Ia, Oier A, ahalik eta laburren: 1. Indusketa-lanak hasi eta buka ez egitearen filosofia zabal samar azaldu duk, nik aurretik (Barandiaran gogoratuz) adierazitakoaren ildo beretsutik. Beraz, ez zegok batere eztabaidarik. 2. Hala ere zalantzak sortzen zizkidak hire "Barandiaranen garaian pentsatzen zen denborarekin indusketa teknikak hobetuko zirela" delakoak. Horrek zer esan nahi dik: A) Orain ez dela horrela pentsatzen? B) Barandiaran oraingoak baino apalagoa zela? C) Oraingoek uste dutela ondoren etorriko direnek ez dutela beraiek baino gehiago jakingo? 3. Nik ulertzen diat harrobiak Praileaitzek "jan" behar zuen garaian indusketa intentsiboa egitea. Baina orain, berriz, harrobiak Praileaitz sekula ez jatea erabaki ditek. Horretara, zergatik indusketa intentsiboa ez geratu? 4. Nik bekatua azaldu diat, ez bekataria. Hik, ordea, Peñalver defenditzeari ekin diok. Zergatik? 5. Are gutxiago ulertzen diat Peñalver defenditu beharra, hik heuk dioana egia baduk: "Peñalverrek jasotako agindua izan zen "lehenbaitlehen buka zezala". Beraz, badakigu nor den agindua jaso duena baina, nor duk agintzailea?
Amatiño ------------------------------------------------------ Amatiñok: > -- Garbi daok be, Aita Barandiaranen (Joxe Mielek berak neri esanda) > eskolako arkeologoak ez dirala seula izan indusketa intensibuan zale > baiña euren burua Praileaitzen defenditzaile amorratutzat dauken > batzuk oindiño be Praileaitzen indusketa intentsiboan jarraitu gura dabela. > Indusketa bat egiterakoan normala izaten da aztarnategiaren zati bat industu gabe uztea. Jakina da aztarnategi bat behin bakarrik industu daitekeela eta industu ahala suntsitu egiten dela eta berriz izango dela industu. Praileaitz moduko aztarnategi batean materialak eta sedimentuak milaka urtetan joan dira pilatzen, eta ur-korronte, sator edo basurde batzuk gora-behera, aztarnak eroritako tokian geratu dira. Adibidez lokalizazio zehatza eta estratigrafia oso garrantzitsuak dira harrizko objektuak datatu ahal izateko. Harriak (Praileiatzen aurkitutako zintzilikarioak adibidez) ez digu esaten noiz erori zen lurrera, baina harriaren ondoan agertutako polen eta ikatz pusketen bidez kalkula daitezke urteak. Barandiaranen garaian pentsatzen zen denborarekin indusketa teknikak hobetuko zirela eta horregatik aztarnategiaren zati bat gode beharra zegoela aurrerago, ezagutza gehiagorekin industen jarraitu eta informazio gehiago eskuratu ahal izateko. Adibidez, azken urteotan bere garaian Barandiaran, Eguren, Aranzadik eta konpainiak industutako zenbait aztarnategi industen jarraitu da, eta aurrekoen emaitzak berretsi eta zuzentzeko aukera izan da. Bestalde, indusketa kanpainak egitean badago lan-jardun bat aztarnategian bertan egiten dena, lurra altxatu eta materialak jasotzen, eta beste bat laborategian egiten dena, jasotako material eta aztarnak aztertu eta ikertzen. Ohikoa izaten da tarte batean indusketak egin eta beste tarte luzeago batean jasotako materialak aztertzen jardutea berriz ere industen jarraitu aurretik. Baina guzti horrek badu salbuespen bat. Aztarnategia suntsitu eta desagertzera doanean ez dago "gerorako" ezer uzten ibiltzerik. Praileitz aspaldi katalogatutako aztarnategia zen. Baina urgentziako indusketa hasi ziren orain sei urte. Zergatik? Harrobiak aztarnategia "jango" zuela aurreikusita zegoelako, eta beraz, aztarnategia desagertu aurretik industeko agindua jaso zuen Peñalverrek. Inork ez zuen espero, ezta Peñalver eta Aranzadik ere Praileaitzen agertu dena agertuko zenik. Rutinazko indusketa bat egitera joan ziren, desagertzera zihoan balizko aztarnategi bat "hustutzera". Lehengo aztarnak (suarri aztarna pila sarrerako aretoan, sutegiak, eserlekua,...) agertu zirenean izugarrizko sorpresa hartu zuen Peñalverrek berak. Ezer gehiago agertu gabe (zintzilikarioa eta margoen berri ez zuten oraindik) Peñalverrek baloratu zuen aspaldiko aurkikuntzarik garrantzitsuena zela hura. Ezer gehiago agertu izan ez balitz ere, aurkikuntza garrantzitsutzat hartuko zuen komunitate zientifikoak. Baina hori horrela izanda ere, Peñalverrek jasotako agindua izan zen "lehenbaitlehen buka zezala". Eta horretan ari dira, intentsiboan, harrobiarekin leiha absurdoan, batzuk goilara eta labanarekin zentimetro bateko lur geruzak altxatzen, eta besteak lehergailu eta eskabadorekin tonak mugitzen. Izan ere azken sei urteotan han dabiltzan arkeologoek (Peñalverrekin batera Sonia San Jose du indusketaren ardura, eta arkeologo talde oso bat ari da hor lanean) azpimarratzen dutena da, aurkikuntzen oihartzuna hedatu ahala harrobiaren lanak areagotu egin direla haitzuloaren inguruan, eta azken bi urteotan nabarmena dela intentsiboki ari direla (harrobikoak) beraien ondoan lanean. Maltzurra iruditzen zait arkeologoei leporatzea orain intentsiboan aritu nahi dutela Praileaitzen. Harrobiaren lanak etengo balira arkeologoek ez lukete intentsiboan aritu beharrik izango. oier A. _______________________________________________ Adi gero, mezuak bidaltzeko: [email protected] http://www.eibar.org/zerrenda harpidetza eteteko: [EMAIL PROTECTED] _______________________________________________ Adi gero, mezuak bidaltzeko: [email protected] http://www.eibar.org/zerrenda harpidetza eteteko: [EMAIL PROTECTED]
