Καλησπέρα! Τον είχα και εγώ καθηγητής στο Πάντειο, πίστευα πως δεν θα ήταν ακόμα αναπληρωτής ☺️
Στάλθηκε από το iPhone μου 12 Δεκ 2017, 21:16, ο χρήστης «Γιώργος Καλουδάκης <[email protected]>» έγραψε: > Καλησπέρα Χριστίνα.Τον είχα και εγώ καθηγητή στο Πάντειο. Σε ποιό εξάμηνο > πηγαίνεις΄ > Γιώργος > > -------------------------------------------------- > From: "ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΣΑΡΡΗ" <[email protected]> > Sent: Tuesday, December 12, 2017 7:18 PM > To: "orasi mailing list" <[email protected]> > Subject: Re: [Orasi] Το φαινόμενο της βίας σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, > συνέντευξη με τον Γεράσιμο Προδρομίτη, Αναπληρωτή Καθηγητή Ψυχολογίας > >> Έπαθα πλάκα! Το συγκεκριμένο τον έχω καθηγητής στο πανεπιστήμιο, στο μάθημα >> της Εισαγωγής στην κοινωνική ψυχολογία… >> >> Χριστίνα Σαρρή >> >> >> Στάλθηκε από το iPhone μου >> >> 12 Δεκ 2017, 09:56, ο χρήστης «Γιώργος Καλουδάκης <[email protected]>» >> έγραψε: >> >>> Το φαινόμενο της βίας σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο, συνέντευξη με τον >>> Γεράσιμο Προδρομίτη, Αναπληρωτή Καθηγητή Ψυχολογίας >>> >>> https://www.psychologynow.gr/psychology-news/interviews/25-to-fenomeno-tis-bias-se-enan-pagosmiopiimeno-kosmo-sinedefxi-me-ton-gerasimo-prodromiti-anapliroti- >>> >>> >>> >>> Η βία ως κοινωνικό φαινόμενο βρίσκεται γύρω μας, μεταδιδόμενη με τρόπους >>> που δεν μπορούμε να ελέγξουμε. Ο Αναπληρωτής Καθηγητής Ψυχολογίας στο Τμήμα >>> Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, >>> σε μία αποκλειστική συνέντευξη στο Psychologynow.gr. >>> >>> >>> >>> >>> >>> Από την προέλευσή της και την προβολή της σε ένα παγκοσμιοποιημένο κόσμο, >>> μέχρι και στην έκφρασή της, φθάνει σε ατομικό επίπεδο να τρομάζει και να >>> ακινητοποιεί. Ο Γεράσιμος Προδρομίτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Ψυχολογίας στο >>> Πάντειο Πανεπιστήμιο, μέσα από την αποκλειστική συνέντευξη που πολύ >>> ευγενικά μας παραχώρησε, προσεγγίζει τη βία με συστημικό, ψυχοκοινωνικό >>> παρανομαστή, φωτίζει κριτήρια και όρους που δεν είναι εύκολα ορατοί και μας >>> δείχνει τον τρόπο να αντισταθούμε σε αυτό το μεταδοτικό ρεύμα βίας. >>> >>> >>> >>> Ακούμε και διαβάζουμε παντού για τη βία σήμερα και σε παγκόσμιο επίπεδο. >>> Υπάρχει πραγματικά τόση πολύ βία στην κοινωνία σήμερα ή παρατηρείται μία >>> υπερβολική προβολή αυτής; Αν είναι υπερβολική η προβολή της, που οφείλεται >>> αυτό το φαινόμενο; >>> >>> >>> >>> H βία είναι όντως έντονη στις κοινωνίες. Εγώ θα ξεκινούσα την προβληματική >>> για την ύπαρξη της βίας, από το μακροσύστημα, όπου παρατηρείται μία >>> γεωμετρική αύξηση των διεθνών συγκρούσεων, που εκτείνεται μέχρι το >>> εσωτερικό των κοινωνιών. Όταν τελείωσε η «ισορροπία του τρόμου», με την >>> πτώση των κομμουνιστικών καθεστώτων και λίγο μετά την πτώση των δίδυμων >>> πύργων, φάνηκε να αναδύεται ένας κόσμος λιγότερο σταθερός και σίγουρος, >>> οπότε, μέσα σ΄αυτή την κατάσταση εκτεταμένης αταξίας, η τράπουλα >>> ξαναμοιράστηκε και τα μεγάλα κράτη έπρεπε να ρυθμίσουν κάποια πράγματα, που >>> ήταν αλλιώς πριν ρυθμισμένα. Αυτό, πολύ συνοπτικά, οδήγησε σε αύξηση της >>> βίας σε πλανητικό επίπεδο. >>> >>> >>> >>> Από εκεί και πέρα, η αύξηση της βίας είναι ένα σύμπτωμα των κοινωνιών που >>> οφείλεται στο ότι έχουν ένα μη τακτοποιημένο δυναμικό στο εσωτερικό τους. >>> Δεν παραγνωρίζουμε όμως από την άλλη πλευρά ότι η προβολή της εμπεριέχει >>> σήμερα μία υπερβολή, η οποία δεν είναι απλώς μία αντιγραφή του δυναμικού >>> της βίας καθεαυτής που υπάρχει, αλλά ίσως είναι μια «ψυχολογική >>> αυτοενίσχυση» των κοινωνιών σε συμβολικό επίπεδο, προκειμένου να εξορκίσουν >>> το κακό το οποίο γεννάνε και δεν μπορούν να διαχειριστούν. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Τι θεωρείται "βία" σύμφωνα με την κοινωνική ψυχολογία και ποιες είναι οι >>> μορφές βίας που μπορεί να βιώσει ένας άνθρωπος; >>> >>> >>> >>> Η βία αρχικά δεν ορίζεται μόνο από την κοινωνική ψυχολογία. Ένας γενικός >>> ορισμός της βίας θα μπορούσε να είναι η άσκηση δύναμης με στόχο τον >>> περιορισμό της ελεύθερης βούλησης και της ακεραιότητας του άλλου, που >>> ξεκινά από την φυσική υπόσταση. Η βία κατ' αρχάς, ασκείται στο σώμα, αυτή >>> είναι η φυσική βία. Οι κοινωνικοί επιστήμονες έχουν επεκτείνει την έννοια >>> της βίας, όπως χαρακτηριστικά διαφαίνεται με τις οπτικές του Bourdieu πάνω >>> στη συμβολική βία ή τη βία που ενέχει μέσα της η γλώσσα. >>> >>> >>> >>> Επίσης, βία σε συμβολικό επίπεδο, είναι όλα τα φαινόμενα που μελετάμε στην >>> κοινωνική ψυχολογία, όπως είναι τα στερεότυπα, οι προκαταλήψεις, οι >>> κοινωνικές διακρίσεις, φαινόμενα τα οποία εκφράζονταν με έναν πιο έκδηλο >>> τρόπο παλιότερα αλλά τώρα εμφανίζονται με περισσότερο συγκαλυμμένες μορφές. >>> Τις τελευταίες δεκαετίες έχουμε έννοιες όπως «λανθάνων ρατσισμός» κτλ. και >>> μέσα σε αυτές βρίσκεται σαφέστατα και η απειλή ως μία άσκηση συμβολικής >>> βίας, ως απειλή χρήσης φυσικής βίας. Ουσιαστικά, η βία είναι ένας ακραία >>> συγκρουσιακός τρόπος ρύθμισης κοινωνικών διευθετήσεων και κοινωνικών >>> σχέσεων, με στόχο την αυτοσυντήρηση, την κυριαρχία και την επιβολή, είτε σε >>> διατομικό επίπεδο είτε στο κοινωνικό. Είναι ένας εμπρόθετος τρόπος με στόχο >>> την χειραγώγηση, που εμπίπτει στο γενικότερο πλαίσιο της έννοιας >>> "αυτοσυντήρηση". >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Η βία είχε ανέκαθεν αυτή τη μορφή, είναι κάτι εγγενές; >>> >>> >>> >>> Η βία είναι κάτι εγγενές στον ίδιο τον πολιτισμό. Αν σκεφτούμε ότι ο >>> πόλεμος, που είναι μία θεσμική μορφή βίας ως αντιπαράθεση κάποιων >>> συλλογικοτήτων, ήταν ένας τρόπος να διευθετούνται πράγματα, θα μπορούσαμε >>> να πούμε ότι ο πόλεμος είναι η συνέχιση της πολιτικής με άλλα μέσα, με >>> στόχο την επιβολή και την κυριαρχία. Η λέξη κλειδί είναι η αυτοσυντήρηση, η >>> πρόσκτηση πόρων στο συμβολικό και στο φυσικό επίπεδο. Η πραγματικότητα μας, >>> και ιστορικά, έχει προέλθει μέσα από τη διαχείριση της βίας. Η βία είναι >>> πάντα παρούσα στην ιστορία έστω και σαν απούσα αιτία. Η δημοκρατία τι >>> είναι; Είναι μία ειρηνική διευθέτηση συνύπαρξης, που πλείστες φορές συνιστά >>> ένα χρονικό ύστερο εξάλειψης προηγούμενων καταστάσεων βίαιης σύγκρουσης. >>> >>> >>> >>> Η βία είναι στη ζωή μας και προσπαθούμε να την αναπλαισιώσουμε μέσα από το >>> διάλογο και την δημοκρατία. Θα έλεγα ότι και ως απών τρόπος ακραίας >>> συγκρουσιακής διευθέτησης της συνύπαρξης, είναι παρών στον πολιτισμό. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Αντιλαμβανόμαστε ότι η άσκηση βίας πηγάζει από την ανάγκη του ανθρώπου >>> διαχρονικά να αυτοσυντηρηθεί, αλλά αναρωτιόμαστε το εξής: δεν υπάρχουν >>> άλλοι τρόποι για να αυτοσυντηρηθεί, πριν καταφύγει στη βία; >>> >>> >>> >>> Yπάρχουν πολλοί τρόποι να θέσεις τον εαυτό σου και σαφέστατα η >>> αυτοσυντήρηση έχει μέσα της και μορφές τακτικής συμμαχίας και συνεργασίας. >>> Tο ζήτημα εδώ αναφέρεται στο πώς δομείται κάθε φορά το "εγώ", είτε το >>> ατομικό είτε το συλλογικό. Μία συλλογική οντότητα, για παράδειγμα, μπορεί >>> να θέτει με τέτοιο τρόπο την αυτοσυντήρησή της που να εμπεριέχει μέσα τον >>> πόλεμο, την επιθετικότητα και την εκμηδένιση μίας άλλης οντότητας που >>> θεωρείται εχθρός. >>> >>> >>> >>> Γενικότερα είναι καλό να αποφεύγεται, όσον αφορά την ερμηνεία της βίας, η >>> ακραία ουσιοκρατική και ψυχολογικοποιητική προσέγγιση και θα έλεγα ότι η >>> βία είναι ζήτημα του πώς διευθετείται κάθε φορά η αλληλεπίδραση και η >>> διαπραγμάτευση στα διάφορα επίπεδα ανθρώπινης συνύπαρξης. Αυτό που γεννά τη >>> βία είναι η "καταστραμμένη αμοιβαιότητα" και θα εξηγήσω τι εννοώ. Όταν ένα >>> πλαίσιο συνύπαρξης ή ένα συμβόλαιο παραβιάζεται από κάποιον, τότε η >>> αντίδραση του άλλου είναι να υπερβεί τα εσκαμμένα της ειρηνικής συνύπαρξης >>> και να απειλήσει ή να ασκήσει βία για να διεκδικήσει αυτό που αισθάνεται >>> ότι έχασε. Το συμβόλαιο αυτό, κρύβει πίσω την αυτοσυντήρηση και των δύο >>> πλευρών. Η αυτοσυντήρηση κρύβει μέσα της τόσο την έννοια της ειρηνικής >>> συνύπαρξης όσο και της κυριαρχίας μέσω της εκμηδένισης του άλλου. Πολλές >>> φορές οι συναινέσεις κατασκευάζονται μέσα από συμμόρφωση, η οποία είναι το >>> αποτέλεσμα προϋπαρχουσών συγκρούσεων, οι οποίες διευθετήθηκαν με κάποιο >>> τρόπο. Εδώ, θα θυμηθώ τη ρήση του Τάκιτου: "όταν η βία επιβληθεί, η αρετή >>> και η μετριοπάθεια είναι οι λέξεις τους νικητή". Ο νικητής θα επιβάλει τους >>> όρους του μετά χωρίς βίαια μέσα, αλλά μέσω διαδικασιών επιρροής και >>> συνειδησιακών εγχαράξεων. Όπως στην περίπτωση του «american dream», το >>> οποίον δεν ήταν τίποτε άλλο παρά η φυσικοποίηση ενός συγκεκριμένου >>> κοσμοειδώλου, το οποίο επέβαλε η αμερικανική πλανητική κυριαρχία κατά τον >>> προηγούμενο αιώνα. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Αν η αυτοσυντήρηση προϋποθέτει ορισμένες φορές τον πόλεμο, ενδέχεται να >>> κρύβει μία ψυχοπαθολογία πίσω από αυτή; >>> >>> >>> >>> Δεν είναι κάτι γραμμικό ούτε εύκολο να λεχθεί κάτι τέτοιο. Οπωσδήποτε η >>> άσκηση βίας είναι σύμπτωμα διαφόρων παθήσεων, όπως γνωρίζουν καλά οι >>> κλινικοί ψυχολόγοι. Να σημειώσω επίσης ότι η κλασική έννοια της «αυταρχικής >>> προσωπικότητας» του Theodor W. Adorno προήλθε από μία απόπειρα γόνιμου >>> συνδυασμού του μαρξισμού με τον φροϋδισμό και έχει σαφή αναφορά σε >>> ψυχοπαθολογία. Η αυταρχική προσωπικότητα συνιστά μια ψυχοπαθολογική δομή, >>> που εν δυνάμει ενυπάρχει σε όλους και μέσα από την αλληλεπίδραση >>> πολυεπίπεδων παραμέτρων εκδηλώνεται, έχοντας σαν σύμφυτο στοιχείο της την >>> επιθετικότητα και τη βία. >>> >>> >>> >>> Θα απέφευγα ωστόσο τους εύκολους αναγωγισμούς ουσιοκρατικού και >>> ψυχοπαθολογικού τύπου, οι οποίοι είναι ένας τρόπος καταπολέμησης της βίας >>> και των σημασιών της. Οι ψυχίατροι της CIA προσπαθούσαν να ορίσουν το >>> ψυχολογικό προφίλ των τρομοκρατών. Μεταγενέστερες έρευνες έδειξαν ότι δεν >>> είναι και τόσο ασφαλή τα συμπεράσματα. Δεν υπάρχει απόδειξη ότι οι >>> τρομοκράτες έχουν τόσο ξεκάθαρα διαφορετικό ψυχολογικό προφίλ από όσους δεν >>> έχουν εμπλακεί σε τέτοιου επιπέδου και μορφής βία. Οπότε είμαστε >>> αναγκασμένοι να πάμε σε μία πιο ολιστική προσέγγιση, βλέποντας διάφορα >>> ζητήματα κοινωνιοψυχολογικής διαπραγμάτευσης νοημάτων και συγκροτήσεων >>> ταυτότητας. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Ο Albert Bandura διετύπωσε ότι γινόμαστε βίαιοι, ο Freud ότι είμαστε κατά >>> βάθος κακοί άνθρωποι. Τελικά γεννιόμαστε ή γινόμαστε βίαιοι; Τι >>> υποστηρίζουν οι τελευταίες θεωρίες; >>> >>> >>> >>> Οι τελευταίες θεωρίες παρουσιάζουν μία αναβίωση των εξελικτικών θεωριών, οι >>> οποίες διατείνονται ότι η βία είναι εξελικτικό ζήτημα και ότι την ασκούν >>> αυτοί που είναι καθυστερημένοι όσον αφορά την εξέλιξη. Ορισμένοι Αμερικανοί >>> ψυχολόγοι έχουν δώσει διάφορες ερμηνείες ειδικά μετά την 11η Σεπτεμβρίου, >>> σύμφωνα με τις οποίες οι πολιτισμικοί χώροι που δεν προόδευσαν αρκετά όσο >>> οι δυτικές χώρες, έχουν μία εικόνα του στερημένου ή του καθυστερημένου και >>> επομένως προσπαθούν να διεκδικήσουν ορατότητα ή πόρους μέσω της βίας. Αυτό >>> όμως εμπεριέχει μία αυτάρεσκη εικόνα για τους δυτικούς, οι οποίοι, >>> αναφερόμενοι στις ανατολικούς πολιτισμούς, τους θεωρούν περισσότερο >>> πρωτόγονους. Πρόκειται για μια ιδεολογική κατασκευή που εξέφρασε >>> παραστατικά ο Samuel P. Huntington με τη θεωρία για τον "πόλεμο πολιτισμών" >>> κάνοντας τη διάκριση ανάμεσα στην "κουλτούρα του διαλόγου" και "την >>> κουλτούρα της βίας". >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Για ποιο λόγο να υπάρχει όμως αυτή η κόντρα ανάμεσα σε αυτούς τους δύο >>> πολιτισμούς; >>> >>> >>> >>> Στο βαθμό που υπάρχει και συντηρείται από τους διάφορους παίκτες της >>> διεθνούς σκακιέρας, το βασικό της διακύβευμα είναι η κυριαρχία και η >>> αυτοσυντήρηση. Η ανθρώπινη αυτοσυντήρηση δεν έχει μόνο τη φυσική διάσταση, >>> όπως είπαμε ήδη, αλλά και τη συμβολική, που έχει να κάνει με το ποιος και >>> πως θα διασφαλίσει και θα επιβάλλει την νομιμοποίηση του τρόπου, με τον >>> οποίο βλέπει τον κόσμο. Πάντως ο «πόλεμος πολιτισμών» σαν ιδεολογικό >>> πρόταγμα, αποτελεί μια ακραία έκφραση της αυτάρεσκης εικόνας της >>> αμερικανικής αυτοκρατορίας. Μια εικόνα, την οποία τη βλέπει κανείς να >>> συμπυκνώνεται σε συνθήματα περί του «τέλους της ιστορίας», «ότι η Δύση >>> νίκησε» και "τώρα είμαστε έτοιμοι να ζήσουμε το όνειρο της παγκόσμιας >>> ειρήνης", για το οποίο μίλησε ο Καντ πριν από δυο και πλέον αιώνες. Αυτό το >>> τελευταίο συνιστά μια αισιόδοξη και ξεκάθαρα διαψευσμένη οπτική, καθώς η >>> βία αυξάνεται σε παγκόσμιο επίπεδο και από την 11η Σεπτεμβρίου, έχουμε την >>> εμφάνιση του «ένοπλου ανθρωπισμού», και βίαιες απόπειρες εξαγωγής >>> δημοκρατίας που στοχεύει στην κυριαρχία, και αποτυπώθηκε ξεκάθαρα στο Ιράκ, >>> στο Γκουαντάναμο κτλ. Θα έλεγα, ότι όλο αυτό θυμίζει την αναβίωση >>> αποικιοκρατικών οπτικών σαν τις αποστολές εκπολιτισμού που διατεταγμένα >>> έκαναν οι ιεραποστολές κατά την αποικιοκρατία. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Πιστεύετε ότι η κρίση στην Ελλάδα, μας έχει κάνει πιο βίαιους; >>> >>> >>> >>> Η κρίση αποκάλυψε με δραματικό τρόπο ένα δυναμικό ύπαρξης βίας, το οποίο >>> προϋπήρχε στην ελληνική κοινωνία π.χ είδαμε βίαιες εκδηλώσεις αυτά τα >>> χρόνια, αλλά δεν περιμέναμε την κρίση για να γεννήσει τη βία. Μπορεί να την >>> επιτάχυνε ή να έδειξε περισσότερο θεατρικά κάποια περιστατικά. Να ανατρέξω >>> όμως στο 2008 που είχαμε τη δολοφονία του Γρηγορόπουλου: υποτίθεται ότι >>> τότε δεν είχαμε κρίση και είδαμε να καίγεται η Αθήνα. Eίναι ένα ζήτημα του >>> πώς κατασκευάζεται η νοηματοδότηση γύρω από το όνομα της βίας. >>> >>> >>> >>> Οπωσδήποτε όμως είχαμε αύξηση της βίας μετά την κρίση. Τι σημαίνει όμως >>> κρίση: σημαίνει δοκιμασία και αξιολόγηση. Χάνονται οι σταθερές του βίου όχι >>> μόνο στο ατομικό επίπεδο αλλά και στο επίπεδο συγκρότησης του >>> μακροκοινωνικού σχηματισμού που λέγεται ελληνική κοινωνία. Θα θυμάστε τα >>> βίαια περιστατικά με προπηλακισμούς βουλευτών λίγο μετά την ένταξή μας στο >>> μνημόνιο, εδώ εμπίπτει αυτό που έλεγα προηγουμένως: ότι η καταστραμμένη >>> αμοιβαιότητα γεννά τη βία. Το πολιτικό σύστημα, το οποίο έφτιαξε την >>> πραγματικότητα που οδήγησε στην κρίση, ήταν ο αυτουργός ο οποίος έπρεπε να >>> δώσει τη συνταγή του πως θα βγούμε από την κρίση. Αυτό το πολιτικό >>> σύστημα, εφήρμοσε πρακτικά μέτρα που δεν ήταν στο συμφωνημένο συμβόλαιο >>> συνύπαρξης κράτους-πολίτη, αυτό το συμβόλαιο παραβιάστηκε. >>> >>> >>> >>> Μετά τις προηγούμενες εκλογές, που ο κόσμος ψήφισε τα περιστατικά βίας ή η >>> έντασή τους μειώθηκαν. Οι εκφράσεις βίας είναι ποικίλης διαβάθμισης όσον >>> αφορά την έντασή τους, τις μορφές τους, την υποτιθεμένη στόχευσή τους και >>> όλο αυτό έχει συνέπειες στο πώς το προσλαμβάνει το ατομικό και το συλλογικό >>> υποκείμενο. Εδώ να θυμηθώ την 5η Μαΐου του 2010 με τo περιστατικό στη >>> Marfin, το οποίο ήταν μία ακραία μορφή βίας, προκάλεσε έντονη ηθική >>> αποστροφή και το οποίο πάγωσε τις υγιείς αντιδράσεις απέναντι στις >>> μεθοδεύσεις και τα μέτρα της εξουσίας. Υπάρχουν, γενικά, πολλά κριτήρια να >>> δει κανείς τη βία, την ηθική της, την αποτελεσματικότητα της, αν είναι >>> σύμπτωμα κοινωνικής παθογένειας, αν είναι δείγμα ψυχολογικής ιδιαιτερότητας >>> του δράστη. Υπάρχουν πολλά κριτήρια για να αξιολογήσουμε και να δεχθούμε >>> ένα φαινόμενο βίας. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Αρκετοί συμπολίτες μας, υποστηρίζουν τη βία ως μία μορφή εξόδου από την >>> κρίση και ανατροπής του πολιτικού κατεστημένου. Μπορούμε να βγούμε από την >>> κρίση μέσω της βίας ή χρειάζεται μία πιο ηθική μορφής βίας; >>> >>> >>> >>> θα απαντήσω μέσω του Camus, ο οποίος μιλάει για τον αναπόφευκτο και >>> αδικαιολόγητο χαρακτήρα της βίας. Η βία είναι μία δικαιολογημένη αντίδραση >>> των απελπισμένων, ουσιαστικά όμως όποιος την επιλέγει λερώνει την ψυχή του >>> γιατί γίνεται ένα με τον θύτη προσπαθώντας να εφαρμόσει βία για να >>> απελευθερώσει τον άνθρωπο. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Δηλαδή, γενικότερα υιοθετούμε τη λαϊκή φράση "καταδικάζουμε τη βία από όπου >>> και να προέρχεται"; >>> >>> >>> >>> Αυτή η φράση λέγεται κυρίως από κανονιστικές ομάδες και κυρίως είναι ένα >>> μότο της εξουσίας. Το σκεπτικό είναι το ίδιο με τη ρήση του Τάκιτου που >>> ανέφερα πριν. Οι περιπτώσεις απελευθερωτικών κινημάτων όπως του Τσε Γκεβάρα >>> ή του Κολοκοτρώνη δεν καταδίκαζαν τη βία από όπου και αν προερχόταν. >>> Ουσιαστικά το πιο ενδιαφέρον από την πλευρά της κοινωνικής ψυχολογίας είναι >>> να μελετήσουμε με θεωρητικά και μεθοδολογικά τεκμηριωμένο τρόπο, όλο αυτό >>> το δυναμικό των αντιφατικών και συγκρουόμενων σηματοδοτήσεων που δίνει ο >>> άνθρωπος στη βία: είτε στη διεκδικητική της πλευρά, με την ακραία έκφραση >>> της τρομοκρατίας που στόχο έχει να καταλύσει την τρομοκρατία και να φέρει >>> κάτι άλλο, είτε από την πλευρά της κρατικής βίας. Διότι πολλές φορές, >>> ιδιαίτερα τελευταία, η βία που ασκεί το ίδιο το κράτος στο όνομα του λαού, >>> είναι ακραία και ανεξέλεγκτη και έχουμε δει πράγματα υπό τη μορφή >>> προληπτικής βίας όπως στο Σύνταγμα όπου ο στόχος ήταν να μην εμφανιστεί η >>> εικόνα της γεμάτης πλατείας και η δυναμική του διαμαρτυρόμενου πλήθους. >>> >>> >>> >>> Αυτή η προληπτική βία, μας πάει πάλι στο ζήτημα της καταστραμμένης σχέσης >>> κράτους πολίτη, όπου το κράτος αντιμετωπίζει τον πολίτη χειριστικά. Από την >>> άλλη πλευρά όμως το πλήθος αν συγκροτήσει μία ταυτότητα και διαμαρτυρηθεί, >>> πρέπει κάπως να αντιδράσει και αυτή τη δύναμη της εικόνας του πλήθους είναι >>> καταλυτική, κάτι που το είδαμε και στις διαδηλώσεις της αραβικής άνοιξης. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Παρατηρείται το φαινόμενο της αύξησης των ποσοστών των ακροδεξιών κομμάτων >>> στην Ευρώπη αλλά και στη χώρα μας, παρατάξεις που ενώ χαρακτηρίζεται ότι >>> υιοθετούν τη βία, πολλοί συνάνθρωποί μας και κυρίως νέοι στρέφονται σε >>> αυτά. Ποια είναι η εξήγηση σε αυτό το φαινόμενο; >>> >>> >>> >>> Αυτά τα ζητήματα προσεγγίζονται μακροκοινωνικά. Σήμερα έχουμε άνοδο του >>> ευρωσκεπτισμού και της ακροδεξιάς στην Ευρώπη γιατί ζούμε πολλές δομικές >>> αναλογίες με τη Βαϊμάρη, με τον μεσοπόλεμο, μία κατάσταση αταξίας που δεν >>> λειτουργούσαν τα αυτονόητα με αποτέλεσμα να πλήττονται εκτεταμένα τμήματα >>> του πληθυσμού σε συμβολικό και υλικό επίπεδο. >>> >>> >>> >>> Εδώ να υπενθυμίσω την πολύ σημαντική για την περίσταση θεωρία της σχετικής >>> αποστέρησης. Είναι μία θεωρία που μιλάει για το αίσθημα αδικίας που βιώνει >>> υποκειμενικά το άτομο όσον αφορά το τί αισθάνεται, δικαιολογημένα ή >>> αδικαιολόγητα, ότι δικαιούται σε σχέση με το παρελθόν, σε σχέση με αυτό που >>> είναι και σε σχέση με τους άλλους. Η θεωρία έχει δείξει ότι η πολιτική >>> δραστηριοποίηση και η δόμηση κοινωνικών κινημάτων, συγκροτείται όταν >>> υπάρχει έντονο δυναμικό σχετικής αποστέρησης, η αίσθηση δηλαδή που έχουν >>> μεγάλα τμήματα του πληθυσμού ότι μπαίνουν μπάρες πάνω από κεφάλι τους, ότι >>> το όνειρο της ανοδικής ατομικής κινητικότητας τελείωσε. Αυτό υποστηρίζει η >>> θεωρία αυτή και βλέπουμε ότι η νέα γενιά του σήμερα θα ζήσει χειρότερα από >>> τους πατεράδες της, οπότε αυτό σε ψυχολογικό και κοινωνιολογικό επίπεδο >>> προκαλεί μία αίσθηση μειονεκτικότητας, η οποία ξεκινά από το υλικό επίπεδο >>> και εκτείνεται σ΄αυτό της πολιτικής έκφρασης της εν γένει ψυχοκοινωνικής >>> ανασυγκρότησης. Μέσα από αναλύσεις που έχουμε δει, φαίνεται ότι μεγάλα >>> τμήματα των ψηφοφόρων αυτών των τάσεων ανήκουν στα μικροαστικά στρώματα. >>> Εκεί είναι ένα γόνιμο έδαφος για την αίσθηση μειονεκτικότητας και >>> αποκλεισμού. Επομένως η ένταξη σε αυτά τα κινήματα ή το να τα βλέπει κανείς >>> θετικά είναι η υιοθέτηση μίας «αμυντικοεπιθετικής» στάσης απέναντι στο >>> πολιτικό και στο κοινωνικό πεδίο. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Γιατί δεν μπορεί να περιοριστεί το φαινόμενο της βίας, έστω στην πρακτική >>> του μορφή; Τι μας ωθεί να παραμείνουμε βίαιοι; >>> >>> >>> >>> Γιατί δεν ξεριζώνονται τα βαθύτερα μακρο-αίτια που την γεννάνε και γιατί η >>> αυτοσυντήρηση η οποία ξεκινά από τη βιολογική και την υλική βάση εκτείνεται >>> τόσο πολλαπλά στη συμβολική. Η σπανιότητα των πόρων είναι από τα ελάχιστα >>> φυσικά δεδομένα, πετρέλαιο δεν υπάρχει απεριόριστο, νερό επίσης, οπότε το >>> ποιος θα κατέχει τι για να ρυθμίσει με συγκριμένους όρους την οπτική >>> απέναντι στην επιβίωσή του, είναι ουσιώδες. Όπως προαναφέραμε έχουν χαθεί, >>> σε πλανητικό επίπεδο οι σταθερές βεβαιότητας που είχαμε και έχουμε >>> αναδυόμενες νέες δυνάμεις στο παγκόσμιο παιχνίδι, χωρίς να υπάρχει πια >>> ανατολή και δύση όπως τις ξέραμε. Επομένως η βία φυσικοποιείται ως >>> νομιμοποιημένος τρόπος μέσα από αυτόν τον ένοπλο ανθρωπισμό. Ο Μπους, λίγες >>> μέρες μετά την 11η Σεπτεμβρίου είπε "όποιος δεν είναι μαζί μας είναι >>> εναντίον μας". Είναι ο κλασικός διχασμός ενδοομάδα-εξωομάδα ή μια οπτική >>> «έχουμε το δικαίωμα να ασκήσουμε βία όπως κρίνουμε και όσο κρίνουμε εμείς >>> στο όνομα της αυτοπροστασίας μας». Οπότε πώς να ξεριζώσεις τοπικά τη βία >>> όταν τείνει να αναχθεί σε μακρο-συστημική σταθερά; >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Βίαιες ταινίες, βιντεοπαιχνίδια, ΜΜΕ, social media κτλ. προβάλλουν βίαια >>> περιστατικά. Μας επηρεάζουν τελικά και αν ναι σε ποιο βαθμό; >>> >>> >>> >>> Είναι μικτά τα ευρήματα, γιατί όμως να μην αντιστρέψουμε το ερώτημα; Tα >>> βίαια βιντεοπαιχνίδια κτλ. είναι ένα σύμπτωμα της φυσικοποίησης της βίας >>> και της πραγματικής έκτασης και έντασης που έχει στην κοινωνία, την έχουμε >>> οικειοποιηθεί και την δεχόμαστε στον σπίτι μας με όλους τους δυνατούς >>> τρόπους χωρίς να μας τρομάζει όσο θα έπρεπε. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Πώς μπορούμε να αντισταθούμε στη βία που δεχόμαστε ή που μας επηρεάζει; >>> >>> >>> >>> Mε τη γνώση! Mε τη γνώση και την αυτοσυνείδηση, όχι με την πληροφόρηση. Με >>> τη γνώση πάνω στους μίκρο- και μακρο- παράγοντες που προσδιόρισαν την >>> ιστορία της κοινωνίας μας και την προσωπική μας ιστορία. Eγώ θα έλεγα ότι >>> αυτός είναι και ο πραγματικός ρόλος των ανθρωπιστικών επιστημών και κυρίως >>> της ψυχολογίας, να μας μάθει πραγματικά να έχουμε συνείδηση των όρων που >>> μας καθόρισαν σε ατομικό ή συλλογικό επίπεδο και από εκεί και πέρα μπορούμε >>> να διαλέξουμε τρόπο να βλέπουμε τα πράγματα. >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> >>> Πόσο εύκολο είναι όμως αυτό για έναν καθημερινό άνθρωπο; >>> >>> >>> >>> >>> >>> Κατ' αρχάς έχουμε ευθύνη όλοι εμείς οι λεγόμενοι ειδικοί και κυρίως ο >>> τρόπος εφαρμογής της επιστήμης μας. Μία επιστήμη όπως η ψυχολογία πρέπει να >>> είναι πολιτικά συνειδητή και στρατευμένη με την ευρεία έννοια και όχι μία >>> επιστήμη ατομικής αυτοβελτίωσης, μία ψυχολογία της ιδιώτευσης και της >>> ιδιωτίας. Εδώ μιλάμε για μία εξωστρέφεια της επιστήμης μας, να συνεκτιμά >>> και να συνυπολογίζει παραμέτρους και παράγοντες πολλών επιπέδων >>> αποφεύγοντας του -ισμούς, αναγωγισμούς, ψυχολογισμούς και >>> κοινωνιολογισμούς, να προσπαθεί να βλέπει κάθε φορά με συνεπή τρόπο την >>> κανονιστική λειτουργία συγκεκριμένων παραμέτρων ως αιτίες ή μεταβλητές που >>> λειτουργούν σε όλα τα πεδία, σχολικό ή ατομικό ή κοινωνικό κλπ. >>> >>> >>> >>> Κλείνοντας θα έλεγα ότι η μελέτη πάνω στη βία, στις ποικίλες της μορφές και >>> εκφάνσεις, είναι ευχής έργον να γίνεται με θεωρητικά τεκμηριωμένους όρους, >>> αξιοποιώντας έννοιες με μεγάλη ιστορία στο χώρο μας και πάντα με ένα βλέμμα >>> που δε διστάζει να εγκαλέσει τα ιδεολογικά μας αυτονόητα και να προκαλέσει >>> τις εύπεπτες, τετριμμένες και δημοφιλείς οπτικές. >>> >>> >>> >>> >>> >>> Επιμέλεια Συνέντευξης: Χάρης Πίσχος, Ψυχολόγος MSc >>> ________ >>> >>> Orasi mailing list >>> για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση >>> [email protected] >>> και στο θέμα γράψτε unsubscribe >>> >>> Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της >>> λίστας στείλτε email στην διεύθυνση >>> [email protected] >>> >>> διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα >>> http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net >>> >>> Για το αρχείο της λίστας >>> http://www.mail-archive.com/[email protected]/ >>> Εναλλακτικό αρχείο: >>> http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/ >>> παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) >>> http://www.freelists.org/archives/orasi >>> __________ >>> NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού >>> http://www.nvda-project.org/ >>> _____________ >>> Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις >>> προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών >>> ____________ >> ________ >> >> Orasi mailing list >> για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση >> [email protected] >> και στο θέμα γράψτε unsubscribe >> >> Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της >> λίστας στείλτε email στην διεύθυνση >> [email protected] >> >> διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα >> http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net >> >> Για το αρχείο της λίστας >> http://www.mail-archive.com/[email protected]/ >> Εναλλακτικό αρχείο: >> http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/ >> παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) >> http://www.freelists.org/archives/orasi >> __________ >> NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού >> http://www.nvda-project.org/ >> _____________ >> Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις >> προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών >> ____________ > > > > ________ > > Orasi mailing list > για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση > [email protected] > και στο θέμα γράψτε unsubscribe > > Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας > στείλτε email στην διεύθυνση > [email protected] > > διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα > http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net > > Για το αρχείο της λίστας > http://www.mail-archive.com/[email protected]/ > Εναλλακτικό αρχείο: > http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/ > παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) > http://www.freelists.org/archives/orasi > __________ > NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού > http://www.nvda-project.org/ > _____________ > Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις > προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών > ____________ ________ Orasi mailing list για την διαγραφή σας από αυτή την λίστα στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] και στο θέμα γράψτε unsubscribe Για να στείλετε ένα μήνυμα και να το διαβάσουν όλοι οι συνδρομητές της λίστας στείλτε email στην διεύθυνση [email protected] διαβάστε τι συζητά αυτή η λίστα http://hostvis.net/mailman/listinfo/orasi_hostvis.net Για το αρχείο της λίστας http://www.mail-archive.com/[email protected]/ Εναλλακτικό αρχείο: http://hostvis.net/pipermail/orasi_hostvis.net/ παλαιότερο αρχίο (έως 25/06/2011) http://www.freelists.org/archives/orasi __________ NVDA δωρεάν αναγνώστης οθόνης ένα πρόγραμμα ανοιχτού λογισμικού http://www.nvda-project.org/ _____________ Τα ηχογραφημένα βιβλία με φυσική φωνή που ανεβαίνουν στις βιβλιοπροτάσεις προσφέρονται από τις βιβλιοθήκες που λειτουργούν οι φορείς των τυφλών ____________
