langclass/LM/frp.lm          |  400 ++++++++++++++++++++
 langclass/ShortTexts/frp.txt |  855 +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
 langclass/fpdb.conf          |    1 
 src/Makefile.am              |    2 
 4 files changed, 1257 insertions(+), 1 deletion(-)

New commits:
commit 11c72828261137702d16c689e9e1a792d5603d2e
Author:     Caolán McNamara <[email protected]>
AuthorDate: Sat May 16 20:20:31 2026 +0100
Commit:     Caolán McNamara <[email protected]>
CommitDate: Sat May 16 21:22:30 2026 +0200

    add Arpitan
    
    UDHR doesn't have a single Arpitan translation. It has four dialect
    versions.
    
    Concatenated all four udhr_oci_{1..4} texts to generate a single frp.lm
    
    Change-Id: I99032a35119a522f5977986da199ec9c8b09017a
    Reviewed-on: https://gerrit.libreoffice.org/c/libexttextcat/+/205247
    Tested-by: Caolán McNamara <[email protected]>
    Reviewed-by: Caolán McNamara <[email protected]>

diff --git a/langclass/LM/frp.lm b/langclass/LM/frp.lm
new file mode 100644
index 0000000..86be256
--- /dev/null
+++ b/langclass/LM/frp.lm
@@ -0,0 +1,400 @@
+_
+i
+n
+a
+o
+è
+e
+r
+t
+d
+l
+_d
+è_
+c
+u
+n_
+_l
+h
+a_
+p
+e_
+s
+in
+ch
+on
+_p
+â
+’
+m
+y
+ou
+dè
+k
+_dè
+i_
+,
+,_
+ò
+on_
+in_
+_c
+dè_
+_dè_
+la
+o_
+v
+é
+u_
+b
+la_
+_a
+_s
+_t
+re
+_la
+nt
+_la_
+_k
+li
+an
+dr
+_è
+_ch
+.
+â_
+rt
+j
+._
+f
+ho
+rè
+ei
+ac
+ê
+na
+_è_
+_dr
+di
+ò_
+cho
+_i
+z
+ach
+l’
+_l’
+t_
+_o
+po
+ro
+ti
+_m
+ar
+’a
+ó
+hon
+hi
+ta
+_di
+tr
+pr
+lè
+ou_
+_r
+âi
+chon
+_f
+_po
+_a_
+te
+tâ
+chi
+re_
+ein
+ê_
+pa
+io
+le
+it
+lè_
+ra
+nd
+èr
+mi
+co
+_lè
+_v
+_lè_
+de
+ri
+âi_
+pè
+à
+se
+ye
+et
+sa
+q
+qu
+un
+à_
+hon_
+_pr
+_pa
+A
+_de
+î
+_e
+chon_
+en
+ic
+int
+_A
+ta_
+T
+dz
+_pè
+_li
+tâ_
+_in
+râ
+_T
+_ou
+yo
+_b
+lo
+ke
+Art
+_Ar
+_Art
+Ar
+he
+ot
+g
+al
+ye_
+_à
+ion
+_à_
+_n
+oun
+èy
+na_
+min
+_q
+_qu
+ib
+d’
+ue
+ko
+tè
+_d’
+le_
+an_
+_co
+ma
+que
+hy
+_ke
+’è
+et_
+ke_
+rti
+mo
+hè
+_lib
+lib
+or
+lò
+yon
+am
+ant
+er
+ss
+ik
+chio
+to
+hio
+ue_
+_et
+que_
+_et_
+cl
+de_
+_ke_
+n’
+_lo
+é_
+th
+_ou_
+ec
+hion
+_j
+che
+chion
+_de_
+ha
+par
+pè_
+_Arti
+Arti
+dâ
+acho
+di_
+nt_
+vi
+ein_
+so
+sè
+_on
+n,
+tò
+n,_
+_di_
+rê
+achon
+pou
+lò_
+èt
+âo
+ni
+yi
+ts
+ion_
+min_
+cha
+lo_
+ô
+_le
+_que
+yè
+rou
+kon
+râi
+_rè
+l’a
+ll
+uê
+_l’a
+_lo_
+din
+at
+ouê
+’i
+èye
+’a_
+-
+rèy
+ó_
+âo_
+î_
+_pè_
+me
+chè
+vo
+j’
+a,_
+do
+_é
+a,
+èye_
+_ko
+ji
+_que_
+kl
+_pou
+nc
+hè_
+_par
+_j’
+dro
+’o
+bl
+rê_
+te_
+fa
+r_
+én
+drè
+yon_
+achi
+du
+_re
+e,
+_ts
+hyo
+ond
+e,_
+râi_
+va
+_cho
+én’
+ouê_
+uê_
+_dâ
+_on_
+_din
+nach
+drê
+_dro
+ami
+tik
+nac
+èc
+_drou
+chy
+_drê
+drâ
+hyon
+hion_
+rouê
+drouê
+drou
+achio
+ant_
+_in_
+po_
+rèye
+L
+drâi
+drê_
+au
+_drâ
+ind
+tre
+_drâi
+_so
+id
+_sa
+_drê_
+rtik
+Artik
+ur
+û
+_po_
+ya
+tikl
+ér
+drèy
+ikl
+ny
+eu
+cou
+rtâ
+rs
+ro_
+rtikl
+bi
+rèye_
+drèye
+’è_
+rouê_
+_le_
+èv
+_to
+_kon
+_drèy
+drâi_
+_drè
+pro
+av
diff --git a/langclass/ShortTexts/frp.txt b/langclass/ShortTexts/frp.txt
new file mode 100644
index 0000000..12659a1
--- /dev/null
+++ b/langclass/ShortTexts/frp.txt
@@ -0,0 +1,855 @@
+Dèhyarahyon univèrthèle di drê dè l’Omo
+      Translation: Anne-Marie Yerly
+   
+      D’a premi
+      Konchidèrin ke la rèkonyechanthe dè la dinyitâ ke bayè drê a ti lè 
minbro dè la famiye umêna è dè ti lou drê parê è inkontèchtâbyo, l’è le 
fondèmin dè la libèrtâ, dè la djuchtiche è dè la pé din le mondo,
+      Konchidèrin ke la mèkonyechanthe è le mèpri di drê dè l’Omo l’an menâ a 
di j’akchyon pindâbyè dè barbari ke rèbrekon la konhyinthe dè l’umanitâ, è ke 
l’arouvâye d’on mondo yô lè dzin cheron libro dè dèvejâ è dè krêre, ètsapo dè 
la pouêre è dè la mijére, l’è j’ou proklamâ kemin le pye hôta èchpèranthe dè 
l’Omo,
+      Konchidèrin ke l’è fêrmo inportin ke lè drê dè l’Omo chêyan inparâ par 
on drê po ke l’omo chi pâ d’obedji par on dêri rèkoua dè chè rèbrekâ kontre la 
tirani è la choudzihyon
+      Konchidèrin ke fô chuto inkoradji la tsèvanthe di rapouâ d’amihyâ intrè 
nachyon.
+      Konchidèrin ke, din la « Charte » lè poupyo di Nachyon-j’Unyè l’an a rè 
proklamâ lou fê din lè drê dè fon dè l’omo, din la dinyitâ è la vayà dè la 
pèrchena umêna, din l’ègalitâ di drê di j’omo è di fèmalè, è ke ch’è chon promè 
dè ch’ ingadji a inkoradji le pourgrè por ti, è a inchtâlâ di mèyou kondihyon 
dè ya din la libèrtâ la pye granta,
+      Konchidèrin ke lè j’Ètha Minbro chè chon ingadji a achurâ, in boun’akouâ 
avui l’Organijachyon di Nachyon j’Unyè, le rèchpè univèrthèle è vertâbyo di drê 
dè l’Omo è di libèrtâ fondamintalè,
+      Konchidèrin k’on idé kemouna dè hou drê è libèrtâ l’è dè la pye hôta
+inporthinthe por inpyâ tot’a fé adrê chi l’ingadzèmin,
+      L’Achinbyâye gènèrale
+      Di bin fêrmo ke laDèhyarahyon univèrthèle di drê dè l’Omo l’è kemin la 
mèyou tsouja a avê pê ti lè poupyo è totè lè nachyon po ke totè lè dzin è ti lè 
minbro dè la chochyètâ ke l’an ha Dèhyarachyon a l’èchpri, l’ôchan a kà, pê 
l’inchènyèmin è l’èdukachyon, dè tsèvanhyi le rèchpè dè hou drê è libèrtâ, è 
d’in achurâ, pê di mèjerè dè tsèvanthe d’oâdre nachyonal è intèrnachyonal, la 
rèkonyechanthe è l’aplikachyon univèrthèle è vertâbya, atan parmi lè 
populachyon di j’Ètha Minbro lou-mimo tyè parmi hou di tèritéro in pyathe, a 
lou choudzihyon.
+   
+      Artike yon (1)
+      Totè lè dzin vinyon ou mondo libro è parê in dinyitâ è in drê. Chon dotâ 
dè réjon è dè konhyinthe è dêvon chè konportâ lè j’on-lè j’ôtro din on èchpri 
dè fratèrnitâ.
+   
+      Artikle dou (2)
+      Tsakon pou chè prèvayê dè ti lè drê è dè totè lè libèrtâ prohyamâ din la 
prèjinte Dèhyarahyon, chin rèjêrva, ke chêyè dè rache, omo ou fèmala, dè kolà, 
dè linvoua, dè rèlidzyon, d’idé politike è dè tot’ôtro j’idé, d’orijine 
nachyonale ou « sociale », dè fortena, dè vinyête ou mondo è dè to’t’ôtra 
chituachyon.
+      In dèpye, chè farè rin dè yite fondâye chu le chtatu politike, juridike 
ou bin intèrnachyonal dou payi ou bin dou tèritéro du yô la pèrchena i chô, ke 
chi payi ou chi tèritéro chi indèpindin, dèjo tutêla, pâ libro dè chè j’akchyon 
ou bin choudzè a kotyè j’inkupiyo a cha libra volontâ.
+  
+      Artikle trè (3)
+      Tota dzin l’a drê a la ya, a la libèrtâ è a la churètâ dè cha pèrchena.
+   
+      Artikle katro (4)
+      Nyon cherè tunyu in èhyavâdzo nè a choudzihyon, l’èhyavâdzo è 
l’ingadzèmin di j’èhyâvo chon intêrdi din totè lè fouârmè.
+   
+      Artikle thin (5)
+      Nyon cherè betâ a la tortura, nè a di pênè ou di krouyo trêtèmin , pâ 
umin ou dègradin.
+   
+      Artikle chê (6)
+      Tsakon l’a drê a la rèkonyechanthe din ti lè yu dè cha pèrchenalitâ 
juridike.
+   
+      Artikle chate (7)
+      Ti chon parê dèvan la lê è l’an drê chin rèjêrva a tota la protèkchyon 
de la lê. Ti l’an drê a ithre inparâ kontre totè lè tsoujè ke tindron pâ dou 
konto dè ha Dèhyarahyon è kontre totè provokachyon.
+   
+      Artikle vouète (8)
+      Tota dzin l’a drê a on rèkoua vayâbyo dèvan lè rèprèjintin di djuchtichè 
nachyonalè konpètintè kontre di j’akte rèchpèktin pâ lè drê dè fon ke l’i chon 
rèkonyu, pê la konchtituchyon ou bin pê la lê.
+   
+      Artikle nà (9)
+      Nyon pou ithre arbitrérèrmin arèthâ, dètinyê nè bani.
+   
+      Artikle dji (10)
+      Tota dzin l’a drê, in pyêna ègalitâ, ke cha kouja chi intindya in tota 
djuchtiche è in publike pê on tribunal indèpindin è neutre, ke dèchidèrè, ke 
chêyè dè chè drê è obligachyon, ke chêyè dè l’utilitâ dè tot’akujachyon in 
djuchtiche diridjia kontre li.
+   
+      Artikle ondzè (11)
+      
+         
+            Tota dzin akujâye de n’akchyon kondanâbya l’è chupojâye inochinta 
tantyè ke cha kulpabilitâ chêyè aprovâye pê la lê din on prothè publike, yô 
totè lè garanti nèchechérè a cha dèfincha l’i cheron achurâyè.
+         
+         
+            Nyon cherè kondanâ po di j’akchyon ou bin di mankèmin adon ke chu 
le momin n’iran pâ on akte ke mertâvè na punihyon. Parê, nyon cherè punê fêrmo, 
tyè ou momin yô la krouy’akchyon irè j’ou fête.
+         
+      
+   
+      Artikle dodzè (12)
+      Nyon porè ithre choudzè a di j’intrèfetsichè arbitrérè din cha ya 
poupra, intye-li, cha famiye, chon tinyèmin ou bin cha korèchpondanthe, nè a di 
j’atintè a che n’anà è a chon rènon. Tota dzin l’a le drê d’ithre inparâye pê 
la lê kontre hou j’intrèfetsichè è di j’afére dinche krouyè.
+   
+      Artikle trèdzè (13)
+      
+         
+            Tota dzin l’a le drê d’alâ chéve è léva in tota libèrtâ è dè rèyi 
chon tinyèmin din on Ètha , n’inpouârtè le tyin.
+         
+         
+            Tota pèrchena l’a le drê dè tyithâ ti lè payi, mimamin le chyo, pu 
dè rèvinyi din chon payi.
+         
+      
+   
+      Artikle katouârdzè (14)
+      
+         
+            Dèvan la pèrchèkuchyon, tota dzin l’a le drê dè tsêrtyi on 
a-chokrê in churètâ è dè ithre èbèrdji din di j’ôtro payi.
+         
+         
+            Chi drê pou pâ ithre vayâbyo kan i chon in pourchuitè, vertâbyamin 
fondâyè chu on krimo dè drê kemon, ou bin di manêrè kontrérè i rêyèmin di 
Nachyon j’Unyè.
+         
+      
+   
+      Artikle tyindzè (15)
+      
+         
+            Tota dzin l’a drê a chon poupro payi.
+         
+         
+            Nyon pou ithre indjuchtamin dèporvi dè cha nachyonalitâ, nè dou 
drê dè tsandji dè nachyonalitâ.
+         
+      
+   
+      Artikle chèdzè(16)
+      
+         
+            Achtou ke chon in âdzo è kopâbyo dè prokrèâ, l’omo è la fèmala, 
chin limita ke chêyè dè rache, dè nachyonalitâ ou bin dè rèlidzyon, l’an le drê 
dè lou maryâ è dè fondâ na famiye. L’an di drê parê din le maryâdzo, dou tin 
dou maryâdzo è achebin kan le maryâdzo l’è abouli.
+         
+         
+            Le maryâdzo pou ithre hyou rintyè avui le libro konchintèmin di 
j’èpà ke chon ingadji.
+         
+         
+            La famiye l’è le fondèmin naturèle è chêrtin de la chochyètâ, l’a 
drê a ithre inparâye pê la chochyètâ è l’ Ètha.
+         
+      
+   
+      Artikle djij’è chate (17)
+      
+         
+            Tota dzin, atan cholèta tyè dè binda, l’a drê d’ithre propriètéro.
+         
+         
+            Nyon pou ithre indjuchtamin dèporvi dè cha propriètâ.
+         
+      
+   
+      Artikle djij’è vouète (18)
+      Tota dzin l’a drê a moujâ kemin i và, in konhyinthe è in rèlidzyon; chi 
drê konpouârtè l’èpâhyo dè tsandji dè rèlidzyon ou bin dè fathon dè moujâ, l’a 
achebin la libèrtâ dè fére konyèthre chè j’idé in rèlidzyon ou bin achebin dre 
chin ke n’in moujè, li-mima ou avu di j’ôtro, atan in publiko tyè intrè-là, pê 
l’inchènyèmin, lè pratikè, le kulte è la fathon dè pratikâ.
+   
+      Artikle djij’è nà (19)
+      Tota dzin l’a drê libramin dè moujâ è dè dre, chin l’i bayè le drê d’è 
pâ ithre inkupiyi a kouja dè chin ke moujè è le drê dè tsêrtchi, dè rèchuêdre è 
rèparti, chin konchidèrachyon dè frontêrè, lè novi è lè j’idé dè tyinta fathon 
è avu tyin moyin ke chêyè.
+   
+      Artikle vin (20)
+      
+          
+            Tota dzin l’a drê a la libèrtâ d’achinbyâyè è dè chochyètâ ke 
volon travayi po la pé.
+         
+         
+            Nyon pou ithre d’obedji dè fére partya de n’achochyachyon.
+         
+     
+   
+      Artikle vint’yon (21)
+      
+         
+            Tota dzin l’a drê a prindre pâ a la dirèkchyon di j’afére publikè 
dè chon payi, ke chêyè dirèktamin, ou bin in pachin pê di rèprèjintin ke l’a 
libramin rèyi.
+         
+         
+            Tota dzin l’a drê d’arouvâ, din di kondihyon d’égalitâ, y 
fonkchyon publikè dè chon payi.
+         
+         
+            La volontâ dou poupyo l’è le fondèmin dè l’otoritâ di povê publiko 
; chta volontâ dê chè rèalijâ pê di j’èlèkchyon onithè ke dêvon avi yu din di 
tin prèyu, ou vôte chèkrè dè ti, ou bin d’apri na prothatâye a parêre, achurin 
la libèrtâ dou vôte.
+         
+      
+   
+      Artikle vint’è dou (22)
+      Tota dzin, in tin ke minbro dè la chochyètâ, l’a drê a vivre trantyilo 
din la chochyètâ. L’è j’ou fondâye po chatifyâ lè drê èkonomike, kulturèle è 
nèchèchéro a cha dinyitâ è po fére a tsèvanhyi cha pèrchenalitâ, grâthe a 
l’èfouâ dou payi è a la boun’intinta intrè ti lè payi, in kontin 
l’organijachyon è chè moyin dè vivre.
+   
+      Artikle vint’è trè (23)
+      
+         
+            Tota dzin l’a drê ou travô , libro a li dè rèyi le tâtso ke l’i 
konvin, a di rèjenâbyè è djuchtè kondihyon, a cha chatichfakchyon, l’a drê 
achebin a ithre inparâ kontre le tsômyâdzo.
+         
+         
+            Ti l’an drê, chin j’indjuchtiche, a on tô kovin por on tô travô.
+         
+         
+            Chi ke travayè l’a drê a on djuchto kovin, in tota djuchtiche è a 
che n’èchyin, por achurâ, achebin a cha famiye ouna ya din la dinyitâ umêna, è 
in dèpye, che fô, ti lè j’ôtro moyin dè protèkchyon.
+         
+         
+            Tota dzin l’a drê dè fondâ di chindika avu di j’ôtro, achebin dè 
ch’ingadji din di chindika po dèfindre chè j’intèrè.
+         
+      
+   
+      Artikle vint’è katro (24)
+      Tota dzin l’a drê ou rèpou è i dichtrakchyon dè totè chouârtè, bin chur 
din on tin rèjenâbyo intrè lè tin dè travô è hou dè kondji payi, prèyu po chin.
+   
+      Artikle vint’è thin (25)
+      
+         
+            Tota dzinl’a drê a on trin dè ya chufijin a cha ya, por achurâ cha 
chindâ, chon bin’ithre è chi dè cha famiye, notamin po le medji, lè vithirè, le 
tinyèmin, lè chouin dè mêdzo, achebin po lè chêrvucho ke dèmandè na famiye ke 
l’a drê a la chèkuritâ , kan l’i a dou tsômâdzo, la maladi, l’invaliditâ, le 
vèvâdzo, la viyèthe, din le ka dè pêrda dè chè moyin a kouja dè krouyè chyâyè ; 
fro dè cha volontâ.
+         
+         
+            La matèrnitâ è l’infanthe l’an drê a on’éde è oun’achichtanthe 
rèyiè. Ti lè j’infan, ke chêyan vinyê ou mondo din le maryâdzo ou bin in dèfro, 
l’an la dzoyechanthe dè la mima protèkchyon.
+         
+      
+   
+      Artikle vint’è chê (26)
+      
+         
+            Tota dzin l’a drê a l’èdukachyon. L’èdukachyon dê ithre gratiche, 
ou mintè po l’inchènyèmin d’èmoda. Le premi l’inchènyèmin l’è obligatéro. 
L’inchènyèmin dè la tèknike, è l’aprintechâdzo d’on mihyi, dê ithre ouvê a ti ; 
l’intrâye i hôtè j’ètudè dê ithre achebin ouvêrta in pyên’ègalitâ a ti, d’apri 
lou merto.
+         
+         
+            L’èdukachyon dê vijâ a la pyêna ravuchête dè la pèrchenalitâ umêna 
è achebin ou rèinforhyèmin dou rèchpè di drê dè l’omo è di libèrtâ premirè. I 
dê favorijâ l’intindèmin, la tolèranthe è l’amihyâ intrè totè lè nachyon è totè 
lè chouârtè dè rachè ou dè rèlidziyon, achebin po chyêdre l’èvoluchyon di 
j’aktivitâ di Nachyon j’Unyè po le mantin de la pé.
+         
+         
+            Lè parin l’an, pê prioritâ, le drê dè rèyi la chouârta dè 
l’èdukachyon a bayi a lou j’infan.
+         
+      
+   
+      Artikle vint’è chate (27)
+      
+         
+            Tota dzin l’a le drê dè prindre pâ libramin a la ya kulturèle dè 
la chochyètâ kemouna, dè prindre pyiéji di moudè è kothemè è dè partichipâ ou 
pourgrè de la hyinthe è a to le bin ke n’in rètirè.
+         
+         
+            Tsakon l’a drê a l’inparâye dè ti lè j’intêrè ke vinyon dè chin ke 
l’a pu kréâ, tan po fére tsèvanhyi la hyinthe ou chè dèmorâ.
+         
+      
+   
+      Artikle vint’è vouète (28)
+      Tota dzin l’a drê, ke chê betâ in pyathe in piti è in grô, on ouâdre, po 
ke lè libèrtâ èkritè din ha Dèklarahyon, puéchan trovâ on èfè vayin.
+   
+      Artikle vint’è nà (29)
+      
+         
+            L’individu l’a di dèvê a inpyâ po la chochyètâ kemouna yô i chè 
tin, ke cha pèrchenalitâ puéchè chè tsèvanhyi on pye pri dè chè và.
+         
+         
+            Kan i fâ a vayê chè drê è din la dzoyichanthe dè chè libèrtâ, 
tsakon l’è achtrin, ma tantyè i limitè kemandâyè pê la lê, rintyè por achurâ la 
rèkonyechanthe è le rèchpè di drê è libèrtâ di j’ôtro, pu achebin dè chatifyâ i 
djuchtè kondihyon dè la chejinthe, dè l’ouâdre publiko è dou bin’ithre dè ti, 
din na chochyètâ dèmokratike.
+         
+         
+            Chtou drê è libèrtâ ne poron djamé chè fére ou kontréro di 
prèkchripchyon di Nachyon j’Unyè.
+         
+      
+   
+      Artikle trinta (30)
+      Pâ ouna cheule dichkpojichyon dè chta Dèhyarahyon porê ithre konprêcha è 
inpyèyia, por on Ètha, on groupèmin ou bin on individu, on drê ou on’ôtro, dè 
chè bayi a oun’aktivitâ ou bin dè fére ôtyè kontre l’avutrâye di drê è libèrtâ 
ke l’i chon inchkri.
+   Dèklaachon du drèye dè l’òmò
+      Tradukchon : Anne-Marie Bimet
+      patois d’Hauteville-Gondon — vallée de la Tarentaise — Savoie
+   
+      Dèvan kè diyè
+      Yu kè la rèkònyichinhi dè la dinyitò dè tu luz òmò — tu minbrò dè la 
méma familyi aouè lu mémò drèye kè nyon pou leû fouiyè — rèprèzintè lò pilyér 
dè la libartò, dè la justis è dè la pè du mondo,
+      Yu kè, kin lu drèye dè l’òmò son pò rèkònyu, son mèprijé, on arvè a 
d’aktò barbaò, rèvòltan pè la konhyinhi dè l’òmò è yu k’ on a di d’an fôrta ouè 
kè tò sò kè l’umanitò atin par dèssu tòte, y’é on mondò yeû kè luz òmò saon 
librò dè prèdjé è dè krè-, dèbaraché dè leû peur è dè la mizèa,
+      Yu kè, pè kè l’òmò sussè pò òbledja, én’ daryé rèkòrh, dè sè rèvòltò 
kontra lu ki voudriyan l’èkrazò è lò rèbòché, y’é fran én’pòrtan kè su drèye 
pouchissan éhè prèzarvò pè lò pouvèr dè la justis,
+      Yu kè y’é fran én’pòrtan d’én’kòadjé lò dèvèlòpamin dè rèlachon 
d’amitcha én’trè lè nachon,
+      Yu kè, din la Chòrta, lu pouéplò dè lè Nachon Rèunèytè on tòrnò diyè, 
òte è fôr, leu fouè din lu drèye dè l’òmò, din la dinyitò è lò pri dè la 
parsena, din l’ègalitò duz òmò è dè lè fènè è yu k’ i sè son di prèstò a fè- 
krèyrè lò prògrè dè la sòssyètò è a betò su pya dè kondichon dè vya pi bouéè è 
an pi gran libartò,
+      Yu kè luz Ètate Minbrò sè son én’gadjé a acheûò, man dan la man aouè 
l’Organizachon dè lè Nachon Rèunèytè, lò rèspè pè tu lu pa.i du mondò du drèye 
dè l’òmò è dè lè libartè ki fon parti dè sa nateûa,
+      Yu kè on komon idé dè slô drèye è libartè é dè la pi òta én’pòrtanhi pè 
rinplérè konplètamin sè én’gadzemin,
+      l’Assinblò gènèòla
+      di, òte è fôr kè la prèzinta Dèklaachon du drèye dè l’òmò pè tu lu pa.i 
du mondò rèprinzintè on komon idé. I fò kè tu lu pouéplò è tòtè lè nachon 
arvissan a betò su pya sè idé pè kè tu luz òmò, tu lu rouadzò dè la sòssyètò ky 
on sla Dèklaachon tòdzò a l’èspri, fachissan l’èfôr, pè l’én’sènyamin è 
l’èdukachon dè fè- krèyrè lò rèspè dè slô drèye è libartè è d’acheûò, pè dè 
moujèè d’ôdrè nachenal è én’tèrnachenal ki vaon tòdzò pi aan, la rèkònyichinhi 
è l’aplikachon pè tu è partòte, òche byin pè lè pòpulachon duz Ètate Minbrò kè 
pè lu pa.i ki son plaché dèzò leû kmindamin.
+   
+      Artiklò on
+      Tu luz òmò vinyon u mondo, librò, tu tòton pè leû dinyitò è leû drèye. 
Y’on tu d’émò è dè konhyinhi è i dèvon fè- mouhò dè fratèrnitò aouèy luz òtri.
+   
+      Artiklò du
+      Tsakon pou betò én’ aan tu lu drèye è tòtè lè libartè én’skrité din sla 
Dèklaachon, sin fè- dzén’ dè diféinhi dè rasse, dè kòleur dè pèl, dè sèxe, dè 
linva, dè relijyon,d’opinyon pòltekò ou dè tòt òtrò opinyon ki pouri vi- dè la 
nassionalitò, dè l’òrijina sòssyòla, dè la fòrtena, dè la nèchinhi ou dè 
nén’pourtè kén’t’ òtra situachon.
+      Én’ plus, on faa pò dè diféinhi d’apré lò statu pòltekò, sè dè la 
justis, la plahi én’tèrnachenòla du pa.i ou dè l’indrèye dè yeû kè an parsena 
vén’, kè sè pa.i sussè én’dèpindin, soumèye a tutèla, pò librò ou òbledja dè sè 
plèyé a an limitachon dè su pouvèr.
+  
+      Artiklò trèye
+      Tsakon a drèye a la vya, a la libartò è a la pròtèkchon dè sa parsena.
+   
+      Artiklò katrò
+      Nyon saa tu- én’ èsklavadzò ni fòrcha dè sarvi on mètrè. L’èsklavadzò è 
lò kòmèrsò duz èsklòvò dè n’én’ pourta kén’ta fahon son én’tardi.
+   
+      Artiklò hén’
+      Nyon saa soumèye a la tòrteûa, a dè pounichon ou dè trètamin kruèl, 
én’dinyò ou ki rèbòchon l’òmò.
+   
+      Artiklò chi
+      Tsakon a drèye, yeû k’â sussè, a la rèkònyihinhi dè su drèye dèvan la 
justis.
+   
+      Artiklò sète
+      Tsakon é su lò mémò pya dèvan la lòè è a drèye a la méma pròtèkchon dè 
la lòè, sin diféinhi. Tsakon a drèye a la méma pròtèkchon kontra tòta 
parsialitò ki va.i a l’én’kontra dè sla prézinta Dèklaachon è kontra tuz 
én’kòadzemin a sla parsialitò.
+   
+      Artiklò vout
+      Tòtè lè parsenè on lò pouvèr dè sè rèvédrè dèvan lè juridikchon 
nachenòlè kin leû drèye ki son rèkònyu pè la konstituchon ou pè la lòè son 
pyateûò.
+   
+      Artiklò nou
+      Nyon pou éhè arèhò, én’préjeûò ou tsacha dè son pa.i, sin vretòbla réjon.
+   
+      Artiklò dji
+      Tsikè parsena a lò mémò drèye kè lèz òtrè, d’éhè akoutò publikamin pè on 
tribunal én’dèpindin è én’parsial ki dèssidaa, ou bén’ dè su drèye è dè sèz 
òbligachon ou bén’ dè la bouéa réjon dè l’akuzachon mandò kontra lyi pè an 
pounichon.
+   
+      Artiklò onhè
+      
+         
+            Tòta parsena akouzò pè an mòvèji akchon réstè inòchinta tin kè sa 
fòta dèvan la lòè a pò éhò prouvò pindin on pròssè publik yeû kè tòtè lè gaanti 
pè sa dèfinsa lyi on éhò akòrdò.
+         
+         
+            2- Nyon saa kondanò pè d’akchon ou dè mankamin ky on éhò kòmèye a 
on moumin yeû ky évè pò én’tardi pè lè lòè nachenòlè ou én’tèrnachenòlè. Dè la 
méma fahon, on poura pò balyé an pounichon pi fôrta kè la ky évè prèyussa u 
moumin dè la fòta.
+         
+      
+   
+      Artiklò dòhè
+      Y’é dèfindu d’alò betò lò nò din la vya parsenèla dè lè dzin, din leû 
familyi, leû baraka, lè lètrè ki mandon ou rèchèyvon. Y’é dèfindu dè betò bò 
leû òneur è leû rèputachon. Tsikè parsena a lò drèye a la pròtèkchon dè la lòè 
dèvan dè paèlyèz atakè.
+   
+      Artiklò trèhè
+      
+         
+            Tsikè parsena a lò drèye dè sirkulò libramin è dè pouchèr rèstò 
yeû kè le vou én’ dedin d’on étate.
+         
+         
+            Tsikè parsena a lò drèye dè s’én’ mòdò d’on pa.i, mémò du sén’ è 
lò drèye dèz i tòrnò.
+         
+      
+   
+      Artiklò katouhè
+      
+         
+            Én’ kasse dè parsékuchon, tòta parsena a lò drèye d’alò tsartché 
rèfujò è dè pouchèr éhè akoulyèyta, din d’òtri pa.i.
+         
+         
+            On pou pò akòrdò sè drèye a kortchon ky é pòrchuvu pè on krimò 
òtrò kè pòltekò ou pè d’aktò kontrèò a lè dirèkchon è uz idé dè lè Nachon 
Réunèytè.
+         
+      
+   
+      Artiklò tchinhè
+      
+         
+            Tsakon a drèye a an nachenâlitò.
+         
+         
+            On pou pò fouiyè a kortchon sa nachenâlitò pò dèpli kè son drèye a 
n’in tsandjé.
+         
+      
+   
+      Artiklò sèhè
+      
+         
+            Kin i son én’ adzò, l’òmò è la fèna dè n’én’pourta kén’ta rasse, 
nachenâlitò ou relijyon, on lò drèye dè sè maryò è dè fondò an familyi. Tu du 
on lu mémò drèye dèvan lò mariédzò, pindin k’i son maryò è én’ kasse dè divòrsò.
+         
+         
+            Lò mariédzò pou éhè foua slamin aouè l’akôr librò è én’tchér du 
futur maryò.
+         
+         
+            La familyi é nateûèlamin lò pilyér dè la sòssyètò, l’a drèye a la 
pròtèkchon dè la sòssiètò è dè l’Étate.
+         
+      
+   
+      Artiklò disète
+      
+         
+            Tòta parsena, òche byin sòlèta kè én’ kòlèktivitò, a drèye a la 
pròpriètò.
+         
+         
+            On pou pò sin réjon prindrè la pròpriètò dè kòrtchon.
+         
+      
+   
+      Artiklò dijvoute
+      Tòta parsena a drèye a la libartò dè pinché, dè konhyinhi è dè relijyon 
; i vou diyè kè on a lò drèye dè tsandjé dè relijyon ou d’idé, dè diyè sa 
relijyon ou suz idé publikamin ou én’trè sè, pè l’én’sènyamin, la prateka, din 
tòtè lè sérémòni a l’ègliji ou tché sè.
+   
+      Artiklò dijnou
+      Tsakon a lò drèye a la libartò d’avèr son opinion è dè lò diyè. I 
supouzè k’on a lò drèye dè pò éhè én’kyétò pè suz idé, k’on a lò drèye dè 
tsartché, dè rèchèyvrè è dè mandò, sin s’òkupò dè lè frontché-, lèz 
én’fòrmachon è luz idé pè tu lu mòayin.
+   
+      Artiklò vin
+      
+          
+            Tòta parsena a lò drèye dè s’assòssiyé aouè d’òtrè pè dè bouéè 
tsouzè.
+         
+         
+            Nyon pou éhè òbledja dè sè betò din an assossiachon.
+         
+     
+   
+      Artiklò vintchon
+      
+         
+            Tsikè parsena a lò drèye dè diyè son mòte din la dirèkchon dè la 
vya dè son pa.i, k’i sussè dirèktamin ou pè la ouè dè lu ky on éhò libramin 
dèzinyé.
+         
+         
+            Tòta parsena a lò drèye dè s’òkupò dè lè fonkchon peblekè dè son 
pa.i, din dè kondichon d’ègalitò.
+         
+         
+            L’òtòritò du pouvèr publik é chadoua su la volontò du pouéplò. Sla 
volontò dèye sè diyè pè d’èlèkchon ònéhè ki dèvon sè ti- pèryòdikamin u vôte 
sègrète ou d’an fahon ki gaantèychè la libartò du vôte. Tò lò mondò pou vôtò.
+         
+      
+   
+      Artiklò vint è du
+      Tòta parsena, én’ tin kè minbrò dè la sòssyètò, a drèye a la sèkuritò 
sòssyòla ; le pou prètindrè a an vya konvinyòbla, a pouchèr ti- sa plahi din la 
sòssyètò, a pouchèr sè kultivò, én’ parsena dinyi, a l’èspri uvér è kapòblò dè 
s’én’retsi. Tò sin aouè la kontribuchon dè l’èfôr nachenal è dè la kòòpéachon 
én’tèrnachenòla, én’ tinyin kontchò dè l’òrganizachon è dè lè rèsòrsè dè tsikè 
pa. i.
+   
+      Artiklò vint è trèye
+      
+         
+            Tòta parsena a drèye a l’ouvra, le dèye pouchèr chòèzi libramin 
son ouvra, din dè kondichon justè è konvinyòblè. Le dèye éhè parò kontra lò 
tsômadzò.
+         
+         
+            Pè la méma ouvra, tò lò mondò a drèye a la méma pâyi, sin diféinhi.
+         
+         
+            Sè ki travalyè a lò drèye d’éhè payé d’an fahon justa è 
konvinyòbla pè pouchèr vivrè, lui è sa familyi, an vya konfòrma a la dinyitò dè 
l’òmò. Én kasse dè bèzoin, a dèye pouchèr kontò su luz òtri mòayin dè 
pròtèkchon sòssyòla.
+         
+         
+            Tòta parsena a lò drèye dè sè groupò aouè d’òtri pè betò su pya on 
sindikate pè dèfindrè suz én’téè.
+         
+      
+   
+      Artiklò vint è katrò
+      Tòta parsena a drèye u rèpou è a lè distrakchon. Lò tin dè l’ouvra dèye 
éhè limitò réjeûòblamin è dèye lòché plahi a dè kondjé payé régulyé.
+   
+      Artiklò vin hén’
+      
+         
+            Tòta parsena a drèye a an vya konvinyòbla pè acheûò sa santé, pè 
éhè a l’èjò, lyi è sa familyi, d’abôr pè la noreteûa, l’arbilyemin, lò 
lòdzemin, lò medzòhén’ è lè droguè pè sè sònyé è pè lu sarvechò dè la 
kòlèktivitò kin le n’a fòta. L’â drèye a la sékuritò én’ kasse dè tsômadzò, dè 
maladi, d’én’validitò, dè vèvò, dè vyèyès ou alôr, din tu lu kasse dè pérta dè 
su mòayin dè vivrè a la suita d’avarô én’dèpindin dè sa volontò.
+         
+         
+            La matèrnitò è lò dzevéò adzò on drèye a éhè spéssiolamin èydò.Tu 
luz èfan, k’i sussan vu u mondo din ou én’ dèfour du mariédzò dèvon pròfitò dè 
la méma pròtèkchon sòssyòla.
+         
+      
+   
+      Artiklò vint è chi
+      
+         
+            Tòta parsena a drèye a l’èdukachon. L’èdukachon dèye ryin kòhò du 
moin pè l’èkoula tak u sartifikate. Y’é òbledja dè balyé l’én’strukchon a tu 
luz èfan. L’én’sènyamin tèknik è pròfècheûèl dèye éhè jènèralizò ;lu granz 
ètudzò dèvon éhè uvér, d’ègòla fahon, a tu lu ki l’on mretò.
+         
+         
+            L’èdukachon dèye tsartché lò dèvèlòpamin konplèt dè la parsenalitò 
dè l’òmò è dè lè libartè ki son lè fondachon dè la sòssyètò. Le dèye èydò la 
konpréinchon, la tòléanhi è l’amitcha éntrè lè nachon, lè rasse, lè relijyon è 
tòton pè lò dèvèlòpamin du travô dè lè Nachon Réunèytè, pè manti la pè.
+         
+         
+            Lu pa.in son lu premyé a avèr lò drèye dè chòèzi la sôrta 
d’èdukachon k’i voulyon pè leûz èfan.
+         
+      
+   
+      Artiklò vint è sèt
+      
+         
+            Tòta parsena a lò drèye dè s’òkupò dè la vya dè l’èspri din sa 
kòmunôtò, dè prindrè son plèji aouè lè bèlè tsouzè è dè partissipò u prògrè dè 
la syanhi è a sò kè l’apourtè dè bon.
+         
+         
+            Luz èkrivin, luz artist, luz òmò dè syanhi ki pròduiyon an ouvra 
on lò drèye d’avèr la pròtèkchon pè leûz én’téè matèryèl è pè sò ki leû rèvén’ 
mòròlamin.
+         
+      
+   
+      Artiklò vint è vout
+      Tsikè parsena a drèye a s ky ussè, su lò plan sòssyal è én’tèrnachenal, 
l’ôdrè pè kè lu drèye è lè libartè én’skri din sla prèzinta Dèklaachon 
pouchissan tròvò leû plin èfè.
+   
+      Artiklò vint è nou
+      
+         
+            L’òmò a dè dèvèr dèvan la komunôtò yeû kè lò dèvèlòpamin librò è 
én’tchér dè sa parsenalitò é pòcheblò.
+         
+         
+            Kin a fè valyèr su drèye è kin a pròfitè dè sè libartè, tsakon 
dèye slamin sè plèyé a lè limitachon prèyussè pè la lòè, justò pè acheûò la 
rèkònyichinhi è lò rèspè du drèye è dè lè libartè duz òtri è pè rèpondrè a sò 
kè demandè la mòròla, l’ôdrè publik è an bouéa vya pè tu, din an sòssyètò 
gòvarnò pè lò pouéplò.
+         
+         
+            Slô drèye è slè libartè pouron jamè s’ègzarsò d’an fahon kontrèa 
uz idé è a lè ryéglè dè lè Nachon Rèunèytè.
+         
+      
+   
+      Artiklò trinta
+      Pò an sòla dispòzichon dè la prèzinta Dèklaachon pou sarvi a òtòrizò on 
Ètate, on groupamin ou an parsena, a dèstruiyè lu drèye è lè libartè kiz i son 
én’skri.
+   DECLARACHON UNIVERSALLA DAI DRAI DÂI DZEIN.
+      Traduit en patois vaudois par Marie-Louise Goumaz, le 28.10.2014
+   
+      L’EINCOTCHÀ.
+      Yu que la recougnesseinça de la dignitâ qu’è dussa à tote lè dzein de 
noûtra terra, de mîmo que lâo drâi, d’aprî la lâi, parâire por trétî, que 
pouant pas ître doutâ, l’è la colonda de la libertâ, de la djustice et de la pé 
dein lo mondo.
+      Yu que s’on cougnâi pas lè drâi dâi dzein et qu’on lè mèprese cein 
meinne à la vaudèsî que tsancroune la concheince de l’humanitâ et que la 
vegnâte d’on mondo yô lè dzein sant libre de dèvesâ et de crâire fro de la 
pouâire blyûva et de la mistoufye a ètâ proclliamâ quemet cein qu’è lo mî po lè 
dzein,
+      Yu que faut dèvant tot que lè drâi dâi dzein sèyant tsouyî pè lè lâi po 
que lè dzein, po finî, sèyant pas dobedzî de lâo branquâ contro la mâitrèyeinçe 
et l’opprèchon.
+      Yu que faut d’à premî eincoradzî à eimparâ l’ametî eintre lè nachon,
+      Yu que dein la Tsarta lè peuplyo dâi Nachon Accolâïe ant remé proclliamâ 
lâo fâi po lè drâi premî dâi dzein, dein l’honneu et la valeu de la dzein 
humaine, po que lè drâi dâi z’hommo et dâi fenne sèyant parâi, et que sè sant 
fermo dècidâ à âidyî à mèliorâ la vyà dâi dzein, et à ètablî dâi condechon de 
vyà pe bounè avoué ’nna libertâ pe granta,
+      Yu que lè z’ Età meimbro sè sant eingadzî à assurâ, avoué la coopèrachon 
dâi Nachon Accolâïe, lo respè universè et sû dâi drâi dâi dzein et dâi libertâ 
premîre,
+      Yu qu’onna concepchon coumoûna de clliâo drâi et libertâ l’è cein que 
compte d’à premî po reimplliâ à tsavon sti l’eingadzemeint.
+      LA TENÂBLLIA GENERÂLA
+      Proclliame sta Dèclarachon universalla dâi drâi dâi dzein quemet l’idèal 
coumon à aveintâ pè tî lè peuplyo et tote lè nachon po que tî lè coo et tote lè 
z’administrachon de la sociètâ aussant tot dâo long sta Dèclarachon à l’esprit, 
s’escormantsant, ein recordeint et pè l’einducachon, à eimparâ lo respè de 
clliâo drâi et libertâ et d’ein d’assurâ tsô poû, avoué dâi mèsoûre d’oodro 
nachonà et internachonà la recougnesseinça et la pratiqua universalla pertot 
et, sein la manqua, atant permi lè populachon dâi z’ Età Meimbro leu-mîmo que 
permi lè z’eindrâi yô on vi dèso lâo djuridicchon.
+   
+      Articllio 1
+      Tî lè z’ître humain vîgnant âo mondo libro et parâi dein la dignitâ et 
lè drâi. L’ant reçu réson et concheince et dâivant vivre lè z’on avoué lè 
z’autro quemet se sant frâre et chèra.
+   
+      Articllio 2
+      Clliâo drâi et clliâo libertâ qu’ant ètâ proclliamâ dein sta Dèclarachon 
sant à dè bon po tsacon, sein vouâitî à la raça, la colâo, âo sexe, âo dèvesâ, 
à la religïon, à sa peinsâïe politica âo bin quie que cein pouésse ître 
d’autro, que cein vîgne de la nachon âo bin dâo socià, de la fortena, de la 
vegnâte âo mondo âo bin du onn’autra situachon.
+      De plye, foudrâ pas s’otiupâ dâo statu politico, djuridico âo 
internachonà dâo payî âo de la cotse du yô onna dzein è salyâte, pas pire de sè 
tsetî que sti payî sâi libro, dèso onna tutella, que pâo pas dècidâ li-mîmo dè 
tot mâ que l’è asservî à quauque limitachon dein son povâi.
+  
+      Articllio 3
+      Tsaque coo l’a drâi à la vyà, la libertâ et la sècuritâ.
+   
+      Articllio 4
+      Nion sarâ prâi et tegnu quemet on esclliâvo, assebin pas ein servituda ; 
l’esclliavâdzo et la trâita dâi z’esclliâvo sant dèfeindu dein tî lè casse.
+   
+      Articllio 5
+      Nion porrâ ître bregandâ, assebin pas puni âo bin tormeintâ ein diâblyo, 
que cein porrâi ître contro natoûra âo dègradeint.
+   
+      Articllio 6
+      Tsacon a lo drâi d’ître recognu pertot quemet onna persena djuridica.
+   
+      Articllio 7
+      Trétî sant parâi dèvant la lâi et l’ant lo drâi sein distincchon à ître 
trétî protèdzî pè la lâi de la mîma manâire. Trétî dussant recâidre la mîma 
protecchon contro tot cein que porrâi contrèyî sta Dèclarachon et contro tot 
cein que porrâi amenâ à ’nna discriminachon.
+   
+      Articllio 8
+      Tsaque persena l’a lo drâi de portâ sè tsausse, l’è bin veré, dèvant lè 
djuridicchon nachonâle qu’ant ètâ nommâïe esseprè po cein, contro tot cein qu’è 
pas permet pè lè drâi premî que lâi sant recognu pè la constituchon âo pè la 
lâi.
+   
+      Articllio 9
+      Nion pâo ître arretâ, eingabioûlâ, ne tsampâ fro dâo payî sein ’nna 
bouna réson.
+   
+      Articllio 10
+      Tsaque persena a lo drâi de la mîma fachon po trétote lè dzein, de sè 
fére à oûre djustameint dèvant lo mondo pè on tribunà fro dè tot et djûsto. L’è 
li que vâo dècidâ su sè drâi et sè z’obligachon et dere se faut allâ ein-an 
avoué la pllieinta que l’è deredjà contro la persena.
+   
+      Articllio 11
+      
+         
+            Tota persena accusâïe d’onna tsaravoutèrî è d’à premî yûssa 
quemeint einnoceinta tant qu’à qu’on pouésse provâ que l’è copâblya d’aprî la 
lâi tandu on procès publico yô l’a reçu l’âide nècesséra po sè rècriâ, sè 
dèfeindre.
+         
+         
+            Nion porrâ ître condanâ po dâi z’acchon âo dâi z’ âoblyâ que 
n’îrant pas dâi cavilye d’aprî lo drâi nachonà âo internachonà dein lo tein que 
l’ant ètâ fé. Mîmameint foudrâ pas balyî onna punechon pe granta que clliaque 
qu’avâi ètâ prèyûva âo momeint de la cavilye.
+         
+      
+   
+      Articllio 12
+      Nion porrâ ître tsecagmî sein réson dein sa vyà privâïe, sa famelye, s’n 
ottô âo sa correspondeinça, assebin pas dein son honneu et sa rèputachon.Tsacon 
a lo drâi d’ître protèdzî pè la lâi contro clliâo tsoûsè.
+   
+      Articllio 13
+      
+         
+            Tsaque persena a lo drâi d’allâ et venî à s’n ése et chèdre yô ye 
vâo dèmorâ dein on Età.
+         
+         
+            Tsaque persena a lo drâi de fotre lou camp fro de tsaque payî, lo 
sein assebin, et de s’è reintornâ dein son payî.
+         
+      
+   
+      Articllio 14
+      
+         
+            Dèvant la persècuchon, tsaque persena a lo drâi de tsertsî asîlo 
et de pouâi recâidre asîlo dein dâi z’autro payî.
+         
+         
+            Clli drâi pâo pas ître invoquâ se lâi a z’u vretâblyameint dâi 
retsertse à dè bon po on crîmo de drâi coumon âo bin que lâi a z’u dâi 
manegance contrére âi principo dâi Nachon Accolâïe et à cein que tsertsant.
+         
+      
+   
+      Articllio 15
+      
+         
+            Tsaque coo a drâi à onna nachonalitâ.
+         
+         
+            Nion pâo ître privâ de sa nachonalitâ, sein onna bouna réson, 
assebin pas dâo drâi de tsandzî de nachonalitâ.
+         
+      
+   
+      Articllio 16
+      
+         
+            Quand on bouîbo et onna bouîba sant mâo, que sant dan on hommo et 
onna fenna, l’ant lo drâi de lâo mariâ et de crèâ onna famelye sein retreinta 
po quant à la raça, la nachonalitâ âo la religïon. L’ant dâi drâi parâi rappoo 
âo mariâdzo, tandu lo mariâdzo et quand ye trosse.
+         
+         
+            Lo mariâdzo pâo pas ître segnî que se l’hommo et la fenna sant bin 
d’accoo tî doû et lo diant.
+         
+         
+            La famelye l’è la colonda natouralla et lo fondemeint de la 
sociètâ et dusse ître eimparâïe pè la sociètâ et pè l’Età.
+         
+      
+   
+      Articllio 17
+      
+         
+            Tsaque dzein, que sâi soletta âo bin que vive avoué dâi z’autrè a 
drâi à la propriètâ.
+         
+         
+            Nion pâo ître privâ de sa propriètâ se cein l’è pas djustifiyî.
+         
+      
+   
+      Articllio 18
+      Tsacon a lo drâi de peinsâ cein que vâo. L’a la libertâ de concheince et 
de religïon ; cein fâ que l’a lo drâi de tsandzî de religïon âo de convicchon 
et l’è libro de portâ dèvant lè dzein sa religïon et sa convicchon, que sâi 
solet âo ein coumon, atant dèvant lo mondo qu’ein tsî li, ein recordeint, ein 
faseint vère et oûre, dein n’on prîdzo et tote lè ritoûle que vant avoué.
+   
+      Articllio 19
+      Tsaque coo a drâi à la libertâ de peinsâïe et d’esprèchon cein que lâi 
balye lo drâi dè pas ître intiètâ po sa manâire de vère. L’a lo drâi de 
tsertsî, de recâidre, d’èpardzemallâ, sein sè tsouyî lè bouènne, lè 
z’informachon et lè z’idé avoué lè moyan que l’a po s’esprimâ .
+   
+      Articllio 20
+      
+          
+            Tsaque persena a drâi à la libertâ de rèunïon et d’associachon 
dein la pé.
+         
+         
+            Nion pâo ître dobedzî de participâ à onn’associachon.
+         
+     
+   
+      Articllio 21
+      
+         
+            Tsacon l’a lo drâi de participâ à la direcchon dâi z’affére 
publico de son payî, que sâi li-mîmo âo bin que sâi represeintâ pè dâi dzein 
qu’ant ètâ chè librameint.
+         
+         
+            Tsacon l’a lo drâi d’ître nommâ âi foncchon publique de son payî 
dein dâi condechon d’ègalitâ.
+         
+         
+            La volontâ dâo peuplyo l’è lo fondemeint de l’autoritâ dâi povâi 
publico ; sta volontâ dusse s’esprimâ ein faseint dâi z’èlecchon proûpre que 
dussant laô tenî pè tsauda âo suffrâdzo universà et âo vôte sècret âo d’aprî 
’nna procèdoûra parâire que dusse assurâ la libertâ de vôte.
+         
+      
+   
+      Articllio 22
+      Tsaque persena, du que l’è meimbra de la sociètâ, a drâi à la sècuritâ 
sociâla ; l’a lo drâi de recâidre satisfacchon quant âi drâi èconomico, dâo 
socià et de la cultura que l’a fauta po sa dignitâ et po fére à clliorî 
librameint sa persenalitâ, pè la mau dâi veindzeince nachonâle et la 
coopèrachon internachonâla, d’aprî l’organisachon et lè retsesse de tsaque payî.
+   
+      Articllio 23
+      
+         
+            Tsaque persena a lo drâi d’âovrâ ; ye dusse pouâi chèdre 
librameint son travau à dâi condechon djûste, plliéseinte et l’a drâi à la 
protecchon contro lo chomâdzo.
+         
+         
+            Trétî ant lo drâi, sein discriminachon, à on gâdzo parâi por on 
travau parâi.
+         
+         
+            Cllique qu’âovre a drâi à onna rèmunèrachon djûsta et bouna po que 
pouésse dinse assurâ à sa famelye on vityù qu’eimpare la dignitâ humaine, que 
pâo ître mèliorâïe se lâi a fauta pè dâi z’autro moyan de protecchon sociâla.
+         
+         
+            Tsacon l’a lo drâi de fondâ avoué dâi z’autro dâi syndicà et de 
fére on accordâiron avoué dâi syndicà po tsouyî sè z’interêt.
+         
+      
+   
+      Articllio 24
+      Tsacon a lo drâi âo repoû et âi lesî et mîmameint à ’nna limitachon 
resenâblya dâo tein dâo travau et à dâi condzî pâyî bin rélyâ.
+   
+      Articllio 25
+      
+         
+            Tsaque dzein a lo drâi d’avâi cein que faut po vivre et assurâ sa 
santâ, sè cheintre benéso et que cein sâi dinse po clliâosique de sa famelye 
rappoo à la pedance, à la vetîre, âo lodzemeint, po pouâi sè fére à mâidzî de 
mîmo que por tot cein que totse lè serviço nécesséro dein lo domâino dâo socià; 
ye dusse pouâi comptâ su la sècuritâ se l’è âo chomâdzo, malârda, invalida, 
vèvo âo bin vèva, dein la vîlyondze et dein tî lè z’autro casse yô l’è 
incapâblya de fére mîma po s’ein terî soletta po cein que l’a dâi malapanâïe 
que lâi sant tsesûve dèssu et que lè z’a pas tchertchè.
+         
+         
+            La mére et l’einfant l’ant drâi à onn’âide et à onna protecchon 
tot’espèchâla. Tî lè boute, que sèyant vegnu âo mondo dein âo bin fro dâo 
mariâdzo reçâivant la mîma protecchon sociâla.
+         
+      
+   
+      Articllio 26
+      
+         
+            Tsaque coo a drâi à ître einduquâ. L’einducachon dusse rein cotâ, 
omeinte po l’einseignemeint èlèmentéro qu’è à la base de tot. Lè bonié sant 
dobedzî de lo frequeintâ. La recordeince de la tèquenique et dâi metî dusse 
ître organisâïe pertot ; po quant âi grantè z’écoûlè, ye dussant ître âoverte à 
trétî d’aprî lo mereto.
+         
+         
+            L’einducachon dâi âidyî à la dzein humaine à sè cheintre bin et à 
mèliorâ lo respè dâi drâi dâi dzein et dâi libertâ premîre. Dusse fére que lè 
nachon sè comprègnant mî eintre leu, que pouéssant mèliorâ la tolèreinça et 
l’ametî eintre tote lè nachon et tote lè dzein sein sè tsetî de lâo raça et de 
lâo religïon dinse qu’à mèliorâ cein que lè Nachon Accolâïe prepârant po 
mantenî la pé.
+         
+         
+            Sant lè pareint, dèvant tot, qu’ant lo drâi de chèdre quemeint lâo 
boute dussant ître einduquâ.
+         
+      
+   
+      Articllio 27
+      
+         
+            Tsacon a lo drâi de participâ librameint à la vyà culturella, qu’è 
offerta à trétî, de dzoûre de tot cein qu’è propousâ : lè z’art, de preindre pâ 
âo progrès dâi scieince et de la tsevance qu’ein salye.
+         
+         
+            Tsacon a drâi à la protecchon dâo savâi et dâo bon balyî pè la 
producchon scieintifiqua, littérérâira âo bin artistiqua que l’a li-mîmo créâïe.
+         
+      
+   
+      Articllio 28
+      Tsacon a drâi, âo pllian socià et internachonà, qu’on oodro sâi ètablî 
et que doûre po que lè drâi et lè libertâ ècrit dein sta Dèclarachon pouéssant 
ître chèvu et respètâ à tsavon.
+   
+      Articllio 29
+      
+         
+            Lo coo a dâi dèvâi devè la communautâ yô ye porrâ ître benéso et 
fére à clliorî sa persenalitâ quemet nion cein autra pâ.
+         
+         
+            Quand ye fâ à valyâi sè drâi et quand pâo dzoûre de sè libertâ, 
tsacon dusse rein qu’obèyî âi limitachon coumandâïe pè la lâi po assurâ la 
recougnesseinça et lo respè dâi drâi et dâi libertâ de son seimblyâblyo et po 
s’adenâ à cein que la morâla dèmande, que l’è djûsto, po l’oodro publico et po 
que tsacon sè cheinte bin benéso dein ’nna sociètâ dèmocratiqua.
+         
+         
+            Clliâo drâi et libertâ, on porrâ pas s’ein servî à l’eincontro dâi 
principo et de cein que sohîtant lè Nachon Accolâïe.
+         
+      
+   
+      Articllio 30
+      Lâi a min de disposechon dein sta Dèclarachon que porrâi balyî à on Età, 
on groupemeint âo à on coo quauque drâi que sâi po s’adenâ à fére ôquie por 
abolî dâi drâi et dâi libertâ que lâi sant meinchounâ.
+   Dèclarachion di drouê dè l’ómó por tui lè pa-i dou moundo.
+      Document traduit en patois d’Hérémence par Alphonse Dayer avec la 
collaboration de Narcisse Seppey.
+      Hérémence février 2014
+   
+      Introdouc-chion
+      In tenien countó ke le rèspè dè la degnetâ dè l’ómó apartïn à to lo 
moundo chou la tèrra, avoué lè mémo drouê, è ke pouon pâ êthre sèdâ, fé la 
fondachion dè la libèrtâ, dè la jiosteuce è dè la pé dou moundo.
+      In tenien countó ke le mèconièchance è le façon dè mefrijieu lè drouê dè 
l’ómó i’an menâ à dè j’acto dè barbaric ke reboúzon la counchieince di moundó è 
ke le néchanse d’oun moundo ánvoueu lè zin charin libró dè cothèrjieu è dè 
creire, libèrâ dè la pouire è dè la mijére, i’a eithâ anounchia comin le pló 
âta aspirachion dè l’ómó.
+      In tenien countó ke i’è th’importan ke lè drouê dè l’ómó fóchan protèjia 
pèr oun réjime dè drouê pórke l’ómó chei pâ countrin à la fïn, à chè rèvoltâ 
countre la tiranic è l’oprèchion.
+      In tenien countó ke i’è th’importan d’incorajieu lo dèvelopèmin di 
relachion amicale intre nachion.
+      In tenien countó ke din la louê dè fondachion (charte), lè zin di 
Nachion Rèóneite i’an proclamâ à nóé lóou fouê in lè drouê prinsepâ dè l’ómó, 
in la degnetâ è la valóou dè la pèrchon-na, din l’égalitâ di drouê di j’ómó é 
di fèmale, è ke chè chon dèclarâ fermó a favorijieu lo progrès social è a 
instalâ dè mi bóne coundichion dè via in pèr óna mi graucha libèrtâ.
+      In tenien countó ke lè j’Eta counchô chè chon ingajia à achiourieu in 
coopèrin aoú l’organizachion di Nachion Rèóneite, lo rèspè coumplè di drouê dè 
l’ómó è di libèrtâ foundamentâle.
+      In tenien countó k’óna counsepchion cómóna dè hlóou drouê è libértâ i’è 
dè la pló âta importance por impli plein-namin ché ingazèmin
+      L’assemblée gènèrala proclianme la prèjinta Dèclarachion di drouê dè 
l’ómó por tui lè pa-i dou moundó comin étan le mèillóou tsauja à fére pèr tui 
lè pópló è tóte lè nachion pórke tóte lè zin è tóte lè société óchan sta 
Dèclarachion tolon in l’espric, fajichan l’infô, pèr l’insènièmin é 
l’edócachion, dè dèveloppâ lo rèspè dè hlóou drouê è libèrtâ è d’achiourieu, pè 
dè mejóre dè progrê d’ordre nachional è intèrnachional, la rèconièchanse è 
l’aplecachion coumplèta è veretâbla, tan premieu lè pópólachion di j’Eta mimbro 
lóou mémó kè premieu hleu ke chon rêjieite pèr lóouc.
+   
+      Artecló premieu 1
+      Tui lè jêtre humain néchon libro è pary in degnetâ é in drouê. Chon 
reijonâbló è dè counchieince è deivouon âzic lè j’oun vi j’avi di j’âtró in pèr 
oun espri dè fratèrnitâ
+   
+      Artecló dau 2
+      Tsecoun poú chè prèvâli dè tui lè drouê è dè tóte lè libèrtâ proclamâ in 
sta Déclarachion, chin ócóna distinchion, dè rache, dè cólóou, dè sèxe, dè 
linvoua, dè relijion, d’opinion poleteca ou bïn dè tóte j’âtre j’opinion 
d’orejena nachionala ou sociala, dè fórtóna, dè nèchance ou bïn dè tóte j’âtre 
setoachion
+      In pló charè pâ fé dè distinchion fondâye chou lo statu poletecó, 
zóredecó ou internachional dou pa-ic ou dè l’indrei don óna pèrchon-na i’è 
rechortechinta, ke ché pa-ic ou ché indrei indépendan, chou tótèlla, pâ libró 
ou bïn choumetou a óna lemetachion dè souverènètâ.
+  
+      Artecló tre 3
+      Tsecoun i’a drouê à la via, à la libèrtâ è à la proteichion dè cha 
pèrchon-na.
+   
+      Artecló katró 4
+      Nioun charè tenou in esclave ni in oblegachion ; l’èsclavâzo è le profiè 
di j’èsclâve i’è dèfindouc in tóte chè fórme.
+   
+      Artecló sïn 5
+      Nioun charè choumetou à la tortóra, ni à dè pein-ne ou dè trêtèmin 
mèchien, inhumin ou dègradin.
+   
+      Artecló chiche 6
+      Tsecoun i’a lo drouê à la rèconièchance pèrtot dè cha pèrsonalité ke 
relive dou drouê.
+   
+      Artecló chat 7
+      Tui ch’on pary dèan la louê è i’an lo drouê chin distinchion à la méma 
proteichion dè la louê. Tui i’an drouê à la méma proteichion countre tóte 
discriminachion ke violèrei la prèjinta Dèclarachion è topary countre tóte 
provocachion à óna tèlla descremenachion.
+   
+      Artecló ouèt 8
+      Tóta pèrchon-na i’a lo drouê dè chè plindre dèan la zóredichion 
nachionala compétante countre lè j’actó ke violon lè drouê dè fon ke li chon 
recoúgnoú pè la constetóchion è pèr la louê.
+   
+      Artecló noú 9
+      Nioun poú êthre arèthâ, impreijonâ, tsachia dou pa-ic, arbitrêramin.
+   
+      Artecló jieu 10
+      Tota pèrchon-na i’a drouê in tota ègalitâ, a kè cha cauja chei avouicha 
d’óna façon jiósta è poublic pèr oun trebónal indépendant è impartchiâbló, ke 
decedèrè, chei dè chè drouê è óblegachion, chei dè la conformitâ ou drouê dè 
tóte acoujachion in matire pénale dirijieite coutre lieic.
+   
+      Artecló ounze 11
+      
+         
+            Tata pèrchon-na acaujâye d’oun acto pónecheibló iè sensée êthre 
chin fauta por autan ke i’è pâ proâ pè la louê, dou tin d’oun prossê poubleuco 
ânvoueu tóte lè garantie po cha dèfinse li en eithâye grinteite.
+         
+         
+            Nioun charè coundanâ po dè j’achion ou bïn dè j’omechion ke, ou 
moman ke i’an eithâ coumetoueu, iran pâ pónecheible d’apré lo drouê nachional 
ou intèrnachional. Topary, charè pâ inflejia dè pein-ne mi forte ke hleu k’iran 
aplecâye ou moman ke le fauta i’a eithâye comètoua.
+         
+      
+   
+      Artecló doze 12
+      I’è dèfindou d’allâ ch’in-mèlâ chin reijon dè la via dè tsecoun, dè cha 
fameuille, dè ânvoueu eithe, di leutre ke rechei ou bïn k’invauye. I’è dèfindou 
dè mètre a mâ à choun onóou è à cha repótachion. Tota pèrchon-na ia drouê à la 
proteichion dè la louê countre tóte hleu maude.
+   
+      Artecló trèze 13
+      
+         
+            Tota pèrchon-na ia lo drouê dè voyajieu libramin è dè choeiji 
choun indrei por eithâ in pèr oun Eta.
+         
+         
+            Tota pèrchon-na ia lo drouê dè kitâ to pa-ic, topary lo chió, è dè 
tornâ in choun pa-ic.
+         
+      
+   
+      Artecló katôje 14
+      
+         
+            In ca dè persecochion, tota pèrchon-na ia lo drouê dè tsercâ oun 
recoeic è dè póei chè retóoudic in pèr oun àtre pa-ic.
+         
+         
+            Ché drouê poú pâ êthre dèmandâ in ca dè poursuite réèlamin fondâye 
chou r’oun mâ dè drouê comoun ou bïn chou dè coumportèmin countrêro ou but è i 
principe di Nachion Rèóneite.
+         
+      
+   
+      Artecló kïnze 15
+      
+         
+            Tsecoun ia drouê à óna nachionalitâ
+         
+         
+            Oun poú pâ prevâ nioun dè cha nachionalitâ, ni dou drouê dè 
tsanjieu dè nachionalitâ
+         
+      
+   
+      Artecló chèze 16
+      
+         
+            A bécau ke i’an l’âjió, l’ómó è le fèmala, chin ócona restrichion 
dè rache, dè nachionalitâ ou dè relijion, i’an drouê dè chè mariâ è dè fondâ 
óna fameuille. I’an lè mémó drouê vi j’ a vi dou mariâzó, dou tin dou mariâzó 
ou bïn dou divorce.
+         
+         
+            Le mariâzó poú pâ èthre fé, chin lo libro é plin counchintèmin di 
j’èffóouc.
+         
+         
+            Le fameuille i’è le veretâblo fondèmin dè la société è i’a drouê à 
la proteichion dè la société è dè l’Etat.
+         
+      
+   
+      Artecló dijèchat 17
+      
+         
+            Tota pèrchon-na ke fóche dèperliei ou bïn in comunauté i’a drouê à 
la propriété
+         
+         
+            Oun poú pâ prindre à nioun, lo bïn chin bonna reijon.
+         
+      
+   
+      Artecló dijèouèt 18
+      Tsecoun i’a lo drouê à la libèrtâ dè mójâ, dè counchieince è dè relijion 
; ché drouê i’oú dere ke i’a lo drouê dè tsanjieu dè relijion ou bïn dè 
counvichion è la libèrtâ dè manifèstâ cha relijion è chè j’idé, cholèt ou bïn 
in comoun, chei in public ou in privé, pè l’insènièmin, lè prateke, lo culte è 
la façon dè fére lè sérémounie.
+   
+      Artecló dijenoú 19
+      Tsecoun i’a drouê à la libèrtâ d’opinion è d’ exprèchion. Chin i’oú dere 
ke i’a lo drouê dè pâ êthre cancanâ à cauja dè chè j’opinion è lo drouê topary 
dè tsèrcâ, dè rechèei è d’invouâ, chin parlâ dè frontire, lè jinformachion è lè 
j’idé pèr tui lè moyin d’exprèchion ke chè chei.
+   
+      Artecló vïn 20
+      
+          
+            Tota pèrchon-na i’a la libèrtâ dè ch’associeu po la bonna cauja.
+         
+         
+            Nioun i’è th’oublijia dè fére partie d’óna associachion.
+         
+     
+   
+      Artecló vïntchi’oun 21
+      
+         
+            Tota pèrchon-na i’a lo drouê dè partesepâ à la dereichion di 
j’afére póbleuke dè choun pa-ic, chei directamin, chei pè l’intèrmédiêre d’oun 
représentan libramin choeijeic.
+         
+         
+            Tóte pèrchon-ne i’an lo drouê d’assèdâ, din lè coundichion 
d’ègalètâ, i founchion pobleke dè choun pa-ic.
+         
+         
+            Le volontâ dou pópló i’è le fondèmin dè l’autorité di poei poublic 
; hla volontâ dei ch’expremâ pè dè j’éleichion ónéthe ke deivouon chè tini 
périodicamin à la majorité di vouê chei pèr on vôtô chècrei, ou o n’ âtra façon 
d’achourieu la libèrtâ dè vôtô.
+         
+      
+   
+      Artecló vïntedau 22
+      Tota pèrchon-na, in tin kè mimbro dè la société, poú prètindre à la 
sécurité sociala ; è poú aei la satisfachion d’obteni dè la société to chin ke 
i’a bèjoin po vivre counvenâblamin, po teni choun ran, po chè cóltevâ dè 
manière à vouardâ tota cha deniètâ d’ómó, è fére libramin vâlic chè prôpre 
capacitâ. Po chin, dei póei countâ chou l’èffô nachional è à la copèrachion 
intèrnachionala, in tenien countó dè l’organizachion è di moyen dè tseke pa-ic.
+   
+      Artecló vïntètreu 23
+      
+         
+            Tota pèrcho-na ia drouê ou tra-au, dè choeiji choun tra-au, à dè 
coundichion jióste è counvenâble dè tra-au, è à la proteichion countre lo 
chômâje.
+         
+         
+            Tui i’an drouê, chin difèrince, à óna pâye pary po lo mémó tra-au.
+         
+         
+            Ché ke trâille i’a drouê à óna pâye jiósta ke li achioúriche à 
luic è à cha fameuille óna via counforma à la deniètâ dè l’ ómó, è coumplètâye 
che fau pè d’âtro moyen dè proteichion sociala.
+         
+         
+            Tota pèrchon-na i’a lo drouê, po dèfindre chè j’interé à fondâ ou 
bïn dè ch’afiliyeu à dè syndica.
+         
+      
+   
+      Artecló vïntèkatró 24
+      Tota pèrchon-na i’a drouê ou repoú è y pâchatin è topary à óna 
lemetachion reijonâbla di j’óoure dè tra-au, è dè conjé paya regóillè.
+   
+      Artecló vïntsïn 25
+      
+         
+            Tota pèrchon-na i’a drouê à oun nivau dè via ke pouiche 
achiouriyeu la santé, lo benéje à luic è à cha fameuille, in chin ke counsèrne 
lo vivre, lè j’âillon, lo lozèmin, lè freu dè medesïn è i chervechió sociau 
nesesêró ; i’a drouê d’êthre achouria in ca dè chômâje, dè maladic, 
d’invalidètâ, dè vevâzó, dè vièilleusse ou din d’âtro ca dè pèrda dè chè moyen 
dè vivre, suite à dè tsauje ke dèpindon pa dè cha volontâ.
+         
+         
+            Le mâre è le popoun i’an drouê à êthre eijia spécialamin. Tui lè 
j’infan ke fóchan néhouc din oun mariâzó ou bïn in foúra dou mariâzo, deivouon 
aei la méma proteichion sociala.
+         
+      
+   
+      Artecló vïntchiche 26
+      
+         
+            Tota pèrchon-na i’a drouê à l’edócachion. L’edócachion dei rin 
cothâ dou moin in chin ke counserne l’insènièmin chïmpló è lè bâje dou chaeic. 
Oun è th’oublijia d’insènieu lè premieure bâje dou chaeic. L’insènièmin tècnic 
è profèchionel dei êthre jènèralijia ; l’acsê i âte j’étude dei êthre ouvouê in 
plin-ne ègalitâ à tuic in founchion dè lóou meretó.
+         
+         
+            L’edocachion dei eijieu ou plin èpanouissèmin dè la pèrchon-na è 
ou rèspè di drouê dè l’ómó è di libèrtâ foundamentâle. Dei favorijieu la 
coumpréenchion, la tolerance è l’amitié intre lè nachion è tui lè groupe dè 
rache ou dè relijion, è topary lo dèvelopèmin di tra-au di Nachion Rèóneite po 
manteni la pé.
+         
+         
+            Ch’on lè parin ke chon lè premieu à aei lo drouê dè choeiji lo 
janre d’edocachion ke i’ólon bailleu à lóou j’infan.
+         
+      
+   
+      Artecló vïntèchat 27
+      
+         
+            Tóta pèrchon-na i’a lo drouê dè prindre pâ libramin à la via 
cóltórèla dè la comunauté, dè ch’implêre di beule tsauje è dè partesepâ ou 
progrê dè la science, è i bienfé ke chin lóou porte.
+         
+         
+            Lè cha-in, lè j’artiste è lè scientefecó, i’an drouê à la 
proteichion dè lóou j’interé morau è matérièl ke rechórton dè lóou tra-au.
+         
+      
+   
+      Artecló vïntèouèt 28
+      Tota pèrchon-na i’a drouê ke i’óche chou lo plan social è 
intèrnachional, oun ordre tel ke le drouê è le libèrtâ, ehric in la prèjinta 
Dèclarachion pouiche fére choun èffè.
+   
+      Artecló vïntenoú 29
+      
+         
+            Lè moundó i’an dè dèvouê in vèr la cómunauté, rin ke che le libro 
è plin dèvelopèmin dè cha pèrsonalitâ iè pouchibló.
+         
+         
+            In exersin chè drouê è in dispojin dè chè libèrtâ, tsecoun i’è 
choumetouc rin ke i lemetachion ètableite pè la louê, in yaua d’achioúrieu dè 
réconièthre è dè rèspèctâ lè drouê è lè libèrtâ di j’âtro, po chantrefére chin 
k’exije le morala, l’ordre poublic è le benéje jènèral in pèr ona société 
gouèrnâyepè lo pópló.
+         
+         
+            Hlóou drouê è libèrtâ, porin in okoun ka ch’egzerchieu dè façon 
coutrêre i principe è i but di Nachion Rèoneite.
+         
+      
+   
+      Artecló trinta 30
+      Ocóna despoujichion dè la prèjinta Dèclarachion poú êthre intèrprètâye 
comin implekin por oun Eta, oun groupèmin, ou oun individu, oun drouê dè chè 
levrâ à óna activitâ ou bïn d’akoumpli oun acto ke vise à la destrouchion di 
drouê è di libèrtâ ke chon expremâ.
+   
\ No newline at end of file
diff --git a/langclass/fpdb.conf b/langclass/fpdb.conf
index 1770841..f649b51 100644
--- a/langclass/fpdb.conf
+++ b/langclass/fpdb.conf
@@ -70,6 +70,7 @@ fkv.lm      fkv--utf8
 fo.lm       fo--utf8
 fon.lm      fon--utf8
 fr.lm       fr--utf8
+frp.lm      frp--utf8
 fur.lm      fur--utf8
 fy.lm       fy--utf8
 ga.lm       ga--utf8
diff --git a/src/Makefile.am b/src/Makefile.am
index 59413cd..c1f8843 100644
--- a/src/Makefile.am
+++ b/src/Makefile.am
@@ -33,7 +33,7 @@ check:
                ab ace ada af ak alt am ar arn ast ay az az-Cyrl ban be \
                bem bho bi bik bg bm bn bo br bs buc ca ckb cs cv cy da \
                de dv dz ee el emk-Latn en eo es et eu fa fi fj fkv fo \
-               fon fr fur fy ga gd gl grc gu gug gv ha-NG haw he hi \
+               fon fr frp fur fy ga gd gl grc gu gug gv ha-NG haw he hi \
                hil hr hsb ht hu hy ia id ilo is it ja ka kaa kab kbd kk kl km 
kn \
                kng km ko koi ktu ky la lb lg lij lld ln lo lt lv mai mfe \
                mi min mk ml mn mos mr ms mt my nb nds ne nio nl nn nr \

Reply via email to