Kolonjano: >Mi devas konfesi, ke por mi la "karaktero" de radiko ne Äiam estas evidenta.
Tio estas disputata demando, sed mi volis mencii la substantivan karakteron de "cxifr", cxar interpreto de kunmetajxoj ofte dependas de la radikkaraktero (kaj tio estas la sola pravigo de la tuta teorio). Kun verbokarakteraj radikoj la kunmetajxoj "de~i" estas ankoraux pli foraj de "mal~i" (ekz-e defroti, degliti...) >(Dum la UV mem konsulteblas rete, ties "Akademiaj Korektoj", kiuj ja koncernas >multajn radikojn, bedaÅrinde nur legeblas en la libroforma eldono de la >F-to.) Tio estas interesa sugesto por Bertilo, se li legas tion. Ankaux min plurfoje gxenis, ke mi ne povis atingi tion rete kaj devis atendi revenon hejmen por certigxi pri io. >Se vi ne indikus, ke "de/Äifr/ig/i" signifu "forigi de la Äifro", oni eble >komprenus "ig-i (iun) de/Äifr/i (ion)". Jes, tio estas senduba ambigueco de la kunmetajxoj "P~igi" (kie P estas prepozicio): ili kutime signifas "igi P ~o", "igi P~a" (senvalorigi, demamigi, surtabligi, dekutimigi, decxevaligi...), sed se ekzistas "P~i", ili povas signifi ankaux "igi P~i" (degutigi, devenigi...). Tio cxi estas malofta okazo. Kompreneble nia derivajxo "decxifr/ig/i" signifas "igi decxifri". >Kaj konsiderante, ke "Äifr/o" estu "sekreta interkonsentita >skribsignaro", oni >eble komprenus "forigi _kelkajn signojn_ de la Äifro", do fakte ÅanÄon >de la >Äifro mem, ne de la teksto Äifrita. Jes, tiu interpreto estus pli logika. Eble "sencxifrigi" estus pli tauxga kandidato por la signifo "malcxifri", kvankam ankaux por gxi eblas trovi aliajn intrepretojn kaj aliajn objektojn ol la cxifrita mesagxo. >(Tamen restas la demando, kial nur "deÄifr'" aperis en la UV. Äu oni >dekomence >uzis ankaÅ [poste oficialigitan] "Äifr'" aÅ kiel oni esprimis la malon?) Interesa demando por lingvohistoriistoj... En la tiama franca ekzistis "chiffrer" kaj "déchiffrer" ankaux en la faka, cxifroscienca signifo. Supozeble la faka signifo estis tamen malpli ofta ol la komunuza (chiffrer = provizi per ciferoj, nombri, numeri, kalkuli la valoron/prezon de io; déchiffrer = pene legi malbonan skribon, nekonatan lingvon, partituron). La komunuza signifo de "chiffrer" ne bezonis apartan radikon, tiu de "déchiffrer" bezonis. Versxajne ankaux la faka signifo de "déchiffrer" estis celata en la UV (kvankam la pola traduko, kiom mi komprenas, ne tro klare gxin montras). Do povas esti, ke Zamenhof intencis, ke oni uzu "maldecxifri" por la signifo de la nuna "cxifri". Pura konjekto mia :-) Kore, Marc
