PCNEN
Drugi pisu:
3. Novembar 2002.
Bozidar Djelic uoci nastavka razgovora o harmonizaciji ekonomskih
sistema
Bice sve jasnije kada formiramo srpsku carinu
Nase kolege iz Crne Gore pozvali smo da naredne nedelje, 7. i 8.
novembra dodju u Beograd, na nastavak razgovora o daljoj harmonizaciji
ekonomskih odnosa, jer je sada vec izvjesno, uz neke izuzetke, sta ce se
nalaziti u ustavnoj povelji drzavne zajednice Srbije i Crne Gore -
izjavio je za "Vijesti" srpski ministar finansija Bozidar Djelic.
On je potvrdio da ce na tom sastanku predati palicu za nastavak
razgovora svom kolegi, ministru Goranu Piticu, koji ce ubuduce
predvoditi delegaciju Vlade Srbije. Djelic naglasava da je sasvim
logicno sto ce Pitic preuzeti ulogu koordinatora u daljim kontaktima sa
Vladom Crne Gore i da je sada pravo vrijeme za to, jer je istovremeno
zaduzen da komunicira i koordinira napore Srbije za prikljucivanje
Evropskoj uniji.
Da li se vec zna i dnevni red predstojeceg sastanka?
- Vrijeme je da sa mnogo vise detalja razmotrimo nuzni obim finansiranja
zajednickih funkcija, ali da istovremeno "lansiramo" i razne tehnicke
grupe, o kojima smo ranije postigli dogovor. Mislim da ima jos prostora
za racionalizaciju troskova na zajednickom nivou, a na osnovu prvih
procjena Crnogorci su najavili da ce za finansiranje drzavne zajednice u
narednoj godini izdvojiti oko 50 miliona eura.
A Srbija?
- Crna Gora bi trebalo da obezbijedi oko sest odsto sredstava, a Srbija
ostatak. Kada se to preracuna dolazi se do cifre od oko 783 miliona eura
i te pare za finansiranje drzavne zajednice ce Srbija morati da izdvoji
iz svog budzeta.
-Kako bi po Vasem misljenju trebalo da izgledaju buduci ekonomski odnosi
Srbije i Crne Gore?
- Prvo, moramo imati ciste racune. To znaci da mora postojati unaprijed
odredjeni "kljuc", po kojem ce se izmedju Srbije i Crne Gore dijeliti
rashodi, neophodni za funkcionisanje institucija buduce drzavne
zajednice. O tom kljucu vec smo se dogovorili i to ce biti ucesce u
bruto nacionalnom dohotku. Tu, dakle, nema vise nikakvih nerijesenih
problema izmedju vlada Srbije i Crne Gore, vec nastavak te diskusije
potenciraju samo jos neki korisnici federalnog budzeta. Drugo,
dogovorili smo se da se rashodi izvrsavaju po teritorijalnom principu,
tako da ce i Srbija i Crna Gora kroz svoj trezore izvrsavati rashode
zajednickih institucija na svojoj teritoriji. Ima nagovjestaja da ce
Crna Gora mozda nama povjeriti da to radimo u jos vecem obimu.
Na sta konkretno mislite?
- Prije svega na diplomatsko-konzularna predstavnistva. To bi bilo dobro
rjesenje i za Crnu Goru, jer onda nece morati da siri neku aparaturu
koja im zaista nije nuzna i samo bi im povecala troskove.
- Da li ce princip teritorijalnog finansiranja vaziti i za Vojsku
Jugoslavije?
Zna se koji je "kljuc" i kroz kotizaciju Srbija i Crna Gora ce
obezbijediti sredstva za finansiranje svih zajednickih instiucija, pa i
VJ. To ne znaci da ce Srbija placati troskove neke kasarne u Nisu, a
Crna Gora nabavku graska za vojnike u Podgorici. Postojace zajednicka
kasa i znace se koji dio sredstava mora da obezbijedi svaka od
drzava-clanica. Zna se koliko kosta VJ u Crnoj Gori i u slucaju da ti
rashodi budu veci od njene kotizacije, iz Trezora Srbije ce se Crnoj
Gori nadomjestiti ta razlika.
Zar onda nece doci do novog problema, jer se postavlja pitanje valute
prilikom placanja kotizacije?
- Dinar je konvertibilan.
Sta ako Crna Gora odbije da primi dinare, jer je tamo euro jedino
sredstvo placanja?
- Vidjecete da ce se taj problem brzo rijesiti. Uvjeren sam da ce i
platni promet izmedju Srbije i Crne Gore uskoro poceti nesmetano da
funkcionise.
S obzirom da jos nema saglasnosti o politickom dijelu ustavne povelje,
sta je po najveci problem u ekonomskoj sferi?
- Upravo platni promet. Nekako se obije centralne banke ponasaju kao da
vrse optimizaciju na lokalnom nivou, a ne vide siru sliku. Iz nekih
razloga najteze ce se harmonizacija obaviti u finansijskoj sferi
Bice sve jasnije kada formiramo srpsku carinu
Neki velike prepreke vide i u razlicitim carinama?
- Za medjusobnu trgovinu je veoma vazno da se konacno izadje iz "sive"
zone. Iako svi znamo da su carinska opterecenja u Srbiji i Crnoj Gori
razlicita, neko odbija da prihvati realnost da sada na administrativnoj
granici postoje carinske ispostave. Sve ce biti savrseno jasno kada
postojeca Savezna uprava carina postane srpska carina u okviru naseg
Ministarstva finansija. Carinske ispostave na administrativnoj granici
ce i dalje ostati, ali to nije poruka ni protiv Crne Gore, niti protiv
trzisne ekonomije, vec samo nacin da se rasciste odnosi. Kada se stvari
tako postave, vidjecemo da je u ekonomskom interesu Srbije, a jos vise
Crne Gore da imamo iste carinske stope, isti carinski postupak i
zajednicku sluzbu na nivou drzavne zajednice, koja ce moci u bilo kom
momentu da posjeti bilo koju carinsku ispostavu u ime obije
drzave-clanice i proveri d! a li se sve radi po zakonu, o cemu je
dogovor vec postignut. Kada se sve to postigne, a beogradskim sporazumom
je predvidjeno da se ta pitanja harmonizuju najkasnije u roku od tri
godine, mada bih volio da se to desi i znatno ranije, onda nam nece biti
potrebne nikakve carinske ispostave na administrativnim granicama.
Mislim da ce proces usaglasavanja ubrzati pritisak privrednika iz obije
drzave-clanice, a i Evropa od nas to trazi i ocekuje. Pa, kako mozemo da
budemo kredibilni i da nam ljudi vjeruju da iskreno zelimo ulazak u EU,
gde se sve ove stvari unaprijed podrazumijevaju, a da nismo u stanju da
obavimo harmonizaciju izmedju Srbije i Crne Gore. Moramo shvatiti i
svijet, koji se ponekad cudi kako se to, sa jedne strane spremamo i
prizeljkujemo da prenesemo veliki dio suvereniteta na EU, a sa druge
strane nam i mala unutrasnja harmonizacija predstavlja veliki korak. To
jednostavno nije logicno - rekao je Djelic.
S.Boskov
VIJESTI
Srpska Informativna Mreza
[EMAIL PROTECTED]
http://www.antic.org/
