το αρχείο της λίστας
http://www.mail-archive.com/[email protected]/
παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011)
http://www.freelists.org/archives/orasi
__________
NVDA δωρεάν αναγνώστης οθώνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού
http://www.nvda-project.org/
__________
Για καλή Ελληνική και ξένη μουσική, Θεατρικά έργα από το ελληνικό και παγκόσμιο
ρεπερτόριο επισκεφθείτε το
http://www.isobitis.com
______________