Hallo, Nu hopelijk zoals het hoort met de eerste 126 strings van de po-file hieronder toegevoegd.
Groeten, Frans
# Copyright (C) 2014 Free Software Foundation, Inc. # This file is distributed under the same license as the PACKAGE package. # # Frans Spiesschaert <[email protected]>, 2014. msgid "" msgstr "" "Project-Id-Version: \n" "POT-Creation-Date: 2013-12-28 19:29-0400\n" "PO-Revision-Date: 2014-02-07 10:00+0100\n" "Last-Translator: Frans Spiesschaert <[email protected]>\n" "Language-Team: Dutch <[email protected]>\n" "Language: nl\n" "MIME-Version: 1.0\n" "Content-Type: text/plain; charset=UTF-8\n" "Content-Transfer-Encoding: 8bit\n" "Plural-Forms: nplurals=2; plural=(n != 1);\n" "X-Generator: Lokalize 1.4\n" #. type: Attribute 'lang' of: <article> msgid "en" msgstr "nl" #. type: Content of: <article><articleinfo><title> msgid "Debian Edu / Skolelinux Wheezy 7.1+edu0 Manual" msgstr "Debian Edu/Skolelinux Wheezy 7.1+edu0 handleiding" #. type: Content of: <article><section><title> msgid "Manual for Debian Edu 7.1+edu0 Codename Wheezy" msgstr "Handleiding voor Debian Edu 7.1+edu0 codenaam Wheezy" #. type: Attribute 'fileref' of: <article><section><section><para><inlinemediaobject><imageobject><imagedata> msgid "./images/23-Tjener-KDM_Login.png" msgstr "./images/23-Tjener-KDM_Login.png" #. type: Content of: <article><section><para><inlinemediaobject><textobject><phrase> msgid "Debian Edu login" msgstr "Aanmelden bij Debian Edu" #. type: Content of: <article><section><para> msgid "This is the manual for the Debian Edu Wheezy 7.1+edu0 release." msgstr "Dit is de handleiding voor de uitgave van Debian Edu Wheezy 7.1+edu0." #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "The version at <ulink url=\"http://wiki.debian.org/DebianEdu/Documentation/"; "Wheezy\"/> is a wiki and updated frequently." msgstr "" "De (Engelstalige) wikipagina <ulink url=\"http://wiki.debian.org/DebianEdu/"; "Documentation/Wheezy\"/> bevat de originele versie die regelmatig bijgewerkt " "wordt." #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "<link linkend=\"Translations\">Translations</link> are part of the " "<computeroutput>debian-edu-doc</computeroutput> package which can be " "installed on a webserver, and is available <ulink url=\"http://maintainer."; "skolelinux.org/debian-edu-doc/\">online</ulink>." msgstr "" "<link linkend=\"Translations\">Vertalingen</link> maken deel uit van het " "pakket " "<computeroutput>debian-edu-doc</computeroutput>, dat op een webserver " "geïnstalleerd kan worden en ook <ulink url=\"http://maintainer.skolelinux."; "no/debian-edu-doc/\">online</ulink> beschikbaar is." #. type: Content of: <article><section><title> msgid "About Debian Edu and Skolelinux" msgstr "Over Debian Edu en Skolelinux" #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "Debian Edu aka Skolelinux is a Linux distribution based on Debian providing " "an out-of-the box environment of a completely configured school network." msgstr "" "Debian Edu, ook gekend onder de naam Skolelinux, is een op Debian " "gebaseerde Linuxdistributie. Ze biedt een gebruiksklare omgeving voor een " "volledig geconfigureerd schoolnetwerk." #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "Immediatly after installation a school server running all services needed " "for a school network is set up (see the next chapter <link linkend=" "\"Architecture\">details of the architecture of this setup</link>), just " "waiting for users and machines being added via GOsa², a comfortable Web-UI, " "or any other LDAP editor. A netbooting environment is prepared using PXE, so " "after initial installation of the main server from CD, Blue-ray disc or USB " "flash drive all other machines can be installed via the network, this " "includes \"roaming workstations\" (ones that can be taken away from the " "school network, usually laptops or netbooks) as well as PXE booting for " "diskless machines like traditional thin-clients." msgstr "" "Onmiddellijk na de installatie heeft U een schoolserver ter beschikking " "waarop alle nodige diensten voor een schoolnetwerk draaien. (Raadpleeg voor " "details " "het volgende hoofdstuk over <link linkend=\"Architecture\">de architectuur<" "/link> van het systeem). Nadien moeten enkel nog gebruikers en machines " "toegevoegd worden via GOsa², een handige webinterface, of via om het even " "welke andere LDAP-editor. U dient enkel de hoofdserver met behulp van een CD, " "een Blu-ray schijf of een USB-stick te installeren. Met PXE stelt de server " "immers een opstartomgeving ter beschikking die toelaat alle overige computers " "over " "het netwerk te installeren. Dit geldt zowel voor mobiele werkstations (zoals " "laptops en netbooks die men uit het netwerk mee kan nemen), als voor de " "schijfloze machines, zoals traditionele thin clients, die telkens via PXE " "opstarten." #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "Several educational applications like celestia, drgeo, gcompris, kalzium, " "kgeography, solfege and scratch are included in the default desktop setup, " "which can be extended easily and almost endlessly via the Debian universe." msgstr "" "Diverse educatieve toepassingen, zoals celestia, drgeo, gcompris, kalzium, " "kgeography, solfege en scratch, maken deel uit van een standaardinstallatie. " "Deze kan eenvoudig en bijna onbegrensd uitgebreid worden met in Debian " "beschikbare softwarepakketten." #. type: Content of: <article><section><section><title> msgid "Some history and why two names" msgstr "Ontstaansgeschiedenis en verantwoording voor een dubbele naam." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "<ulink url=\"http://www.skolelinux.org\";>Skolelinux</ulink> is a Linux " "distribution created by the Debian Edu project. As a <ulink url=\"http://"; "wiki.debian.org/DebianPureBlends\">Debian Pure Blends</ulink> distribution " "it is an official <ulink url=\"http://www.debian.org\";>Debian</ulink> " "subproject." msgstr "" "<ulink url=\"http://www.skolelinux.org\";>Skolelinux</ulink> is een " "Linuxdistributie die door het Debian Edu project gemaakt wordt. Als een " "zogenaamde <ulink url=\"http://"; "wiki.debian.org/DebianPureBlends\">Debian Pure Blends</ulink> distributie " "heeft ze de status van officieel subproject van <ulink " "url=\"http://www.debian.org\";>Debian</ulink>." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "What this means for your school is that Skolelinux is a version of Debian " "providing an out-of-the box environment of a completely configured school-" "network." msgstr "" "Dit houdt in dat Skolelinux een versie van Debian ter beschikking van uw " "school stelt die een gebruiksklare omgeving voor een volledig geconfigureerd " "schoolnetwerk biedt." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "The Skolelinux project in Norway was founded on Juli 2nd 2001 and about the " "same time Raphaël Hertzog started Debian-Edu in France. Since 2003 both " "projects are united, but both names stayed. \"Skole\" and " "(Debian-)\"Education\" are just two well understood terms in these regions." msgstr "" "Op 2 juli 2001 ging in Noorwegen het Skolelinux project van start en ongeveer " "gelijktijdig begon Raphaël Hertzog in Frankrijk met Debian-Edu. Sinds 2003 " "zijn beide projecten eengemaakt. Beide benamingen bleven behouden omdat " "\"Skole\" en " "(Debian-)\"Education\" in de betrokken landen goed ingeburgerde termen zijn." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "The main target group in Norway initially were schools serving the 6-16 " "years age bracket. Today the system is in use in several countries around " "the world, with most installations in Norway, Spain, Germany and France." msgstr "" "In Noorwegen bestond de doelgroep van het project oorspronkelijk uit scholen " "voor leerlingen van 6 tot 16 jaar. Tegenwoordig wordt het systeem gebruikt in " "verschillende landen over de hele wereld. Het is al het meest ingeburgerd in " "Noorwegen, Spanje, Duitsland en Frankrijk." #. type: Content of: <article><section><title> msgid "Architecture" msgstr "Architectuur" #. type: Content of: <article><section><para> msgid "" "This section of the document describes the network architecture and services " "provided by a Skolelinux installation." msgstr "" "Dit hoofdstuk behandelt de netwerkarchitectuur en de diensten die door een " "installatie van Skolelinux geboden worden." #. type: Content of: <article><section><section><title> msgid "Network" msgstr "Netwerk" #. type: Attribute 'fileref' of: <article><section><section><para><inlinemediaobject><imageobject><imagedata> msgid "./images/Debian_Edu_Network_Wheezy.png" msgstr "./images/Debian_Edu_Network_Wheezy.png" #. type: Content of: <article><section><section><para><inlinemediaobject><textobject><phrase> msgid "The Debian Edu network topology" msgstr "Netwerktopologie van Debian Edu" #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "The figure is a sketch of the assumed network topology. The default setup of " "a Skolelinux network assumes that there is one (and only one) main-server, " "while allowing the inclusion of both normal workstations and thin-client-" "servers (with associated thin-clients and/or diskless workstations). The " "number of workstations can be as large or small as you want (starting from " "none to a lot). The same goes for the thin-client servers, each of which is " "on a separate network so that the traffic between the clients and the thin-" "client server doesn't affect the rest of the network services." msgstr "" "De afbeelding schetst het schema van de veronderstelde netwerktopologie. De " "standaardopstelling van een Skolelinux netwerk veronderstelt dat er één (en " "slechts één) hoofdserver is, die het toevoegen mogelijk maakt van gewone " "werkstations en thin-clientservers (met de ermee verbonden thin clients en/of " "schijfloze werkstations). Het aantal werkstations kan zo groot of zo klein " "zijn al U wenst (gaande van nul tot zeer veel). Het zelfde geldt voor de " "thin-clientservers, die elk op een apart netwerk zitten, zodat het verkeer " "tussen de clients en de thin-clientserver de andere netwerkdiensten niet " "hindert." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "The reason that there can only be one main server in each school network is " "that the main server provides DHCP, and there can be only one machine doing " "so in each network. It is possible to move services from the main server to " "other machines by setting up the service on another machine, and " "subsequently updating the DNS-configuration, pointing the DNS alias for that " "service to the right computer." msgstr "" "De reden waarom er in elk schoolnetwerk slechts één hoofdserver kan zijn is " "het feit dat de hoofdserver DHCP aanbiedt. Per netwerk mag slechts één " "machine dat doen. Het is mogelijk om bepaalde diensten van de hoofdserver " "naar andere machines te verplaatsen door die dienst op een andere machine te " "installeren en te configureren. Nadien moet de DNS-configuratie daaraan " "aangepast worden, zodat de DNS-alias voor die dienst naar de juiste machine " "verwijst." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "In order to simplify the standard setup of Skolelinux, the Internet " "connection runs over a separate router. It is possible to set up Debian with " "both a modem and an ISDN connection; however, no attempt is made to make " "such a setup work out of the box for Skolelinux (the setup needed to adjust " "the default situation to this should be documented separately)." msgstr "" "Om de standaardconfiguratie van Skolelinux zo eenvoudig mogelijk te houden, " "wordt de verbinding met het internet door een afzonderlijke router verzorgd. " "Hoewel het ook mogelijk is om Debiancomputer zowel via een modem als via een " "ISDN-verbinding toegang tot het internet te verlenen, was het niet onze " "bedoeling om een dergelijke configuratie binnen Skolelinux automatisch " "mogelijk te maken. De aanpassingen aan de standaardsituatie die hiervoor " "nodig zijn, vereisen aparte instructies." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "The default network setup" msgstr "De standaard netwerkconfiguratie" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "DHCPD on Tjener serves the 10.0.0.0/8 network, providing a syslinux menu via " "PXE-boot where you can choose whether to install a new server/workstation, " "boot a thin client or a diskless workstation, run memtest, or boot from the " "local hard disk." msgstr "" "De DHCP-server van Tjener bedient het 10.0.0.0/8 netwerk en biedt er de " "computers via PXE een syslinux opstartmenu aan. Dit laat de keuze uit: een " "nieuwe server/werkstation installeren, een thin client of een schijfloos " "werkstation opstarten, memtest uitvoeren, of de computer vanaf de lokale " "harde schijf opstarten" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "This is designed to be modified - that is, you can have the NFS-root in " "syslinux point to one of the LTSP servers or change the DHCP next-server " "option (stored in LDAP) to have clients directly boot via PXE from the " "terminal server." msgstr "" "Deze initiële opzet is bedoeld om te worden aangepast. Dit betekent dat U de " "NFS-root in syslinux kan laten wijzen naar één van de LTSP-servers of dat U " "via het instellen van de next-server optie van DHCP (opgeslagen in LDAP) " "clients rechtstreeks via PXE kan laten opstarten van de terminalserver." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "DHCPD on the LTSP servers only serves a dedicated network on the second " "interface (192.168.0.0/24 and 192.168.1.0/24 are preconfigured options) and " "should seldom need to be changed." msgstr "" "Op de LTSP-servers bedient de DHCP-server via de tweede netwerkkaart enkel " "een gereserveerd netwerk (192.168.0.0/24 and 192.168.1.0/24 zijn de " "voorgeconfigureerde opties). Hieraan zijn slechts uitzonderlijk aanpassingen " "nodig." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "The configuration of all subnets is stored in LDAP." msgstr "De configuratie van alle subnetwerken ligt in LDAP opgeslagen." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Main server (tjener)" msgstr "Hoofdserver (tjener)" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "A Skolelinux network needs one main server (also called \"tjener\" which is " "Norwegian and means \"server\") which per default has the IP address " "10.0.2.2 and is installed by selecting the main server profile. It's " "possible (but not required) to also select and install the thin-client-" "server and workstation profiles in addition to the main server profile." msgstr "" "Een netwerk van Skolelinux heeft één hoofdserver (ook \"tjener\" genaamd, wat " "Noors is " "voor \"server\") die standaard het IP-adres 10.0.2.2 heeft en geïnstalleerd " "wordt door te kiezen voor het profiel hoofdserver. Het is mogelijk (maar niet " "vereist) om naast het profiel hoofdserver ook de profielen thin-clientserver " "en werkstation te selecteren en te installeren." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Services running on the main server" msgstr "Diensten van de hoofdserver" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "With the exception of the control of the thin-clients, all services are " "initially set up on one central computer (the main server). For performance " "reasons, the thin-client-server should be a separate machine (though it is " "possible to install both the main server and thin-client server profiles on " "the same machine). All services are allocated a dedicated DNS-name and are " "offered exclusively over IPv4. The allocated DNS name makes it easy to move " "individual services from the main-server to a different machine, by simply " "stopping the service on the main-server, and changing the DNS configuration " "to point to the new location of the service (which should be set up on that " "machine first, of course)." msgstr "" "Behalve het beheer van de thin clients, worden initieel alle diensten " "geïnstalleerd op één centrale computer (de hoofdserver). Met het oog op " "prestatiebevordering is het aangewezen dat de thin-clientserver op een aparte " "machine draait (hoewel het mogelijk is om zowel het profiel hoofdserver als " "het profiel thin-clientserver op één en dezelfde machine te installeren). " "Alle diensten krijgen een eigen DNS-naam toegewezen en worden exclusief over " "IPv4 aangeboden. De toegewezen DNS-naam maakt het eenvoudig om individuele " "diensten van de hoofdserver te verplaatsen naar een andere machine. Daarvoor " "dient U gewoon die dienst op de hoofdserver te stoppen en de DNS-configuratie " "zodanig aan te passen dat naar de nieuwe locatie van de dienst verwezen wordt " "(uiteraard moet die dienst eerst op die andere machine geïnstalleerd worden)." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "To ensure security all connections where passwords are transmitted over the " "network are encrypted, so no passwords are sent over the network as plain " "text." msgstr "" "Uit veiligheidsoverwegingen worden alle verbindingen waarover wachtwoorden " "verzonden worden, versleuteld. Geen enkel wachtwoord wordt als platte tekst " "over het netwerk verzonden." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Below is a table of the services that are set up by default in a Skolelinux " "network and the DNS name of each service. If possible all configuration " "files will refer to the service by name (without the domain name) thus " "making it easy for schools to change either their domain (if they have an " "own DNS domain) or the IP addresses they use." msgstr "" "Hieronder vindt U een tabel met alle diensten die standaard geïnstalleerd " "worden in een netwerk van Skolelinux en hun respectieve DNS-naam. Zo mogelijk " "draagt elk configuratiebestand de naam van de dienst (met weglating van de " "domeinnaam) waarnaar het verwijst. Dit maakt het scholen gemakkelijk om " "wijzigingen aan te brengen aan hun domeinnaam (als ze over een eigen " "DNS-domein beschikken) of aan de IP-adressen die ze gebruiken." #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "<emphasis role=\"strong\"> Table of services</emphasis>" msgstr "<emphasis role=\"strong\"> Lijst van diensten</emphasis>" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "<emphasis role=\"strong\">Service description</emphasis>" msgstr "<emphasis role=\"strong\">Beschrijving van de dienst</emphasis>" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "<emphasis role=\"strong\">Common name</emphasis>" msgstr "<emphasis role=\"strong\">Gebruikelijke naam</emphasis>" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "<emphasis role=\"strong\">DNS service name</emphasis>" msgstr "<emphasis role=\"strong\">DNS-naam van de dienst</emphasis>" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Centralised Logging" msgstr "Centraal logboek" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "rsyslog" msgstr "rsyslog" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "syslog" msgstr "syslog" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Domain Name Service" msgstr "Systeem van domeinnamen" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "DNS (BIND)" msgstr "DNS (BIND)" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "domain" msgstr "domain" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Automatic Network Configuration of Machines" msgstr "Automatische netwerkconfiguratie van machines" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "DHCP" msgstr "DHCP" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "bootps" msgstr "bootps" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Clock Synchronisation" msgstr "Synchronisatie van de systeemtijd" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "NTP" msgstr "NTP" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "ntp" msgstr "ntp" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Home Directories via Network File System" msgstr "Persoonlijke mappen via een netwerkbestandssysteem" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "SMB / NFS" msgstr "SMB / NFS" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "homes" msgstr "homes" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Electronic Post Office" msgstr "Elektronische post" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "IMAP (Dovecot)" msgstr "IMAP (Dovecot)" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "postoffice" msgstr "postoffice" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Directory Service" msgstr "Registerdienst" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "OpenLDAP" msgstr "OpenLDAP" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "ldap" msgstr "ldap" #. type: Content of: <article><section><section><itemizedlist><listitem><para> msgid "User Administration" msgstr "Gebruikersbeheer" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "GOsa²" msgstr "GOsa²" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "---" msgstr "---" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Web Server" msgstr "Webserver" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Apache/PHP" msgstr "Apache/PHP" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "www" msgstr "www" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Central Backup" msgstr "Centrale reservekopie" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "sl-backup, slbackup-php" msgstr "sl-backup, slbackup-php" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "backup" msgstr "backup" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Web Cache" msgstr "Webcache" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Proxy (Squid)" msgstr "Proxy (Squid)" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "webcache" msgstr "webcache" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Printing" msgstr "Afdrukken" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "CUPS" msgstr "CUPS" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "ipp" msgstr "ipp" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Secure Remote Login" msgstr "Veilig aanmelden op afstand" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "OpenSSH" msgstr "OpenSSH" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "ssh" msgstr "ssh" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Automatic Configuration" msgstr "Automatische configuratie" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Cfengine" msgstr "Cfengine" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "cfengine" msgstr "cfengine" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "Thin Client Server/s" msgstr "Thin-clientserver/s" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "LTSP" msgstr "LTSP" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "ltsp" msgstr "ltsp" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "" "Machine and Service Surveillance with Error Reporting, plus Status and " "History on the Web. Error Reporting by email" msgstr "" "Toezicht op diensten en machines met foutmelding, evenals status en " "geschiedenis op het web. Foutrapportage per e-mail" #. type: Content of: <article><section><section><section><informaltable><tgroup><tbody><row><entry><para> msgid "munin, nagios and site-summary" msgstr "munin, nagios and site-summary" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Personal files for each user are stored in their home directories, which are " "made available by the server. Home directories are accessible from all " "machines, giving users access to the same files regardless of which machine " "they are using. The server is operating system agnostic, offering access via " "NFS for Unix clients, SMB for Windows and Macintosh clients." msgstr "" "De persoonlijke bestanden van iedere gebruiker worden in diens thuismap " "opgeslagen. De server stelt die thuismappen ter beschikking, zodat men er " "vanop elke machine toegang toe heeft. Zo hebben gebruikers toegang tot " "dezelfde bestanden, ongeacht de machine die ze gebruiken. De server werkt " "platformonafhankelijk en geeft gebruikers op Unix clients via NFS toegang tot " "hun bestanden, terwijl gebruikers op Windows- en Macintoshclients via SMB " "toegang tot hun bestanden krijgen." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "By default email is set up for local delivery (i.e. within the school) only, " "though email delivery to the wider Internet may be set up if the school has " "a permanent Internet connection. Mailing lists are set up based on the user " "database, giving each class their own mailing list. Clients are set up to " "deliver mail to the server (using 'smarthost'), and users can <link linkend=" "\"Users--Using_email\">access their personal mail</link> through IMAP." msgstr "" "Standaard werd de mailserver ingesteld om enkel lokale post te bedelen, dit " "wil zeggen binnen de school. Nochtans kan de server ook ingesteld worden om " "postbedeling over het internet toe te laten indien de school over een " "permanente internetverbinding beschikt. Op basis van de lijst van gebruikers " "worden mailinglijsten aangemaakt, zodat iedere klas over zijn eigen " "mailinglijst kan beschikken. Clients worden geconfigureerd om e-mail bij de " "server af te leveren (via 'smarthost'), en gebruikers kunnen <link linkend=" "\"Users--Using_email\">hun persoonlijke e-mail raadplegen</link> via IMAP." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "All services are accessible using the same username and password, thanks to " "the central user database for authentication and authorisation." msgstr "" "Alle diensten kunnen gebruikt worden met dezelfde gebruikersnaam en hetzelfde " "wachtwoord, dankzij de centrale gegevensbank voor authenticatie en " "autorisatie." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "To increase performance on frequently accessed sites a web proxy that caches " "files locally (Squid) is used. In conjunction with blocking web-traffic in " "the router this also enables control of Internet access on individual " "machines." msgstr "" "Om een beter prestatieniveau te bereiken, slaat een proxy-server vaak " "bezochte webpagina's lokaal op (Squid). In combinatie met de mogelijkheid om " "via de router bepaalde webtrafiek te blokkeren, biedt dit kansen om controle " "te houden over de toegang tot het internet van individuele machines." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Network configuration on the clients is done automatically using DHCP. " "Normal clients are allocated IP addresses in the private subnet 10.0.0.0/8, " "while thin clients are connected to the corresponding thin-client-server via " "the separate subnet 192.168.0.0/24 (this is to ensure that the network " "traffic of the thin clients doesn't interfere with the rest of the network " "services)." msgstr "" "De netwerkconfiguratie van de clientcomputers gebeurt automatisch met behulp " "van DHCP. Gewone clientcomputers krijgen een IP-adres toegewezen uit het " "private subnet 10.0.0.0/8, terwijl thin clients verbonden zijn met hun " "overeenkomstige thin-clientserver via het afzonderlijke subnet 192.168.0.0/24 " "(dit is om te kunnen garanderen dat het netwerkverkeer van de thin clients " "niet interfereert met het overige netwerkverkeer)." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Centralised logging is set up so that all machines send their syslog " "messages to the server. The syslog service is set up so that it only accepts " "incoming messages from the local network." msgstr "" "De centrale logboekdienst is zo geconfigureerd dat alle machines hun " "systeemlogboekberichten (syslog) naar de server zenden. De " "systeemlogboekdienst is ingesteld om enkel inkomende berichten van het lokale " "netwerk te aanvaarden." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "By default the DNS server is set up with a domain for internal use only (*." "intern), until a real (\"external\") DNS domain can be set up. The DNS " "server is set up as caching DNS server so that all machines on the network " "can use it as the main DNS Server." msgstr "" "De DNS-server wordt standaard vooringesteld met een domein voor uitsluitend " "intern gebruik (*.intern), totdat een echt (\"extern\") domein geconfigureerd " "kan worden. De DNS-server werkt als een cacheserver voor DNS, waardoor alle " "machines van het netwerk hem kunnen gebruiker als hun DNS-hoofdserver." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Pupils and teachers have the ability to publish websites. The web server " "provides mechanisms for authenticating users, and for limiting access to " "individual pages and subdirectories to certain users and groups. Users will " "have the ability to create dynamic web pages, as the web server will be " "programmable on the server side." msgstr "" "Leerlingen en leerkrachten krijgen de mogelijkheid om een website te " "publiceren. De webserver beschikt over een mechanisme voor de authenticatie " "van gebruikers en om de toegang tot bepaalde webpagina's of tot submappen " "voor te behouden voor bepaalde gebruikers of gebruikersgroepen. Voor " "gebruikers is het mogelijk om dynamische webpagina's te maken, aangezien de " "webserver in functie daarvan programmeerbaar is." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Information on users and machines can be changed in one central location, " "and is made accessible to all computers on the network automatically. To " "achieve this a centralised directory server is set up. The directory will " "have information on users, user groups, machines, and groups of machines. To " "avoid user confusion there won't be any difference between file groups, " "mailing lists, and network groups. This implies that groups of machines " "which are to form network groups will use the same namespace as user groups " "and mailing lists." msgstr "" "Informatie over gebruikers en machines kan op één centrale plaats aangepast " "worden, en wordt automatisch toegankelijk gemaakt voor alle computers op het " "netwerk. In functie hiervan wordt een centrale registerdienst ontplooid. Het " "register bevat informatie over gebruikers, over gebruikersgroepen, over " "machines en over groepen van machines. Om bij gebruikers geen verwarring te " "zaaien, worden bestandsgroepen, mailinglijsten en netwerkgroepen op geen " "enkele manier verschillend behandeld. Dit heeft tot gevolg dat groepen van " "computers die samen een netwerkgroep vormen, dezelfde naamruimte gebruiken " "als gebruikersgroepen en mailinglijsten." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Administration of services and users will mainly be via the web, and follow " "established standards, functioning well in the web browsers which are part " "of Skolelinux. The delegation of certain tasks to individual users or user " "groups will be made possible by the administration systems." msgstr "" "Het beheer van diensten en gebruikers gebeurt hoofdzakelijk via het web en " "volgt daarbij vastgelegde standaarden die goed functioneren in de met " "Skolelinux meegeleverde webbrowsers. Het administratiesysteem laat toe om " "bepaalde taken te delegeren naar individuele gebruikers of naar " "gebruikersgroepen." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "In order to avoid certain problems with NFS, and to make it simpler to debug " "problems, the different machines need synchronised clocks. To achieve this " "the Skolelinux server is set up as a local Network Time Protocol (NTP) " "server, and all workstations and clients are set up to synchronise with the " "server. The server itself should synchronise its clock via NTP against " "machines on the Internet, thus ensuring the whole network has the correct " "time." msgstr "" "Om mogelijke problemen met NFS te voorkomen en om het oplossen ervan te " "vergemakkelijken, moet de klok op elke machine gesynchroniseerd zijn. Daarom " "fungeert de Skolelinux server als een NTP-server (Network Time Protocol) voor " "het lokale netwerk. Van hun kant worden alle werkstations en clientcomputers " "ingesteld om hun klok met die van de server. De server zelf tracht zijn eigen " "klok via NTP te synchroniseren met machines op het internet. Dit garandeert " "een correcte tijdsaanduiding binnen het ganse netwerk." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Printers are connected where convenient, either directly onto the main " "network, or connected to a server, workstation or thin-client-server. Access " "to printers can be controlled for individual users according to the groups " "they belong to; this will be achieved by using quota and access control for " "printers." msgstr "" "Printers kunnen geplaatst worden waar dit het meest praktisch is. Ze kunnen " "ofwel rechtstreeks op het hoofdnetwerk aangesloten worden of aangekoppeld " "worden aan een server, een werkstation of een thin-clientserver. Het recht " "van gebruikers om toegang te hebben tot een printer, kan ingesteld worden op " "basis van de gebruikersgroepen waartoe zij behoren. Zowel het instellen van " "toegangsrechten als een quotaregeling zijn mogelijk." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "LTSP server(s) (Thin client server(s))" msgstr "LTSP-servers (Thin-clientservers)" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "A Skolelinux network can have many LTSP servers (also called thin client " "servers), which are installed by selecting the Thin client server profile." msgstr "" "Een netwerk van Skolelinux kan meerdere LTSP-servers (ook thin-clientservers " "genaamd) bevatten. Men zet een thin-clientserver op door bij de installatie " "het thin-clientserverprofiel te selecteren." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "The thin client servers are set up to receive syslog from the thin clients, " "and forward these messages to the central syslog recipient." msgstr "" "Thin-clientservers staan ingesteld om systeemlogboekberichten (syslog) te " "ontvangen van de thin clients en om die door te sturen naar de centrale " "systeemlogboekdienst." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Thin clients" msgstr "Thin clients" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "A thin client setup enables ordinary PCs to function as (X-)terminals. This " "means that the machine boots from a diskette or directly from the server " "using network-PROM (or PXE) without using the local client hard drive. The " "thin client setup used is that of the Linux Terminal Server Project (LTSP)." msgstr "" "Een thin-clientopstelling laat toe om eenvoudige PC's te gebruiken als " "(X-)terminals. Dit houdt in dat de machine wordt opgestart met een diskette " "of rechtstreeks vanaf de server met behulp van netwerk-PROM (of PXE) zonder " "gebruik te maken van de lokale harde schijf. Het thin-clientsysteem dat " "Skolelinux gebruikt, is dat van het Linux Terminal Server Project (LTSP)." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Thin clients are a good way to make use of older, weaker machines as they " "effectively run all programs on the LTSP server. This works as follows: the " "service uses DHCP and TFTP to connect to the network and boot from the " "network. Next, the file system is mounted via NFS from the LTSP server, and " "finally the X Window System is started. The display manager (LDM) connects " "to the LTSP server via SSH with X-forwarding. This way all data is encrypted " "on the network. For very old thin clients which are too slow for the " "encryption this can be set to the behavior from former versions, which is to " "use a direct X connection via XDMCP." msgstr "" "Het thin-clientsysteem is een goede manier om nuttig gebruik te kunnen maken " "van oudere en weinig krachtige machines, aangezien alle programma's die zij " "uitvoeren op de LTSP-server draaien. Dit gaat als volgt in zijn werk: de " "thin-clientdienst maakt gebruik van DHCP and TFTP om de thin client een " "verbinding te laten maken met het netwerk en op te starten over het netwerk. " "Nadien wordt via NFS vanaf de LTPS-server het bestandssysteem aangekoppeld, " "en tenslotte wordt het X-Windowsysteem gestart. Via SSH met X-forwarding " "maakt het grafisch aanmeldscherm (LDM) verbinding met de LTSP-server. Op die " "manier verloopt alle netwerkverkeer versleuteld. Voor heel oude thin clients " "die te traag zijn om encryptie toe te laten, kan men teruggrijpen naar een " "vroegere werkwijze. Men gebruikt dan een directe X-verbinding via XDMCP." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Diskless workstations" msgstr "Schijfloze werkstations" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "For diskless workstations the terms \"stateless workstations\", \"lowfat " "clients\" or \"half-thick clients\" are also used. For the sake of clarity " "this manual sticks to the term \"diskless workstations\"." msgstr "" "Schijfloze werkstations worden ook wel eens configuratieloze werkstations " "genoemd. Ook termen als \"lowfat clients\" of \"half-thick clients\" worden " "gebruikt om dergelijke machines aan te duiden. Voor de duidelijkheid houden " "we het in deze handleiding op \"schijfloos werkstation.\"" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "A diskless workstation runs all software on the PC without a locally " "installed operating system. This means that client machines boot directly " "from the server's hard drive without running software installed on a local " "hard drive." msgstr "" "Een schijfloos werkstation voert alle programma's uit op de PC, evenwel " "zonder dat er lokaal een besturingssysteem geïnstalleerd is. Dit houdt in dat " "een clientcomputer rechtstreeks opstart vanaf de harde schijf van de server, " "een geen software nodig heeft die op de lokale harde schijf geïnstalleerd " "werd." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Diskless workstations are an excellent way of reusing newer hardware with " "the same low maintenance cost as with thin clients. Software is administered " "and maintained on the server with no need for local installed software on " "the clients. Home directories and system settings are stored on the server " "too." msgstr "" "Het systeem van schijfloze werkstations is zeer geschikt om meer recente " "hardware te gebruiken met een even lage onderhoudskost als met thin clients " "het geval is. Software wordt beheerd en onderhouden op de server en er dient " "op de clientcomputers geen software geïnstalleerd te worden. Persoonlijke " "mappen en systeeminstellingen worden op de server opgeslagen." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Diskless workstations were introduced as part of the Linux Terminal Server " "Project (LTSP) with version 5.0." msgstr "" "Schijfloze werkstations werden met versie 5.0 een onderdeel van het Linux " "Terminal Server " "Project (LTSP)." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Networked clients" msgstr "Netwerkclients" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "The term \"networked clients\" is used in this manual to refer to both thin " "clients and diskless workstations, as well as computers running Mac OS or " "Windows." msgstr "" "De term \"netwerkclients\" wordt in deze handleiding gebruikt om te verwijzen " "naar thin clients, schijfloze werkstations en naar computers die onder Mac OS " "of onder Windows draaien." #. type: Content of: <article><section><section><title> msgid "Administration" msgstr "Beheer" #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "All the Linux machines that are installed with the Skolelinux installer will " "be administrable from a central computer, most likely the server. It will be " "possible to log in to all machines via SSH, and thereby have full access to " "the machines." msgstr "" "Alle Linuxmachines die met behulp van het installatieprogramma van Skolelinux " "geïnstalleerd werden, kunnen vanaf een centrale computer, meestal de centrale " "server, beheerd worden. Men kan zich via SSH bij alle machines aanmelden en " "er volledige toegang toe krijgen." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "We use cfengine to edit configuration files. These files are updated from " "the server to the clients. In order to change the client configuration, it " "suffices to edit the server configuration and let the automation distribute " "the changes." msgstr "" "Wij gebruiken cfengine om configuratiebestanden te bewerken. Deze bestanden " "worden door de server op de clients geactualiseerd. Om de configuratie van " "clientcomputers te wijzigen, volstaat het dus om het configuratiebestand op " "de server te bewerken. Dit wordt vervolgens automatisch naar de " "clientcomputers overgezet." #. type: Content of: <article><section><section><para> msgid "" "All user information is kept in an LDAP directory. Updates of user accounts " "are made against this database, which is used by the clients for user " "authentication." msgstr "" "Alle gebruikersgegevens worden bijgehouden in een LDAP-register. Aanpassingen " "aan gebruikersaccounts worden in die gegevensbank ingevoerd. Clientcomputers " "doen erop beroep voor de authenticatie van gebruikers." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "Installation" msgstr "Installatie" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Currently there are two kinds of installation media images: netinstall (CD) " "and multi-arch USB flash drive. Both images can also be booted from USB " "sticks." msgstr "" "Momenteel zijn images beschikbaar van twee soorten installatiemedia: een " "netinstall cd-image een een multi-arch USB flash drive image. Met beide " "images kan men ook een computer opstarten vanaf een USB-stick." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "The aim is to be able to install a server from any type medium once, and " "install all other clients over the network by booting from the network." msgstr "" "Het idee is dat men een server moet kunnen installeren met behulp van om het " "even welk installatiemedium en dat alle andere clients over het netwerk " "geïnstalleerd worden door ze vanaf het netwerk te laten opstarten." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Only the netinstall image needs access to the Internet during installation." msgstr "" "Enkel bij het netinstall cd-image heeft men toegang tot het internet nodig " "tijdens het installatieproces." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "The installation should not ask any questions, with the exception of desired " "language (e.g. Norwegian Bokmal, Nynorsk, Sami) and machine profile (server, " "workstation, thin client server). All other configuration will be set up " "automatically with reasonable values, to be changed from a central location " "by the system administrator subsequent to the installation." msgstr "" "Tijdens de installatie moet geen enkele vraag beantwoord worden, met " "uitzondering van de gewenste taal (bijvoorbeeld Noors Bokmål, Nynorsk, Sami, " "Nederlands) en het te installeren machineprofiel (server, werkstation, " "thin-cientserver). De rest van de configuratie wordt automatisch ingesteld op " "de meest voorkomende waarden. Na installatie kan de systeembeheerder deze " "instellingen zonodig aanpassen vanaf een centrale plaats." #. type: Content of: <article><section><section><section><title> msgid "File system access configuration" msgstr "Configuratie van de toegang tot het bestandssysteem" #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "Each Skolelinux user account is assigned a section of the file system on the " "file server. This section (home directory) contains the user's configuration " "files, documents, email and web pages. Some of the files should be set to " "have read access for other users on the system, some should be readable by " "everyone on the Internet, and some should not be accessible for reading by " "anyone but the user." msgstr "" "Aan ieder gebruikersaccount van Skolelinux wordt een deel van het " "bestandssysteem op de bestandsserver toegewezen. Dit deel (de persoonlijke " "map) bevat de configuratiebestanden, de documenten, de e-mails en de " "webpagina's van die gebruiker. Op sommige van die bestanden moeten andere " "gebruikers op het systeem leesrechten hebben, op sommige moet iedereen op het " "internet leesrechten hebben en op sommige mag enkel de gebruiker zelf " "leesrechten hebben." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "To ensure that all disks that are used for user directories or shared " "directories can be uniquely named across all the computers in the " "installation, they can be mounted as <computeroutput>/skole/host/directory/</" "computeroutput>. Initially, one directory is created on the file server, " "<computeroutput>/skole/tjener/home0/</computeroutput>, in which all the user " "accounts are created. More directories may then be created when needed to " "accommodate particular user groups or particular patterns of usage." msgstr "" "Om een unieke naam te kunnen garanderen voor alle schijven die gebruikt " "worden voor de persoonlijke mappen van gebruikers of voor gedeelde mappen en " "die verspreid kunnen zijn over de verschillende computers van het " "schoolnetwerk, kan men ze aankoppelen als <computeroutput>" "/skole/host/directory/ (d.w.z. /skole/computernaam/mapnaam/) </computeroutput>" ". Tijdens de installatie wordt op de bestandsserver één map gemaakt, <" "computeroutput>/skole/tjener/home0/</computeroutput>, waaronder alle " "persoonlijke mappen aangemaakt worden. Extra mappen kunnen naar behoefte " "aangemaakt worden, naargelang de noden van specifieke gebruikersgroepen of " "van specifieke vormen van gebruik." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "To enable shared access to files under the normal UNIX permissions system, " "users need to be in supplementary shared groups (such as \"students\") as " "well as the personal primary group that they're in by default. If users have " "an appropriate umask to make newly created items group-accessible (002 or " "007), and if the directories they're working in are setgid to ensure the " "files inherit the correct group-ownership, the result is controlled file " "sharing between the members of a group." msgstr "" "Opdat een gedeelde toegang tot bestanden binnen het in UNIX gangbare systeem " "van toegangsrechten mogelijk zou zijn, moeten gebruikers deel uitmaken van " "bijkomende gemeenschappelijke groepen (zoals \"studenten\") naast de primaire " "persoonlijke groep waartoe ze standaard behoren. Indien voor gebruikers een " "passende umask (002 of 007) geldt zodat de nieuwe bestanden die zij aanmaken, " "voor hun groep toegankelijk gemaakt worden, en indien voor de mappen waarin " "zij werken de setgid bit ingesteld staat zodat de bestanden erin aan de " "juiste groep toegewezen worden, krijgt men een gecontroleerd systeem van " "bestandsdeling tussen de leden van een welbepaalde groep." #. type: Content of: <article><section><section><section><para> msgid "" "The initial access settings for newly created files are a matter of policy. " "The Debian default umask is 022 (which would not allow group-access as " "described above), but Debian Edu uses a default of 002 - meaning that files " "are created with read access for everybody, which can later be removed by " "explicit user action. This can alternatively be changed (by editing " "<computeroutput>/etc/pam.d/common-session</computeroutput>) to a umask of " "007 - meaning read access is initially blocked, necessitating user action to " "make them accessible. The first approach encourages knowledge sharing, and " "makes the system more transparent, whereas the second method decreases the " "risk of unwanted spreading of sensitive information. The problem with the " "first solution is that it is not apparent to the users that the material " "they create will be accessible to all other users. They can only detect this " "by inspecting other users' directories and seeing that their files are " "readable. The problem with the second solution is that few people are likely " "to make their files accessible, even if they do not contain sensitive " "information and the content would be helpful to inquisitive users who want " "to learn how others have solved particular problems (typically configuration " "issues)." msgstr "" "Welke de initiële toegangsrechten van een nieuw aangemaakt bestand zijn, is " "een kwestie van beleidskeuzes. In Debian is de umask standaard 022 (hetgeen " "groepstoegang zoals hierboven beschreven onmogelijk zou maken). Debian Edu " "daarentegen gebruikt een umask van 002. Dit betekent dat bestanden aangemaakt " "worden met leesrechten voor iedereen. Die kunnen nadien teniet gedaan worden " "mits uitdrukkelijke actie door de gebruiker. Deze werkwijze kan bijgestuurd " "worden (door in het bestand <computeroutput>/etc/pam.d/common-session<" "/computeroutput>) de umask op 007 te zetten. Dit houdt in: initieel geen " "leestoegang en de gebruiker moet actie ondernemen om zijn bestanden " "toegankelijk te maken voor lezen door iedereen. De eerste benadering moedigt " "het delen van kennis aan en maakt het systeem transparanter, terwijl de " "tweede benadering het risico op het verspreiden van gevoelige informatie " "vermindert. Het zwakke punt van de eerste benadering is dat het voor de " "gebruiker niet duidelijk is dat het materiaal dat hij aanmaakt, voor alle " "andere gebruikers toegankelijk is. Hij kan dit enkel ontdekken door te gaan " "kijken in de persoonlijke mappen van andere gebruikers en vast te stellen dat " "hij die bestanden kan inkijken. Bij de tweede benadering bestaat het zwakke " "punt erin dat slechts weinig mensen geneigd zullen zijn om hun bestanden voor " "anderen open te stellen, zelfs al bevatten ze geen gevoelige informatie en " "zou hun inhoud nuttig kunnen zijn om de nieuwsgierigheid te prikkelen van " "gebruikers naar hoe anderen bepaalde problemen opgelost hebben (in het " "bijzonder de aanpak inzake configuraties)."
