Baraya sadaya, Sok mindeng urang nguping carita anu ngagarap pagawean ngan sapeuting jeput, alias rarusuh. Urang dina kaayaan kitu sok rajeun ngangles: "Abong kena aya dongeng Sangkuring anu nyieun talaga jeung parahu ukur sapeuting jeput...:, sigana urang kawaris ku Sangkuriang, nepi ka tugas teh datang dadakan bari kudu anggeus sagancang-gancangna...", jst. Sabenerna mah eta babandingan teh teu pas pisan, sabab Sangkuriang mah teu anggeus nyieun talaga jeung parahu teh, kaburu beurang, sanajan beurang eta jijieunan, tarekah anu jadi indung, anu dikabulkeun, bisa ngahulag nafsu Sangkuriang anu keukeuh hayang ngawin anu jadi indung sorangan.
Sakapeun sorangan ngahuleng nagaraga meneng. Kunaon "karuhun" baheula bet nyieun dongeng legenda Sangkuriang. Naon atuh manfaatna eta carita rahayat teh? Naon anu dinubuwahkeun (diramalkeun) ku eta carita nepi ka urang kudu ariatna, ati-ati jeung salilana waspada sangkan henteu kajadian siga Sangkuriang? Naha bener carita Sangkuriang bisa dijadikeun alesan pikeun nutupan pagawean anu rarusuh, anu nandakeun henteu ayana perencanaan eta pagawean? Kaayaan gawe anu rarusuh, atawa pagawean anu nuduhkeun teu ayana perencanaan, khususna di Pamarentahan, eta mindeng kajadian. Upamana wae, mindeng urang nguping proyek ABT (Anggaran Biaya Tambahan) anu kaluarna teh dina bulan-bulan akhir taun anggaran (nyoko kana taun anggaran mimiti Januari nepi ka Desember unggal taunna, anggaran ABT teh kaluarna antara bulan September - Oktober). Teu kaharti nepi ka ayeuna oge, naha bet aya ABT dina proyek Pamarentah? Naha teu bisa direncanakeun beubeunangan jeung balanja satauneun nepi ka teu kudu aya anggaran balanja tambahan da satauneun teh geus kaimpleng ti samemehna pagawean naon wae anu baris digarap? Anu teu kaharti pisan eta ABT, ajenna bisa nepi ka puluhan milyar anu kudu anggeus (jadi pagawean fisik boh non fisik) dina waktu dua atawa paling lila 3 bulan. Naha pagawean naon anu bisa anggeus jero 2-3 bulan anu harga eta pagawean nepi ka milyaran. Lamun aya instansi Pamarentah anu bisa ngabalanjakeun anggaran nepi ka puluhan milyar dina jero 2-3 bulan, asa teu percaya kuring mah lamun eta anggaran bener-bener jadi dilaksanakeun sakumaha kuduna jeung pantesna ajen sakitu. Balukar tina ayana ABT teh geus kabuktian, mawa sangsara ka balarea jeung nagara oge satemenna mah dirugikeun (tapi...nagara oge anu nyatujuan ayana ABT, bingung pan? memang pikabingungeun, sabab urang ayeuna keur aya di nagara bingung). Teu saeutik pangusaha/kontrkator/PT anu jalmi-jamina jalujur dirugikeun ku ABT. Aranjeunna nolak ABT sabab teu wasa jeung ngarasa teu mampuh ngalaksanakeun kagiatan anu ajenna milyaran ukur 2-3 bulan. Teu asup akal, saurna. Tah, pangusaha/kontraktor/pt rekanan Pamarentah anu jalujur kitu teh sok dirugikeun ku ayana pangusaha/kontrkator/PT anu nyanggupan bisa ngalaksanakeun eta ABT. Nyakitu tea wae, bisana kitu teh ku ayana kongkalikong tea. Sabab, nuturkeun standar mah mustahil aya pausahaan/kontraktor/PT anu bisa ngagarapan proyek anu ajenna milyaran dina waktu ukur 2-3 bulan. Mustahil. Ku ayana kagiatan ABT - hakekatna kagiatan anu meleg-meleg nuduhkeun teu ayana perencanaan anu asak dina ngokolakeun duit nagara alias duit rahayat - gede kacida karugian rakyat. Upamana wae, duit milyaran lamun direncanakeun kalawan daria mah bisa keur ngahudangkeun kahirupan rahayat leutik, keur ngaronjatkeun tatanen, muka lapangan usaha anyar, jst. ABT ngabalukarkeun pangwangunan jalan di tempat. Sabab, biaya anu sakuduna tiap taun mawa hasil nyata, ditilep atas nama kagiatan ABT. Jadi, ABT jelas ngarugikeun boh nagara atawa rahayat. Naon pakaitna ABT jeung dongeng Sangkuriang? Boa-boa ieu mah boa-boa, karuhun teh baheula geus ngambeu, ka hareup jero sababaraha dekade, di Tatar Sunda (boh dina harti heureut atawa dina harti lega), bari maceuh proyek model ABT. Tah....tapi, anu dipiharep ku karuhun teh lain neangan alesan ku cara ngatasnamakeun dongeng Sangkuriang --pikeun nutupan eta kasalahan pagawean anu teu direncanakeun - balikta nyingsieunan atawa ngancam ku silib Sangkuriang. Yen lamun urang nyieun kagiatan samodel ABT eta dosana gede kacida, lir ibarat dosa bogoh jeung maksa ngawin ka indung sorangan. Sakali deui, kusabab sakitu gedena karugian atawa kajahatan anu aya dina proyek-proyek model ABT, dosa nyieun kagiatan anu teu direncanakeun samodel ABT teh bisa disaruakeun jeung dosa bogoh nepi maksa ngawin ka indung sorangan. Balukar leuwih jauh tina kagiatan anu saperti kitu nyaeta pangwangunan anu teu daek nepi kana tujuanana. Lamun diibaratkeun miang lalayaran (pikeun ngudag tujuan) mah proyek ABT lir ibarat ngabalikeun parahu. Parahu anu satadina ngarupakeun wahana pikeun ngudag tujuan, ku ayana ABT jadi tibalik nepi ka boro-boro miang, ngajungkiringna oge nangkuban, moal bisa digunakeun nepi ka iraha wae oge. Teu kedah percaya teuing baraya, di luhur mah ukur dongeng ngacapruk. Cag. baktosna, manAR
