"Hakikat nibak OTONOMI hana laén nibak tapeusah droë teutap djeuët keu aneuk 
djadjahan gob"

 
SURAT PEUNJATA ATJÈH MEURDÉHKA
Atjèh, Sumatra, 4 Désèmbèr, 1976

 





Keu Bansa-Bansa Dônja: 







 WN Tgk Hasan Cs, 1976


 
"Kamoë Atjèh hana meudjak mita-mita paké deungon bansa Djawa meunjoë awaknjan 
djiduëk di Nanggroë droëdjih; meunjo awaknjan hana djidjak djadjah kamoë dan 
djidjak meulagak lagèë Tuan ' dalam rumoh kamoë."
Kamoë, Bansa Atjèh, Sumatra, ateuëh neuduëk Hak bak peuteuntèë nasib droë lagèë 
bansa-bansa laén, dan ateuëh neuduëk Hak kamoë bak peulindông tanoh pusaka 
éndatu, deungon njoë kamoë peunjata droë kamoë meurdéhka dan lheuëh nibak 
bandum ikatan keukusaan politék nibak peumeurintah aséng di Djakarta, Djawa. 
 
Nangroë pusaka éndatu kamoë njoë na saboh Nanggroë njang sabé meurdéhka dan 
meudèëlat mulai dônja teudong, Keuradjaan Beulanda nakeuëh keukuasaan aséng 
njang phön that djak tjuba djadjah kamoë, watèë djipeunjata prang ateuëh 
neugara Atjèh njang meurdéhka dan meudèëlat , bak uroë 26 Mart, 1873, dan bak 
uroë njan ladju djipeu-ék prang ateuëh kamoë deungon djibantu lé sipa-i Djawa . 
Peu keuneulheuëh nibak seurangan Beulanda njoë ka meutuléh bak ôn phôn dalam 
surat-surat haba ban saboh dônja. Dalam surat haba Inggréh THE LONDON TIMES, 
uroë 22 April, 1873, meutuléh: "Saboh keudjadian njang meunarék that haté dalam 
seudjarah peundjadjahan modêrèn ka ta deungo teudjadi di pulo Hindia Timu. 
Saboh armada njang raja lagèëna njang teudong nibak bansa Èrupa ka geupeutalô 
prang ulèh saboh teuntra neugara asai disinan.... Neugara Atjèh. Ulèh bansa 
Atjèh ka geuteumeung saboh keumeunangan njang peuneutôih that . Musôh
 Atjèh kon ka talô mantong, teutapi ka pajah pluëng bandum." Dalam surat haba 
Amèrika, THE NEW YORK TIMES, bak uroë 6 Mei, 1873, meutuléh: "Saboh prang njang 
meulabô darah ka teudjadi di Atjèh, saboh keuradjaan njang mat kuasa ateuëh 
pulo Sumatra rot barôh. Uléh Beulanda ka djipeu-ék prang ateuëh ureuëng Atjèh, 
dan djinoë ka geutanjoë teurimong haba peu hasédjih. Seurangan Beulanda njang 
ka geubalah lé ureuëng Atjèh deungon geusië djih ramè lagèëna. Panglima 
Beulanda ka geupoh maté dan teuntra-djih ka djipluëng bandum pula p-pingkui. 
Meunurôt keunjataan, teunta Beulanda keubit-keubit hantjô meudeudak." 
Keudjadian njang luwa biasa njoë, ka meunarék peurhatéan dônja njang raja 
lagèëna, trôk 'an ulèh uléh Prèsidèn Ulysses S. Grant dari Amèrika Sjarikat 
geupeuteubiët saboh Surat Peunjata Dong Teungoh Njang Adé ( Proclamation of 
Impartial Neutrality ) dalam prang antara Beulanda deungon Atjèh njoë. 
 
Bak uroë 25 Dèsèmbèr, 1873 ( uroë lahé Nabi Isa ) uléh Beulanda ka djipeu-ék 
prang njang keu dua ateuëh Atjèh, dan deungon njan mulai treuk peu njang uléh 
madjalah Amèrika HARPER'S MAGAZINE, ka geubôh nan "PRANG SIREUTÔH THÔN MASA 
NJOË" , saboh prang peundjadjahan njang paléng trép dalam seudjarah manusia, 
njang dalam prang njan siteungoh nibak bansa Atjèh ka geubrië njawong geuh 
nibak peutheun Neugara kamoë njang meurdéhka dan meudèëlat. Prang njan 
geusambông trôk'an watèë bitjah Prang Dônja keu- dua. Lapan droë nibak éndatu 
njang tèkèn Surat Peunjata njoë reubah maté sjahid dalam seuëh p r a n g njang 
panjang that njan, bak peutheun keumeurdéhkaan bansa dan Neugara, bandum 
sibagoë Wali Neugara dan Panglima Thjik Angkatan Prang Neugara Atjèh njang 
meurdéhka dan meudèëlat. 
 







"Bansa Djawa njan na saboh bansa aséng keu kamoë bansa Atjèh. Kamoë hana 
hubôngan seudjarah, hana hubôngan politék, hana hubôngan budaja, hana hubôngan 
èkonomi, dan hana hubungan bumoë deungon awak njan."




 
Teutapi, watèë lheuëh habéh Prang Dônja keu-dua dan Hindia Beulanda djipeugah 
ka djibubar - saboh keuradjaan hana bubar meunjoë wilajah djih mantong 
djipeulahra lagèë sot - Nanggroë Atjèh hana djipulang keu kamoë Atjèh, teutapi 
ka djibri uléh Beulanda keu Djawa - Lamiët djih deungon djimeukomplot ngon 
peundjadjah-peundjadjah Barat laén di Asia Tuënggara njoë. Bansa Djawa njan na 
saboh bansa aséng keu kamoë bansa Atjèh. Kamoë hana hubôngan seudjarah, hana 
hubôngan politék, hana hubôngan budaja, hana hubôngan èkonomi, dan hana 
hubungan bumoë deungon awak njan. Watèë hasé peunaklôkkan dan peundjadjahan 
Beulanda teutap djipeulahra bandum, dan lheuëh njan djibri lagèë pusaka keu 
bansa Djawa - lagèë meunankeuh njang ka djipeulaku - maka akibatdjih 
handjeuëthan akan teudong peundjadjahan Djawa bak teumpat djidong peundjadjahan 
Beulanda, teutapi peundjadjahan njan, bôh ulèh bansa Beulanda Èrupa njang 
meukilét putéh
 atawa ulèh bansa Asia Djawa njang meukilét mirah, hana mungkén geuteurimong 
ulèh bansa Atjèh. 
 
Meunurôt Hukôm Internasional dan Hukôm Sjarikat Bansa-bansa, maka wadjéb ateuëh 
Beulanda supaja dji pulang Hak Dèëlat ateuëh Nanggroë Atjèh njoë keu kamoë 
bansa Atjèh. Beulanda hana hak djih bak djidjak bri dèëlat ateuëh Nanggroë 
Atjèh keu Djawa atawa keu "Indônèsia" sabab "Indônèsia" njan nakeuh nan njang 
djipeuna-peuna mantong, mangat djeuët dji tôp-tôp peundjadjahan bansa Djawa. 
Mulai phôn dônja njoë teudong hantom na saboh bansa di Asia Tuênggara njoë 
njang meunan lagèë njan. Meunantjit, meunurôt 'èleumè bansa-bansa ( ethnology 
), 'èleumè basa ( philology ), 'èleumè asai usui budaja ( cultural anthropology 
), 'èleumè seudjarah (history ), dan 'èleumè masjarakat (sociology ) hana saboh 
"bansa Indônèsia" njan di Asia Tuënggara njoë. Nan "Indônèsia" njan hana laén 
nibak saboh mèrèk barô, dalam basa gob, njang hana meuhubông sapeuë deungon 
seudjarah, basa, budaja, peuë lom deungon keupeunténgan
 kamoë Atjèh, Sumatra. Uléh Beulanda mèrèk barô "Indônèsia" njan djingui 
sibagoë geunantoë nan " Hindia Beulanda" njang gob bantji njan. Ulèh kawôm 
kolonialis Djawa pih djiteupeuë rajek guna nan pura-pura njan,mangat djeuët 
djitôp-tôp kolonialisme Djawa, dan mangat djeuët djiteumeung peungakuan dônja 
luwa njang hana teupeuë sapeuë peukara seudjarah pulo-pulo Asia Tuënggara njoë.
 
Meunjoë peundjadjahan Beulanda hana beutôi dan salah, maka peundjadjahan Djawa 
njang trang-trang djipeudong ateuëh neuduëk peundjadjahan Beulanda njan pih 
salah tjit. Dalam hukôm Internasional ka geukheun: ex injuria jus non oritur. 
Hana keu'adélan meu-asai nibak keudjahatan, hana buëtbeuna djeuët meudong 
ateuëh buët salah!
Bahthatpih meunan, bansa Djawa njan mantong tjit tjuba-tjuba peudong 
peundjadjahan djih ateuëh kamoë Atjèh, Sumatra, pada hai bandum nanggroë 
peundjadjah Èrupa - lagèë Beulanda, Peurantjéh, Inggréh, Spanjol, dan Portugéh 
-ka han ék lé keumah peubuët buët njan dalam abat njoë. Dalam masa 30 Thôn 
njang akhé njoë, ka meukalon ulèh kamoë bansa Atjèh, pakriban tanoh pusaka 
éndatu kamoë ka djirampok, djipeurusak dan djipeureuloh uléh sipeundjadjah 
Djawa; harta pusaka bansa kamoë ka djih tjuë; buët hareukat bansa kamoë ka djih 
peureuloh; peundidéhkan aneuk kamoë ka djih peusisat; ureuëng-ureuëng bakoë 
kamoë ka djih lét nibak nanggroë; bansa kamoë ka dji-ikat deungon ranté 
keuzaléman, djipeugasiën dan hana djipadôli: hudép bansa kamoë ka rhôt 
rata-rata 34 thôn; pakriban njoë meunjoë tabandéng deungon ukôran dônja njang 
80 thôn! Meunjanpih makén siuroë makén kureuëng, padahai Atjèh, Sumatra, 
peutamong pèng
 keudjih leubèh 15 miljar dollar Amèrika djeuëb-djeuëb thôn njang mandum 
djiangkôt keudéh u Djawa peukaja droë-djih.
 
Kamoë Atjèh hana meudjak mita-mita paké deungon bansa Djawa meunjoë awaknjan 
djiduëk di Nanggroë droëdjih; meunjo awaknjan hana djidjak djadjah kamoë dan 
djidjak meulagak lagèë Tuan ' dalam rumoh kamoë. Mulai uroë njoë, kamoë 
meukeusud djeuët keu ureuëng Po di rumoh droëmeuh: meunjo kon meunan hudép njoë 
hana meuguna; djeuët meupeugot hukôm dan atôran droëmeuëh - kon lagèë 
keupeunténgan Djawa; djeuët keu ureuëng njang djamin keumeurdéhkaan droëmeuh: 
njang kamoë leubèh nibak keumah; djeuët keu sabab mulia deungon bansa-bansa 
laén dalam dônja: lagèë éndatu kamoë tjit sabé meunan! Paneuk djih: mulia dan 
meudèëlat ateuëh Tanoh Pusaka Éndatu droë!
 
Peurdjuangan keumeurdéhkaan kamoë njoë punoh keu'adélan. Kamoë hana meudjak 
tjok nanggroë gob - lagèë Djawa djak tjok nanggroë kamoë. Nanggroë kamoë ka 
Neubri uléh Allah punoh deungon hareuta njang le lagèëna. Kamoë meukeusud bri 
bungong djaroë njang meumakna keu masjarakat dônja, dan kamoë prèh peungakuan 
nibak bansa-bansa njang meu-adab. Kamoë bri djaroë meusahbat keu bandum bansa 
dan keu bandum neugara ateuëh rhuëng dônja !

Ateuëh nan bansa Atjèh, Sumatra, njang meurdéhka dan meudèëlat.

 
Tengku Hasan Muhammad di Tiro
Keutuha

Angkatan Atjèh Sumatra Meurdéhka
Wali Neugara Atjèh.
Atjèh, Sumatra, 4 Désèmbèr, 1976


============================================
Tgk Hasan di Tiro: Lumo djawa (jawa) dum di Atjèh (Aceh) ! 
http://www.youtube.com/watch?v=H7wcl7m8xp8&feature=related 

Tgk Hasan di Tiro: Ureuëng Atjèh Kahabéh Gadoh Karakter ! 
http://www.youtube.com/watch?v=H8mbiUwHpIY&feature=related 

Tgk Hasan di Tiro: Peuë (Puë) peunjakét Bangsa Atjèh uroë njoë ? 
http://www.youtube.com/watch?v=sbJsJtdDFE8 

Tgk Hasan di Tiro: Gubernur, Bupati, Camat dst nakeuh geupeunan Lhoh 
(Pengkhianat)! 
http://www.youtube.com/watch?v=oqJYGoF0SMQ&feature=related 

Tgk Hasan di Tiro: "Ureuëng njang paléng bahaja keu geutajoe nakeuh - djawa 
keumah djipeugot urg atjèh seutotdjih nibak seutot geutanjoe. Mantong na urg 
atjèh njang tém djeuët keu kulidjih, keu sidadudjih, keu gubernurdjih, keu 
bupatidjih, keu tjamatdjih, dll. Mantong na biëk droëteuh njang djak djôk dan 
peusah nanggroe atjèh keu djawa!" 
http://www.youtube.com/watch?v=Gbjb04wKWow&feature=related 

"Udép geutanjoë hana juëm meusaboh aneukmanok meunjo hana tapeutheun peuë njang 
ka geukeubah lé éndatu. Udép sibagoë lamiët dan djadjahan gob njan hana juëm 
meu-sikeuëh ! Meunjo tateupuë(peuë) arti keumuliaan! UREUENG-UREUENG LAGÈË LÔN 
1000 X ( SIRIBÈË GO ) LEUBÈH GOT MATÉ NIBAk DIDJADJAH LÉ DJAWA !!! 
Kheun Tgk Hasan di Tiro 
http://www.youtube.com/watch?v=oqJYGoF0SMQ 
 


      

Kirim email ke