|
|
|
VESTI, 27.OTOBAR, 2003
---------------------------
U SRPSKOJ PRAVOSLAVNOJ
CRKVI KASNE ZARADE
PATRIJARŠIJI PRAZNA KASA!
•
Sredstva u centralni budžet ne stižu na vreme, a najveći dužnici, kako
"Vesti" saznaju, su eparhije zapadnoevropska i mileševska • Plate
profesora Bogoslovskog fakulteta, srednjih bogoslovskih škola, kao i
patrijaršijskih službenika, kasne i do dva meseca, kažu naši izvori
|
|
|
Prema mnogim jadikovkama, koje su se minulih dana horski
čule u svešteničkim krugovima, centralna KASA
Patrijaršije Srpske pravoslavne crkve prilično je ispražnjena.
Zbog
nedostatka novca plate profesora Bogoslovskog fakulteta, srednjih
bogoslovskih škola SPC, kao i patrijaršijskih službenika kasnile su i do
dva meseca - žale se oni kojima je, kako sami napominju, zarada za tekući
mesec do skoro isplaćivana već poslednjih dana istog tog
meseca.
Međutim, kako "Vesti" nezvanično saznaju u dobro obaveštenim
visokim crkvenim krugovima, "zarade su kasnile nešto više od mesec
dana. Za avgust su isplaćene u drugoj polovini septembra, septembarske
se isplaćuju iz dva dela tokom oktobra, a oktobarske plate ne bi trebalo
mnogo da kasne".
Prema objašnjenju koje smo dobili od crkvenih
velikodostojnika upućenih u ovaj problem, kašnjenje je nastalo "zbog
neblagovremenog priliva sredstava u centralnu patrijaršijsku kasu, a u
međuvremenu je potrošena velika suma novca, o čemu su do sada, iz
nadležnih stručnih službi, podneta dva opširna i detaljna izveštaja
Svetom arhijerejskom saboru SPC".
Naši sagovornici dodaju da
"septembarske plate još uvek nisu podeljene samo u Bogosloviji u Sremskim
Karlovcima", međutim u Patrijaršiji SPC očekuju da to učini Eparhija
sremska, budući da "ona nije izmirila svoje novčane obaveze prema
Sinodalnom fondu, odakle se finansiraju i pomenute zarade".
'Prebijanjem' dugova prema Patrijaršiji, "plate u pojedinim
bogoslovijama isplatile su nadležne eparhije: Dalmatinska bogosloviji
manastira Krka, Mitropolija crnogorsko-primorska cetinjskoj bogosloviji, a
Šumadijska eparhija kragujevačkoj boglovskoj ustanovi. Zarade za avgust i
septembar isplaćene su bogosloviji u Srbinju pre desetak dana".
"Pored
sremske", napominju naši sagovornici, "trenutno najveći dužnici su
zapadnoevropska i mileševska eparhija, a izvestan broj eparhija konstantno
izbegava da blagovremeno izvršava svoje obaveze prema centralnoj kasi
SPC". Visoki crkveni krugovi takođe ističu da, "osim kanadske i
srednjoevropske eparhije, nijedna druga srpska pravoslavna eparhija iz
rasejanja ne uplaćuje nikakva sredstva Patrijaršiji u Beogradu, a veliki
broj njihovih klirika se školuje u bogoslovskim ustanovama SPC u
otadžbini". |
|
Izdavači
se sami finansiraju |
|
Proletos je, odlukom Svetog arhijerejskog
Sinoda, 25. marta formirana Izdavačko-informativna služba SPC,
u čiji sastav su ušli Informativna služba, "Pravoslavlje" i
drugi patrijaršijski listovi, kao i kompletna izdavačka
delatnost. Istom odlukom je predviđeno da se
novoformirana ustanova finansira iz sopstvenih prihoda, a ne
iz centralne crkvene kase, kažu izvori
"Vesti". | | |
|
Provizija
za tuđe sveće |
|
Prema objašnjenju koje smo dobili, "da bi se
Patrijaršija izdržavala potrebno je da sve eparhije SPC u
otadžbini i rasejanju, svaki svoj materijalni izdatak
taksiraju sa četiri odsto crkvene takse u korist Patrijaršije.
Takođe, da jedan odsto od ukupnog budžeta svih svojih
eparhijskih crkvenih jedinica (crkvene opštine i manastiri)
uplate u centralnu patrijaršijsku kasu. Eparhije bi trebalo da
kupuju i sveće u Patrijaršiji, međutim ako to čine na drugoj
strani, onda su dužne da u centralnu crkvenu kasu uplate
proviziju u iznosu od jedne petine novčane vrednosti
sveća". | | |
|
R. Lončar |
|
|
VESTI, 01.NOVEMBAR, 2003.
---------------------
PRAZNA KASA SRPSKE
PRAVOSLAVNE CRKVE
VLADA OBEĆALA 60 MILIONA
• Država već pomagala SPC, za ovu godinu sa 30
miliona dinara • Bez pomoći vlade patrijaršijska kasa bila bi prazna već u
maju |
|
 |
|
Rupa u kasi: Patrijaršijski
dom u
Beogradu | |
Budući da je Srpska pravoslavna crkva u ozbiljnim
finansijskim teškoćama, da kasne plate sveštenicima, kao što su
"Vesti" već pisale, Vlada Republike Srbije obećala je novčanu pomoć
za iduću godinu u iznosu od 60 MILIONA dinara.
Novac bi u kasu Patrijaršije SPC-a tokom 2004. godine trebalo da pristiže
mesečno po pet miliona dinara, saznaju "Vesti" u visokim crkvenim
krugovima. Nezvaničnu potvrdu te informacije dobili smo i u Ministarstvu
finansija i u samoj Vladi.
Izvori "Vesti" iz vrha SPC-a napominju da
je Vlada Srbije ove godine već pomogla Srpsku crkvu sa 30 miliona dinara,
kao i "da nije bilo te finansijske injekcije centralna crkvena kasa bila
bi prazna još od maja". Mnoge eparhije SPC-a, i same u novčanoj oskudici,
ne izvršavaju blagovremeno svoje obaveze prema Sinodalnom fondu. Iz tog
fonda se, između ostalog, plaćaju zaposleni u Patrijaršiji,
srednjoškolskim i visokoškolskim ustanovama SPC-a. |
|
Kasne
plate |
|
Zbog neblagovremenog priliva novca u
centralnu patrijaršijsku kasu, od avgusta kasne plate
zaposlenih u SPC-u, koji se iz te kase finansiraju. Zarade bi,
tvrde izvori "Vesti" u vrhu SPC-a, bilo gotovo nemoguće
isplatiti, čak i sa zakašnjenjem od mesec i više dana, da nije
bilo pomoći države. U Patrijaršiji se nadaju da neće biti
daljeg kašnjenja zarada jer su neke eparhije već počele da
izmiruju dugove, a očekuju se i prihodi od prodaje kalendara
za 2004.
godinu. | |
Od pomenutih 30 miliona pomoći za ovu godinu, koji su
počeli da pristižu od maja, prema objašnjenju koje su "Vesti" dobile u
najvišim crkvenim krugovima, "jedna trećina utrošena je za izmirenje
zaostalih poreza i doprinosa državi, a od ostatka su poslednjih meseci
isplaćivane zarade zaposlenima u pomenutim crkvenim ustanovama, kao i za
hitne finansijske troškove.
Prateći sudbinu svog naroda, kako kroz
celu istoriju tako i u sadašnjem vremenu, SPC je danas, kao i većina
ustanova, preduzeća i građana Srbije, u ozbiljnoj novčanoj krizi. To se
naročito odnosi na eparhije sa prostora bivše SFRJ, a da bi se
Patrijaršija izdržavala potrebno je da sve eparhije SPC-a u otadžbini i
rasejanju svaki svoj materijalni izdatak taksiraju sa četiri odsto crkvene
takse u korist Patrijaršije. |
|
Dužna i
Zapadnoevropska eparhija |
|
Najveći dužnici su trenutno Eparhije sremska,
mileševska i zapadnoevropska, kažu najviši crkveni izvori,
napominjući da će ove eparhije kad izmire dugove biti najveći
patrijaršijski dobrotvori, jer su one u Patrijaršiji najviše
kupovale sveća i drugih crkvenih predmeta. I mnoge druge
eparhije, kako nam je rečeno, ne izvršavaju blagovremeno svoje
obaveze prema centralnoj crkvenoj kasi, a iz dijaspore jedino
su uredne kanadska i srednjoevropska
eparhija. | |
Takođe, da jedan odsto od ukupnog budžeta svih svojih
eparhijskih crkvenih jedinica (crkvene opštine i manastiri) uplate u
centralnu patrijaršijsku kasu. Eparhije bi trebalo da kupuju i sveće u
Patrijaršiji, a ukoliko to čine na drugoj strani, onda su dužne da u
centralnu crkvenu kasu uplate proviziju u iznosu od petine novčane
vrednosti sveća. |
|
R. Lončar |
|
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
VECERNJE
NOVOSTI, 01.NOVEMBAR, 2003
---------------------------------------------
sveće prazne kasu
M. RADETIĆ 11/1/2003, 7:35:36
PM
KASA Srpske Patrijaršije opasno se ispraznila, pa zaposleni
u ovoj kući Srpske pravoslavne crkve i sami danas dele sudbinu brojne kategorije
radnika koji sve teže primaju platu. U poslednje vreme, što se u istoriji
Patrijaršije nikada nije dogodilo. Poslednja plata takođe nije isplaćena.
Šta
je razlog za bitno istanjen buxet (iz koga se finansiraju ne samo zarade
zaposlenih, već razne patrijaršijske aktivnosti, uključujući prevoz, prijeme,
patrijarhova putovanja i slično) odgovor nije jednostavan. Od svega ima pomalo,
kažu zaposleni u samoj Patrijaršiji, koji ne kriju uznemirenost zbog ovakvog
toka stvari.
Problem je, kako saznajemo, razmatran na poslednjoj sednici
Sinoda, pa će se njime pozabaviti i članovi Svetog arhijerejskog sabora koji
zaseda 18. novembra. Sve upućuje da i Patrijaršija počinje da steže
kaiš.
EPARHIJE – DUŽNICI
- TAČNO je da se trenutno ostalo bez urednog
priliva novca u centralnu patrijaršijsku kasu, ali mi se u crkvi nadamo da je
stvar prolazna - potvrđuje NJegovo preosveštenstvo, vladika niški Irinej, član
Sinoda Srpske pravoslavne crkve. - Nešto eparhije nisu na vreme izmirile, jer
one imaju i svojih teškoća imamo dosta nenaplaćenih potraživanja, a postoje i
razni poremećaji na tržištu na koje plasiramo svoje proizvode. Kad su u pitanju
sveće, na primer, crkva tu, nažalost, više nema monopol. Naša fabrika dobro
radi, ali sveće danas proizvodi ko hoće i prodaje gde hoće - ima ih u radnjama,
na pijacama, na ulici...
Crkva na taj način ostaje bez dobrog dela svojih
prihoda, pri čemu i same eparhije ne kupuju sveće uvek iz crkvene fabrike, već
na drugoj strani, a obavezni procenat od toga ne uplaćuju u centralnu kasu. One
neredovno izmiruju i svoj dug prema Patrijaršiji, za koju su obavezne da
izdvajaju četiri odsto od svojih prihoda.
Na spisku velikih, dužnika nisu
samo siromašne eparhije, već i neke po Srbiji, dosta bogate. Trenutno su najveći
dužnici eparhije sremska i mileševska. “One iz inostranstva ni ranije nisu
uplaćivale ni šta, osim što su davale priloge, jer imaju i tamo svojih potreba i
obaveza” - kaže vladika, uveren da neke stvari u finansijskom funkcionisanju
glavne crkvene kuće ipak moraju da se reše na nešto drugačiji način. Na pitanje
nije li, možda, i Patrijaršija po broju zaposlenih postala “prebukirana”, kaže
da - nije.
Poskupelo i “Pravoslavlje”
Lične dohotke, uz patrijaršijske
službenike, poslednjih meseci neuredno primaju i profesori Bogoslovskog
fakulteta i bogoslovija SPC, čiji se problem uglavnom rešava prebijanjem dugova:
Sinod očekuje da plate u srednjim školama SPC podmire njihove eparhije, ukoliko
prema Patrijaršiji nisu izmirile obaveze. Da je situacija sa finansijama u crkvi
prilično teška, upućuje podatak da je od ovog broja list “Pravoslavlje” (uz
izvinjenje čitaocima) poskupelo na 40 dinara, a na adresu pretplatnika upućuju
se opomene da dugovanje što pre izmire.
Sve su ovo razlozi zbog kojih su
Svetom arhijerejskom saboru upućena dva opširna izveštaja o finansijskom stanju,
s očekivanjem da neke stvari razreši.
- Crkva nikad nije živela u nekom
blagostanju, pa i na ovakve stvari mora da računa - kaže vladika niški Irinej. -
Kriza je, ipak sam uveren, trenutna, i brzo će biti prevaziđena. Već se štampaju
kalendari za iduću godinu, što je za crkvenu kasu uvek značajan prihod, iako i
tu ima anomalija, jer se štampaju i prodaju svuda na divlje. Što se zaposlenih
tiče, mogu samo da kažem da će plate biti isplaćene svima, i da će crkva pronaći
mogućnost da se ovo stanje prevaziđe.
|
