Τραπεζίτης και δανειολήπτης: κωμωδία για δύο
Με φόντο την οικονομική κρίση σε κάποια τράπεζα στην Ισπανία. Ενας άφραγκος τύπος προσπαθεί να πείσει τον διευθυντή να του χορηγήσει ένα μικρό δάνειο. Χωρίς καμιά εγγύηση όλα δείχνουν ότι δεν πρόκειται να πάρει ούτε ευρώ. Μέχρι που η επαγγελματική συζήτηση ξεστρατίζει σε θέματα πιο ευχάριστα: οικογενειακά και σεξουαλικά… Ο Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος και ο Παντελής Δεντάκης συν-σκηνοθετούν στο Θέατρο του Νέου Κόσμου «Το Δάνειο» του Καταλανού Τζόρντι Γκαλθεράν, γνωστού από το έργο του «Μέθοδος Γκρόνχολμ» που είχε ανεβάσει με επιτυχία ο Διαγόρας Χρονόπουλος στο Θέατρο Τέχνης. Ο Αντόνιο έχει μεγάλη ανάγκη από 3.000 ευρώ. Ο διευθυντής αρνείται σθεναρά να του το δώσει με την αιτιολογία ότι δεν έχει την παραμικρή εγγύηση πέρα από τον λόγο της τιμής του. Ο επίδοξος δανειολήπτης μέσα στην απελπισία του τον απειλεί ότι αν δεν πάρει το δάνειο θα αποπλανήσει τη γυναίκα του, αφού ένα «εχέγγυο» το διαθέτει και το περηφανεύεται: την ακαταμάχητη έλξη που ασκεί στις γυναίκες. Η κωμικοτραγική σύγκρουση δημιουργεί μια αναπάντεχη εξέλιξη που οδηγεί στην κατάρρευση αμφοτέρων... «Το Δάνειο» κέρδισε το πρώτο βραβείο στο Τουρνουά Σύγχρονου Καταλανικού θεάτρου της Τζιρόνα τον Νοέμβριο του 2011. Μια κωμωδία για τον φόβο και το κοινωνικό αδιέξοδο, συνθήκες που επικρατούν όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά στις περισσότερες χώρες του ευρωπαϊκού Nότου. Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος: Το έργο είναι μια καθαρόαιμη κωμωδία που πραγματεύεται τις ταξικές αντιθέσεις που οξύνονται από την κρίση του οικονομικού συστήματος. Θα μπορούσε να εκτυλίσσεται σε οποιαδήποτε χώρα του δυτικού κόσμου. Ενας Ισπανός κριτικός περιγράφει «Το Δάνειο» σαν αγώνα πυγμαχίας ανάμεσα σε άνισους αντιπάλους, στη διάρκεια του οποίου οι δυνάμεις αντιστρέφονται κι εκείνος που νόμιζε πως έχει το πάνω χέρι, βρίσκεται καμένος. Ο Τζόρντι Γκαλθεράν είναι μάστορας στην τέχνη να κάνει το κοινό να αποσυνδέει τη λογική, ώστε να απολαύσει χωρίς εμπόδια το πώς δουλεύει αυτός ο μεταφορικός μηχανισμός με πόρτες και πορτάκια, που ο ίδιος θέτει σε λειτουργία από το πρώτο πεντάλεπτο, καθώς και τα δεινά που το ζεύγος των άμοιρων πρωταγωνιστών υφίσταται σε κάθε πτώση. Παντελής Δεντάκης: Είναι μια πολύ έξυπνη και ουσιαστική σύλληψη, που καταφέρνει να αγγίξει και να πραγματευτεί το ζήτημα της δύναμης και ταυτόχρονα της αδυναμίας του τραπεζικού συστήματος και των αδιεξόδων που γεννάει, μέσα από μια κωμικοτραγική σχέση. Ο Αντόνιο και ο Γκρεγκόριο είναι θύτες και θύματα. «Η κρίση μάς οδηγεί να κάνουμε πράγματα, που υπό άλλες συνθήκες δεν θα κάναμε» λέει ένας απ’ τους ήρωες. ⚫ Ποιο είναι το κοινό σημείο συνάντησης των ηρώων; Π. Δεντάκης: Στο έργο συγκρούονται δύο κόσμοι: ο κόσμος της «επίπλαστης ασφάλειας» κι ο κόσμος της «απελευθερωτικής επισφάλειας». Ο τραπεζίτης Γκρεγκόριο προσπαθεί να κρατήσει με νύχια και με δόντια το τέλειο μοντέλο της αστικής ζωής του – οικογένεια, επαγγελματική συνέπεια και αποτελεσματικότητα, ευρωστία. Ο Αντόνιο προσπαθεί να βρει ένα σωσίβιο για να επιβιώσει. Τα προσωπικά τους αδιέξοδα συναντιούνται στη συντριβή που γεννάει το «ο θάνατός σου, η ζωή μου». Β. Θεοδωρόπουλος: Οι χαρακτήρες φαινομενικά συγκρούονται, ο διευθυντής είναι ο δυνατός, έχει εξουσία, ο πελάτης δεν έχει τίποτα, ζητάει απελπισμένα ένα μικρό δάνειο, είναι στο έλεος του άλλου. Ομως η πραγματικότητα επιφυλάσσει πολλές εκπλήξεις. Και η απίθανη απειλή του φτωχοδιάβολου μπορεί να ξετυλίξει ένα κουβάρι από ανατροπές, που θα απογυμνώσουν τον διευθυντή από οτιδήποτε ώς εκείνη τη στιγμή τον έκανε αξιοζήλευτο. Στον κόσμο της κωμωδίας όλοι στο ίδιο καζάνι βράζουμε. ⚫ Το χιούμορ ως ξόρκι στην απελπισία; Π. Δεντάκης: Δεν ξέρω, μπορεί. Ξόρκι είναι το μοίρασμα. Ξόρκι είναι η αγάπη κι ο έρωτας. Ξόρκι είναι ένα νεογέννητο παιδί. Το χιούμορ του έργου κρύβει πίκρα. Βλέποντας την πορεία των ηρώων και τη σταδιακή κατάρρευσή τους θέλεις να γελάσεις και να ουρλιάξεις μαζί. Σε κάνει να σκέφτεσαι πόσο εύθραυστη είναι η ζωή σ’ αυτόν που ονομάζουμε υλικό κόσμο. Σε κάνει να συνειδητοποιήσεις πως αν σπάσει ένας κρίκος από την τακτοποιημένη ζωούλα που έχουμε χτίσει με μεγάλη προσπάθεια, όλα μπορούν να διαλυθούν σε ελάχιστο χρόνο. Β. Θεοδωρόπουλος: Η βάση της υπόθεσης είναι πικρή και πολύ αληθινή. Το έργο είναι βαθιά ανθρωπιστικό, κάποια στιγμή μοιάζει να είμαστε μάρτυρες σε ψυχοθεραπευτική συνεδρία, δηλαδή στην αναζήτηση της ουσίας της ανθρώπινης ύπαρξης. Φυσικά και υπάρχει και η κοινωνική διάσταση: «Το Δάνειο» είναι έργο που πραγματεύεται τη συλλογική κατάσταση της αβεβαιότητας. Μέσα από τα χτυπήματα του χιούμορ του αποκαλύπτει τα καταστροφικά και απελπιστικά αποτελέσματα της κρίσης, και οδηγεί σε κάθαρση μέσα από το γέλιο. ⚫ Οι δυο σας έχετε συνεργαστεί πολλές φορές στο παρελθόν. Η δική σας… εγγύηση να μοιραστείτε σκηνοθετικά «Το Δάνειο» είναι αυτή η εμπειρία; Β. Θεοδωρόπουλος: Με τον ηθοποιό Παντελή Δεντάκη συνεργάζομαι από το 1999 που σκηνοθέτησα τον «Βασιλικό» του Αντωνίου Μάτεσι στο Εθνικό κι ο Παντελής, απόφοιτος της σχολής του Εθνικού, έπαιξε για πρώτη φορά. Εκτοτε έχει παίξει σε πολλές σκηνοθεσίες μου, συμμετέχει και στον «Γαλιλαίο» που ανεβαίνει τον επόμενο μήνα στο Εθνικό, και είναι από τους βασικούς συνεργάτες μου στο Θέατρο του Νέου Κόσμου. Σταδιακά ο Παντελής στράφηκε παράλληλα στη σκηνοθεσία, με πολύ καλά δείγματα γραφής. Εκτός των άλλων, έχει σκηνοθετήσει κατ’ επανάληψη για την κινητή μας μονάδα θεάτρου για παιδιά που νοσηλεύονται σε νοσοκομεία. Φέτος μάλιστα έχει κάνει μια απολαυστική παράσταση με το έργο του Ευγένιου Τριβιζά «Ο κλέφτης των επτά κάκτων», που παίζεται τις Κυριακές και στο θέατρό μας. Θεωρώ πως έχουμε ένα πολύ συγγενικό θεατρικό χιούμορ. Ετσι αποφασίσαμε να το ενώσουμε στο ανέβασμα του δανείου. Και η σχέση μας καθόλου δεν διαταράχτηκε. Π. Δεντάκης: Ο Βαγγέλης είναι φίλος, αδελφός, πατέρας, σκηνοθέτης, συνεργάτης. Αυτό που μας επιτρέπει να συμπορευόμαστε από το 1999 –με διαστήματα απόστασης - είναι που δεν διαχωρίσαμε την προσωπική σχέση από την επαγγελματική. Πιστεύω ότι καταφέραμε να μετουσιώνουμε τη δύναμη της φιλίας σε καλλιτεχνικό πλησίασμα και αλληλοκατανόηση. Φυσικά έχουμε διαφωνίες και συγκρούσεις αλλά πάντα υπάρχει μια ειλικρίνεια, μια καθαρότητα μεταξύ μας καθώς και η ανάγκη να επικοινωνήσουμε, να μοιραστούμε τους κόσμους μας κι όχι να επιβάλουμε ο ένας στον άλλο τον δικό του. Νιώθω το Θέατρο του Νέου Κόσμου θεατρικό μου σπίτι. Εχω περάσει εκεί μέσα την παιδική και την εφηβική μου θεατρική ζωή και συνεχίζω. Παρόλα αυτά μ’ αρέσει να «απιστώ» ανακαλύπτοντας άλλους χώρους και τρόπους δουλειάς. Αλλά πάντα θέλω να επιστρέφω. Στο πέρασμα των χρόνων ένα κομμάτι του χαρακτήρα του έχει αλλάξει. Η διακοπή των επιχορηγήσεων ανάγκασε θέατρα σαν το δικό μας να προσπαθούν να προσαρμοστούν στα νέα σκληρά δεδομένα για να επιβιώσουν. Πριν από 5-6 χρόνια μπορούσαμε να κάνουμε μέχρι και 10 παραγωγές. Σήμερα έχουμε τη δυνατότητα για 2 με 3 κι αυτό με πολύ κόπο και πολλές θυσίες. Αυτό που σίγουρα δεν έχει αλλάξει είναι πως το Θέατρο του Νέου Κόσμου συνεχίζει να αποτελεί στέγη για νέους με διάθεση και όρεξη για αναζήτηση, ένας χώρος με «φως, χρώματα και νεότητα». Είμαι απ’ τους τυχερούς αυτής της χώρας που μπορούν να ζουν ακόμα από τη δουλειά τους. Χαίρομαι και νιώθω ευγνώμων. Από την άλλη νιώθω θλίψη που η δουλειά –και ειδικά η αξιοπρεπώς αμειβόμενη– έχει γίνει «είδος υπό εξαφάνιση». Η εργασία και η αξιοπρεπής διαβίωση είναι δικαίωμα του καθενός. Δεν μπορώ να δεχτώ την έννοια της «ελεύθερης αγοράς και του ανταγωνισμού», δεν μπορώ να δεχτώ πως την ίδια στιγμή που πληρώνονται δάνεια, εξαθλιώνονται και εξοντώνονται άνθρωποι. Info: Θέατρο του Νέου Κόσμου (Αντισθένους 7 και Θαρύπου Ν. Κόσμος, τηλ.: 2109212900). «Το δάνειο» του Τζόρντι Γκαλθεράν. Μετάφραση: Els de Paros. Σκηνικά-Κοστούμια: Μαγδαληνή Αυγερινού. Μουσική: Φοίβος Δεληβοριάς. Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης. Παίζουν: Μιχάλης Οικονόμου, Γιάννης Σαρακατσάνης. http://www.efsyn.gr/arthro/trapezitis-kai-daneioliptis-komodia-gia-dyo http://www.efsyn.gr/arthro/trapezitis-kai-daneioliptis-komodia-gia-dyo Στάλθηκε από το iPhone μου ________ Orasi mailing list για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] και στο θέμα γράψτε unsubscribe Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net Για το αρχείο της λίστας http://www.mail-archive.com/[email protected]/ παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) http://www.freelists.org/archives/orasi __________ NVDA δωρεάν αναγνώστης οθώνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού http://www.nvda-project.org/ __________ Για καλή Ελληνική και ξένη μουσική, Θεατρικά έργα από το ελληνικό και παγκόσμιο ρεπερτόριο επισκεφθείτε το http://www.isobitis.com ______________
