Punten ditulis dina bahasa Indonesia.
   
  Dalam liburan lokal Jakarta hari ini (karena Pilkada), saya sempat membaca 
buku Sumber-sumber Asli Sejarah Jakarta Jilid III, halaman 98 sampai 107 
mengenai Babad Mataram dalam Babad Tanah Jawi. Ada yang menarik perhatian saya 
yaitu kata-kata yang digunakan dalam babad tersebut banyak yang mirip dengan 
kata-kata yang digunakan oleh dalang wayang golek (khususnya pa Asep S. 
Sunarya). Wajar saja kalau ada orang Jawa yang mengaku sering mendengarkan dan 
memahami cerita wayang golek.
   
  Saya bukan pengguna bahasa Jawa. Tapi dengan membandingkan beberapa kata 
dalam babad tersebut dengan kata-kata dalam bahasa Sunda, tampaknya bahasa yang 
digunakan dalam babad tersebut merupakan bahasa dengan tingkatan yang paling 
halus karena saya menemukan kata-kata antawis, miyos Matawis, dan lain-lain.
   
  Dari membaca babad tersebut saya menyimpulkan bahwa dalam bahasa Jawa dan 
basa Sunda Kini / Mutakhir (bahasa Sunda yang menggunakan tingkatan karena 
pengaruh bahasa Jawa), beberapa kata keterangan dan kata benda bisa dihaluskan 
dengan penghilangan suku kata terkahir dan menggantikannya dengan suku kata 
wis. Contohnya dalah sebagai berikut:
   
  Bahasa Jawa:
   
  Antara à Antawis
  Mataram à Matawis
   
  Basa Sunda:
  Antara à Antawis
  Perkara à Perkawis
  Tawar à Tawis
   
  Salam,
  Asep
   
   
  Sepenggal referensi dari Babad Tanah Jawa:
   
   
  Sareng antawis lami sang Nata miyos sinewaka, bala Matawis pepak sedaya. Sang 
Nata ngandika dhateng Pangeran Mandureja, sira ngluruga marang ing Jekarta, ing 
mengko wis kancikan marang wong Welanda, bupatine wis kasoran perange.  Negara 
Jekarta sira rebuta. Wong Welanda tundhungen teka ing kono. Wong pesisir ing 
Surabaya sapangulon iriden, padha adunen perang. Bupati ing Sampang lan ing 
Gresik buhana ing laut. ngGawaa kagunganingsun mariyem loro. Nanging kang 
ingsun gawe senapati sira.
   
  Pangeran Mandureja sampun bidhal saking Matawis. Sadathengipun ing Astina 
para bupati pesisir sampun pepak wonten ingriku lan sabalanipun sedaya. 
Kathahing bala tanpa wilangan. Lajeng sami dandos baita. Sareng sampun samekta, 
lajeng bidhal numpak baita, mbabar layar, nunten mancal. Sampun silem dharatan. 
Dumugi ing Carebon kendel, tata-tata wonten ingriku. Sareng sampun mirantos, 
anunten mangkat. Lampahing baita dumugi ing Jekarta, nglabuh, jangkar, Pangeran 
Mandureja lan sabalanipun lajeng mentas, antara pamondhokan sakidhul wetaning 
kitha. Sampun misuwur ing tiyang sa-Jekarta, yen gegaman kang dhateng punika 
badhe nundhung tiyang Welandi kang wonten ingriku. Tetiyang Jawi ing Jekarta 
sedaya sampun sami teluk dhateng Pangeran Mandureja. Amung kantun tiyang 
Kumpeni kemawon, wonten salebeting bateng, munggul balowartinipun, manapaken 
mariyemipun. Gurnat an gutukapi sampun tinata. Tiyang Welandi sadinten-dinten 
abilulungan.  
   
  

Asep

       
---------------------------------
Boardwalk for $500? In 2007? Ha! 
Play Monopoly Here and Now (it's updated for today's economy) at Yahoo! Games.

Kirim email ke