Punten bade tumaros, dupi pantun atanapi carita pantun teh naon?
haturnuhun.
baktos, Aki alit
hangjuang bodas <[EMAIL PROTECTED]>
Mang Ayat, Naskah Wangsakerta jeung Prabu Siliwangi
Sakumaha nu tos ka uninga, Mang Ayat tos ngantunkeun urang sarerea, hiji
deui inohong sunda nu kawentar pinunjul elmu pangaweruhna boh diwidang
sajarah-purbakala, oge diwidang bahasa tos mulang ka Rahmatullah dina dinten
saptu ping 18 Pebruari 2006.
Sababaraha kali kungsi patepang sareng Mang Ayat teh, tapi beh dieunakeun
seringna pendak di acara diskusi simpay FIB - UI. Katawis pisan Mang Ayat mah
jalmina basajan, oge daek campur gaul jeung jalmi ti kalangan mana wae.
Matakna teu aneh, nalika anjeuna pupus, meni euyeub jalmi silih tatanya-silih
wartosan ngalangkungan es-em-es, kusabab hoyong kenging iber nu sajentrena.
Benten sareng kaayaan sadidintenna anu basajan, buah pipikiran Mang Ayat mah
teu tiasa disapirakeun kitu wae. Tos seueur pisan buah pikir dosen UI nu
dilahirkeun di Majalengka ping 5 Desember 1939 ieu didokumentasikeun dina
rupa-rupa buku, makalah, seratan di media citak, jste.
Naskah Wangsakerta
Salah sahiji jasa Mang Ayat nyaeta nu munggaran ngembarkeun ayana Naskah
Wangsakerta --kumpulan naskah nu disusun ku Pangeran Wangsakerta nu munel ku
data sajarah nusantara ti kawit jaman purba dugi ka abad 17-- dina makalah nu
jejerna "Pustaka Rajya-rajya i Bhumi Nusantara" nu disanggakeun dina Riungan
Ilmiah Arkeologi III di Ciloto Mei 1983.
Oge sareng panalungtik Naskah Wangsakerta nu sanes, sapertos Ki Saleh
Danasasmita, Ki Atja saparakanca, rada matuh nyerat sareng ngembarkeun eusi
ieu naskah dina media citak di taun 80-an, nu teu sakedik kenging perhatosan
oge sikep teu panuju ti para ahli sajarah nu lian.
Tangtos wae kajantenan ayana padungdengan nu heboh tur kapapanjangan antawis
dua pihak. Hiji pihak, Mang Ayat saparakanca nu mikareueus tur miharep ieu
naskah tiasa ngagaduhan sumbangsihna pikeun ngalengkepan sajarah sunda oge
sajarah Indonesia umumna. Di pihak nu lian, para ahli nu nyangkal kana eusi
ieu naskah oge nyabit-nyabit yen ieu naskah teh palsu tur teu tiasa
dipercanten.
Malih mah Mang Ayat teh kungsi dituduh nu nulis eta naskah-naskah ku
sabagian para ahli, tapi memang nu ahirna tuduhan ieu henteu ngabukti
saeutik-eutik acan.
Sanajan teu aya kecap sapagodos ti para ahli sajarah-purbakala, tapi pikeun
urang mah nu awam kana sajarah, Naskah Pangeran Wangsakerta teh tiasa jadi
hiji cecekelan pikeun neuleuman oge nitenan sajarah urang utamana sajarah
sunda sangkan teu poekeun teuing.
Prabu Siliwangi
Seuseueurna para ahli sajarah sunda ngagaduhan kayakinan yen Prabu Siliwangi
teh sami sareng Sri Baduga Maharaja nu jadi raja di Pakuan Pajajaran taun 1482
- 1521 Masehi. Ari Mang Ayat mah ngagaduhan pamadegan anu benten sareng
"koleha"na. Saurna teh Siliwangi mah cocogna ka Prabu Niskala Wastu Kancana
(rai na Dyah Pitaloka saur mj mah) nu ngakawasa taun 1371 - 1475 Masehi.
Tangtos wae Mang Ayat miboga argumentasi kana hal ieu.
Nami Siliwangi disebut pertama kali dina hiji "ensiklopedia" sunda nu medal
taun 1518 Masehi, nu judulna Sanghyang Siksa Kanda ng Karesyan (SSKK). Dina
naskah ieu, Siliwangi teh nami hiji carita pantun. Sakumaha ilaharna carita
pantun diciptakeun ku pujangga karajaan pikeun ngahormat atawa mieling hiji
raja nu tos ngantunkeun. Jadi carita pantun siliwangi ieu henteu cocog ka Sri
Baduga anu harita masih hirup keneh.
Numutkeun naskah Purwaka Caruban Nagari (PCN) nu disusun ku Pangeran Arya
Carbon, Nyai Subang Larang nikah ka Prabu Siliwangi ti Pajajaran dina taun
1422 Masehi, upami naskah ieu leres, tangtos nu jadi Raja Pajajaran harita
nyaeta Niskala Wastu Kancana.
Dina naskah Pustaka Rajya-rajya I Bhumu Nusantara (PRIBN) nu disusun ku
Pangeran Wangsakerta saparakanca, disebutkeun yen Prabu Maharaja nu gugur di
Bubat miboga gelar Sang Prabu Maharaja Linggabhuwana nu ngakawasa salami tujuh
taun (1350 - 1357 Masehi). Salian ti Dyah Pitaloka nu turut ka Bubat, Sang
Prabu ngagaduhan putra nu harita yuswana kakara salapan taun, nyaeta Niskala
Wastu Kancana. Tahta karajaan diserahkeun heula ka pamanna, nyaeta Sang
Bunisora salami 14 taun (1357 - 1371 Masehi). Saparantos Niskala Wastu
Kancana dewasa, anjeuna diwastu jadi raja salami 104 taun (1371 - 1475 Masehi).
Kusabab kapahlawanan mertahankeun martabat di Bubat, Prabu Maharaja di
kalangan rahayat sunda harita kenging jujuluk Prabu Wangi. Ari Prabu
Siliwangi atawa Sili(h)wangi jujuluk pikeun sadayana raja turunan ti Prabu
Wangi atawa Prabu Linggabuana nu gugur di Bubat.
Dumasar kana babaraha sumber sajarah, tiasa dipastikeun yen tokoh nu
pangpayunna tiasa disaluyukeun ka Prabu Siliwangi (PCN) nyaeta Niskala Wastu
Kancana (PRIBN). Masa pamarentahanana nu lumangsung salami 104 taun
ngajadikeun anjeuna ngagaduhan seueur kasempetan pikeun ngamajukeun nagara.
Numutkeun PRIBN kaca 194,....."Sakabeh Raja di wilayah Jawa Kulon ngabdi jeung
ngamuliakeun Sang Prabu Wastu. Harita teh nagara gemah ripah loh jinawi
kusabab rajana miboga watek nu adil".
Nyaluyukeun Prabu Siliwangi kana tokoh Niskala Wastu Kancana, babaraha hal
anu pakait lebetna pangaruh islam ka karajaan sunda tiasa langkung gampil
kahartos jujutanana. Siliwangi nu lahir taun 1348 M (nalika perang bubat
anjeuna yuswana salapan taun ; PRIBN), naek tahta (diwastu) dina taun 1371 M.
Nikah ka Subang Larang taun 1422 M, dina taun 1448 M incuna lahir, nyaeta
Syarif Hidayat atawa Sunan Gunung Jati nu jadi Susuhunan Jati (Raja Cirebon)
dina taun 1479 M (PCN/Babad Cirebon).
Hal ieu tiasa dibandingkeun jeung Sri Baduga nu nembe dilantik jadi Raja
Pajajaran taun 1482 M, tilu taun beh tukang batan Susuhunan Jati.
Siliwangi pupus nalika yuswana tos sepuh; 127 taun dina taun 1475 M.
Mucunghulna carita pantun siliwangi dina SSKK (1518 M) oge gampil dihartikeun.
Waktu harita Siliwangi sakurang-kurang tos pupus 25 taun...
Raraosan teu afdhol upami nyaritakeun Prabu Siliwangi tapi teu nyabit-nyabit
perkawis "ngahiang". Kungsi Kang Kumincir naroskeun perkawis ngahiang ieu ka
Mang Ayat di sela-sela acara diskusi simpay sasih September 2005. Harita di
babakan kusnet nuju haneut-haneutna madungdengkeun perkawis ngahiang oge.
Mang Ayat sakumaha biasa ngawalerna rada panjang sabari ditungtungan ku
kalimah kieu : "...ngahiang teh sarua jeung maot, paeh.....alias...kojor!!",
kitu cenah.
Wilujeng angkat Mang Ayat....
Cag,
hendra
NC : Tadina mah seratan ieu bade dipungkas ku kalimah : Wilujeng ngahiang
Mang Ayat.......tapi ah....teu wantun.
---------------------------------
Apakah Anda Yahoo!?
Kunjungi halaman depan Yahoo! Indonesia yang baru!
[Non-text portions of this message have been removed]
Komunitas Urang Sunda --> http://www.Urang-Sunda.or.id
Yahoo! Groups Links
<*> To visit your group on the web, go to:
http://groups.yahoo.com/group/urangsunda/
<*> To unsubscribe from this group, send an email to:
[EMAIL PROTECTED]
<*> Your use of Yahoo! Groups is subject to:
http://docs.yahoo.com/info/terms/
